Administrata e presidentit amerikan, Donald Trump, ka vendosur të premten sanksione të reja ndaj Iranit, pas sulmeve iraniane ndaj anijeve tregtare në Ngushticën e Hormuzit, më herët gjatë kësaj jave. Masat e reja paraqiten si pjesë e një zinxhiri veprimesh hakmarrëse të Shtëpisë së Bardhë, ndërsa Uashingtoni po përpiqet të rrisë presionin ndaj Teheranit.
Sanksionet vijnë në një moment kur administrata amerikane thotë se po tenton të intensifikojë qasjen ndaj regjimit iranian, përderisa përpjekjet diplomatike po hasin vështirësi. Ndërkohë, javën që lamë pas SHBA-ja ndërmori edhe hapa të tjerë të lidhur me këtë përshkallëzim: u kryen bombardime ndaj caqeve iraniane dhe u shfuqizua një licensë që i lejonte Iranit të shiste naftë pa u përballur me sanksione.
Vetë presidenti Trump deklaroi të premten se memorandumi i mirëkuptimit SHBA–Iran ka marrë fund. Megjithatë, ai shtoi se bisedimet me Teheranin do të vazhdojnë. Kjo linjë, ku paralelisht flitet për vazhdim bisedimesh, por edhe përshkallëzim masash, e vendos sërish çështjen e raportit mes dy vendeve në qendër të vëmendjes ndërkombëtare.
Një nga emrat e përfshirë drejtpërdrejt në sanksionet e reja është Ali Ansari. Departamenti i Thesarit amerikan tha se ai “mbikëqyr një rrjet të gjerë global të aseteve në dobi të liderit të Iranit, Mojtaba Khamenei, dhe pjesës tjetër të elitës së regjimit”. Sipas njoftimeve të administratës, rrjeti i kontrolluar prej tij shërben për të mbajtur në lëvizje kapital dhe fonde që lidhen me qarqe të pushtetit në Iran.
Masat e reja godasin gjithashtu “shtëpi kyçe iraniane të këmbimit” që, sipas njoftimit, qarkullojnë “miliarda dollarë në vit” në emër të bankave të sanksionuara iraniane. Këto sanksione synojnë të kufizojnë rrugët përmes të cilave kryhen transaksionet financiare, duke e bërë më të vështirë për institucionet e sanksionuara të kryejnë veprimtari ekonomike ndërkombëtare.
SHBA synon të rrisë presionin me sanksione të reja ndaj Teheranit
Vendimi i së premtes vjen në kuadër të një vale hapash nga Uashingtoni që interpretohen si reagim i drejtpërdrejtë ndaj sulmeve të fundit. Sipas administratës amerikane, këto masa janë pjesë e një strategjie të “hakmarrjes” për situatën e krijuar në Ngushticën e Hormuzit, ku janë përfshirë anije tregtare. Në këtë kontekst, qasja e SHBA-së duket se po synon jo vetëm ndëshkimin e individëve apo strukturave specifike, por edhe bllokimin e rrugëve financiare që mbështesin veprimtaritë e lidhura me regjimin.
Ndërkohë, zhvillimet rajonale po vazhdojnë të kenë ritëm të lartë edhe në fronte të tjera. Sulmet me dronë të Ukrainës kanë goditur të premten rafineri nafte në jug të Rusisë dhe portin e Taganrogut në Detin Azov, ku autoritetet shpallën gjendje emergjente dhe evakuuan disa banorë. Ndërsa këto ngjarje i përkasin një skenari tjetër, ato tregojnë se tensionet dhe rreziqet ushtarake në rajone të ndryshme vijojnë të ndikojnë tek siguria dhe zinxhirët e furnizimit.
Kthimi i vëmendjes te Iranit dhe masa financiare e shpallur këtë të premte vjen po ashtu në një moment kur dialogu diplomatik me Teheranin përmendet, por nuk po shndërrohet në zgjidhje. Ndërsa SHBA-ja shprehet se bisedimet do të vijojnë, sanksionet e reja ndaj Ali Ansarit dhe “shtëpive kyçe” të këmbimit kërkojnë të vendosin kosto më të larta për rrjetet që, sipas Uashingtonit, mbajnë në punë financat e elitës së regjimit iranian. Në këtë mënyrë, Teherani përballet me një tjetër valë masash që shoqëron përshkallëzimin e tensioneve pas sulmeve në Ngushticën e Hormuzit.
Botuar fillimisht në Bota Sot