Flukset e emigracionit në Ballkanin Perëndimor po kthehen në një pengesë serioze për rritjen ekonomike afatgjatë në gjashtë vendet e rajonit, të njohura si WB6. Kjo vëmendje vjen nga Banka Botërore, e cila në raportin e saj të rregullt ekonomik rajonal, të publikuar këto ditë, thekson se largimi i vazhdueshëm i njerëzve po krijon ndikime të drejtpërdrejta në tregun e punës.
Sipas gjetjeve të raportit, edhe gjatë dy viteve të fundit 2024-2025, rajoni vazhdon të vuajë nga një “hemorragji” e forcës punëtore. Termi i përdorur nënvizon se procesi nuk ka qenë i përkohshëm: largimet e vazhdueshme po e dobësojnë kapacitetin e ekonomisë për të gjetur dhe mbajtur punëtorë të mjaftueshëm. Si pasojë, tregu i punës po përballet me vështirësi që duken të qëndrueshme, duke ndikuar në punësim dhe në zhvillimin ekonomik.
Të dhënat e raportuara tregojnë se problematika shfaqet me intensitet të ndryshëm mes vendeve të WB6. Në këtë kuadër, Shqipëria del si vendi që mban peshën kryesore të emigracionit neto, pra të largimeve minus kthimeve. Në shifra konkrete, raporti thekson se Shqipëria regjistron nivelet më të larta të emigracionit neto në krahasim me vendet e tjera të rajonit.
Ndërkohë, Serbia paraqitet me shifra më të ulëta kur krahasohen me popullsinë e saj. Ky kontrast tregon se ndonëse trendet e emigracionit janë të pranishme në gjithë hapësirën e WB6, ndikimi dhe shkalla e largimeve nuk janë të njëjta. Pikërisht kjo diferencë mund të lidhet me mënyrën si po reagon tregu i punës në secilin vend dhe me kapacitetin për të thithur apo mbajtur fuqi punëtore.
Emigracioni neto po ndryshon ritmin e ekonomisë në Ballkanin Perëndimor
Banka Botërore e lidh drejtpërdrejt këtë situatë me vështirësi të mëdha në tregun e punës. Kur forca punëtore zvogëlohet vazhdimisht, bizneset përballen me sfida në gjetjen e punonjësve, ndërsa ekonomia më gjerë ka më pak mundësi për zgjerim të qëndrueshëm. Raporti e vendos theksin tek fakti se efekti nuk kufizohet vetëm te momenti kur njerëzit largohen, por shtrihet edhe në funksionimin e institucioneve të punësimit dhe në stabilitetin e ardhshëm ekonomik.
Në analizën e saj, Banka Botërore nënvizon se shenjat që lidhen me emigracionin dhe humbjen e forcës punëtore janë të dukshme jo vetëm në periudhën aktuale, por edhe në vijim. Për këtë arsye, referenca te vitet 2024-2025 tregon se situata ka vazhduar, duke e bërë emigracionin një element që pengon planifikimin afatgjatë. Kjo e vendos rajonin përballë sfidave që, sipas të dhënave të përmendura, janë të lidhura me rritjen ekonomike.
Raporti e sheh emigracionin si një problem që prodhon efekte të shumta në zinxhir. Ulja e forcës punëtore mund të shoqërohet me rënie të produktivitetit, me rritje të kostove për punësim dhe me presion mbi sektorët që varen nga fuqia punëtore e disponueshme. Në këtë kontekst, fakti që Shqipëria është në qendër të problematikës me shifrat më të larta të emigracionit neto thekson se vendi po përballet me një sfidë veçanërisht të mprehtë në raport me pjesën tjetër të rajonit.
Ndërsa Serbia shfaqet me shifra më të ulëta krahasuar me popullsinë e saj, kjo nuk e zhduk problemin, por tregon se shkalla e ndikimit është e ndryshme. Në përgjithësi, vlerësimi për WB6 mbetet i njëjtë: flukset e emigracionit po bëhen pengesë për rritjen ekonomike afatgjatë për gjashtë vendet e Ballkanit Perëndimor, duke thelluar vështirësitë në tregun e punës edhe gjatë 2024-2025.
Botuar fillimisht në Gazeta Express