Bashkimi Evropian ka shprehur shqetësim lidhur me rrënimin e vilave të ndërtuara ilegalisht pranë liqenit të Ujmanit/Gazivodës, në veri të Kosovës. Sipas njoftimeve, bëhet fjalë për 11 shtëpi që u rrënuan gjatë një aksioni të autoriteteve të Kosovës një ditë më parë, ndërkohë që banorët e prekur kishin nisur procedura gjyqësore brenda një afati ligjor prej 15 ditësh.
Zyrtarët e BE-së theksojnë se veprimi nuk është kryer duke respektuar procedurën e rregullt ligjore. Në reagimin e saj, zyra e Bashkimit Evropian në Prishtinë thotë se kjo nuk është hera e parë që ndodhin raste të tilla në veri të Kosovës që nga shkurti i vitit 2026, duke e lidhur shqetësimin edhe me mënyrën se si po trajtohen çështjet pronësore në terren.
Ndërhyrja u zhvillua në pronën e ndërmarrjes Ibër Lepenci/Ibar-Lepenac. Nga 11 vilat e përmendura, thuhet se të paktën disa prej tyre ndodheshin në një zonë të banuar kryesisht nga komuniteti serb. Në reagimet e përfaqësive diplomatike thuhet se banorët e prekur kishin filluar procedurat ligjore brenda afatit 15-ditor të përcaktuar në njoftimet e ndërmarrjes publike për lirimin dhe pastrimin e tokës.
BE-ja kërkon ndalim të aksionit dhe zgjidhje të ligjshme
Në komunikimin e saj, BE-ja shpreh keqardhje për rrënimin e shtëpive pranë Liqenit të Gazivodës/Ujmanit. Zyra evropiane i ka bërë thirrje autoriteteve që aksioni të ndalohet dhe që të ketë bashkëpunim me pronarët, në mënyrë që të gjenden zgjidhje “të ligjshme”. Kjo lidhet drejtpërdrejt me pretendimin se procedurat nuk janë ndjekur si duhet, si dhe me faktin se çështjet ishin ende nën shqyrtim gjyqësor nga ana e personave të prekur.
BE-ja ka përmendur edhe rolin e Policisë së Kosovës në këtë aksion. Sipas reagimit, roli i policisë në operacione të tilla duhet të mbetet rreptësisht brenda mandatit ligjor, të bazohet në kërkesa ose vendime të qarta të autoriteteve kompetente dhe të dokumentohet në mënyrë të duhur. Në këtë kontekst, BE-ja nënvizon se masat e pakthyeshme të zbatimit, kur procedurat janë ende në zhvillim dhe kur pretendimet pronësore janë të kontestuara, ngrenë shqetësime serioze për sundimin e ligjit.
Shqetësimin e BE-së e ka ndarë edhe ambasada e Gjermanisë në Prishtinë. Në reagimin e saj, ambasada ka shpërndarë komunikimin e kësaj zyre, duke e cilësuar atë si një çështje që “thellësisht e shqetëson” për prishjen e shtëpive në liqenin e Ujmanit. Në njoftimin e përcjellë, theksi vihet te parimi se respektimi i sundimit të ligjit kërkon procese të drejta dhe transparente, si dhe një trajtim të qartë të situatave ku pretendimet dhe procedurat ligjore janë ende aktive.
Ky zhvillim është bërë publik më 22 korrik 2026, me orar 19:12. Në kuadër të kësaj çështjeje, vëmendja është përqendruar te fakti se autoritetet kanë ndërmarrë një aksion rrënimi në një kohë kur banorët, sipas njoftimeve, i kishin nisur procedurat gjyqësore brenda afatit 15-ditor të përcaktuar në njoftimet e ndërmarrjes publike Ibër-Lepenc/Ibar-Lepenac për lirimin dhe pastrimin e tokës. Përfaqësitë diplomatike, përmes reagimeve të tyre, kanë kërkuar që veprimet në terren të mos anashkalojnë proceset ligjore në zhvillim dhe të synojnë zgjidhje të bazuara në ligj.
Botuar fillimisht në Koha.net