Në përvjetorin e ndarjes nga jeta, me respekt të thellë rikujtohet zonja Nekibe Kelmendi, një grua e rrallë e Kosovës, jeta e së cilës u shënua nga dhimbje të mëdha personale, por që nuk u dorëzua kurrë përballë padrejtësisë. Ajo u shfaq si një figurë me peshë të veçantë, jo vetëm në planin profesional, por edhe në atë njerëzor dhe kombëtar.
Nekibe Kelmendi nuk ishte thjesht juriste dhe avokate, apo një veprimtare e shquar në mënyrën siç përshkruhen shpesh personalitetet në biografi. Përkundrazi, ajo mbetet simbol i qëndresës. Edhe kur iu mor e drejta për të mos e përjetuar fatin në formën më të rëndë, asaj nuk iu shua besimi se drejtësia dhe dinjiteti janë të domosdoshme. Pas regjimit gjenocidal serb, i cili ia mori të dashurit e saj, dhimbja u shndërrua në forcë dhe në vazhdimësi të përkushtimit ndaj Kosovës, me guxim e me përkushtim.
Gjatë kohës që flitet për punën dhe angazhimet e saj, del qartë edhe një detaj i veçantë nga rrjedha e një procesi që lidhej me Prishtinën. Ai proces, sipas rrëfimit, u shoqërua nga konsultime që Nekibe Kelmendi zhvillonte shpesh teksa vinte në Zvicër, për një çështje gjyqësore që po trajtohej në Prishtinë. Konsultimet vinin pas publikimit nga “Bota Sot” të një fotografie që tregonte Baton Haxhiun duke bërë simbolin famëkeq të tre gishtërinjve serbë.
Për publikimin e asaj fotografie, drejtësia në Prishtinë kishte vendosur të gjobiste “Bota Sot” me 10 mijë euro. Kjo ndodhte në një kohë kur Nekibe Kelmendi ishte nën mbikëqyrjen e UNMIK-ut. Në atë moment, për ndërhyrjet dhe reagimet, ngjarja u përjetua si një pakuptueshmëri e madhe: pse një media të dënohej për një gjë që konsiderohej reale dhe që kishte karakter të dukshëm publik. Në thelb, rasti u pa si përplasje mes asaj që duhej të ishte drejtësi dhe asaj që realiteti po impononte.
Dhimbja u bë forcë, përmes qëndresës dhe drejtësisë
Kur rasti përfundoi dhe u mor vendimi, zonja Nekibe Kelmendi u pyet se si ishte e mundur që të gjobiteshin për diçka që ishte e vërtetë dhe publikisht e dukshme. Përgjigjja e saj ishte e drejtpërdrejtë dhe e mbartte peshën e asaj që po kalonte Kosova në periudha të vështira. Ajo tha se “S’ka këtu të bëjë me drejtësi, kështu ka vendosur sigurimi serb, që ju të gjobiteni.” Fjalia e saj u ruajt gjatë në kujtesë jo vetëm si reagim, por edhe si shpjegim i rrethanave në të cilat vepronin institucionet dhe ndikimet.
Nekibe Kelmendi dukej se e kuptonte më mirë se shumëkush se drejtësia nuk është thjesht çështje formale ligjesh. Ajo e shihte atë edhe si çështje guximi, morali dhe lirie nga ndikimet e errëta. Pikërisht për këtë arsye, ajo nuk u dorëzua kurrë përballë presioneve—sidomos atëherë kur duhej të mbrohej interesi i Kosovës. Përkushtimi i saj nuk u lidh me çaste, por me një vijë të qartë veprimi: të qëndronte në mbrojtje të dinjitetit dhe parimeve, edhe kur rrethanat e bënin të vështirë çdo hap.
Sot, kur përmendet dhe kujtohet Nekibe Kelmendi, nuk kujtohet vetëm një emër i madh i drejtësisë dhe i politikës së Kosovës. Kujtohet një grua që e mbajti drejt shtyllën kurrizore të dinjitetit njerëzor, edhe në kohët më të vështira. I paharruar mbetet kujtimi për zonjën Nekibe Kelmendi, sepse trashëgimia e saj shkon përtej figurës: është trashëgimi e qëndrimit, e guximit dhe e besimit se padrejtësia nuk e zhbën dot vlerën e së drejtës.
Botuar fillimisht në Bota Sot