Komisionarja për Zgjerim e Bashkimit Evropian, Marta Kos, ka thënë se është e paimagjinueshme që ministrja e Administratës Shtetërore dhe Vetëqeverisjes Lokale e Serbisë, Snezhana Paunoviq, të vazhdojë të jetë në detyrë pas deklaratës ku u përmend “spastrim etnik në Kosovë”. Reagimi i saj vjen në një kohë kur çështja e deklaratave të politikanëve serbë për atë periudhë dhe për Kosovën po e mban të ndezur vëmendjen brenda institucioneve evropiane.
Sipas fjalimit të saj në mbledhjen e rregullt të Komitetit të Posaçëm për Mburojën e Demokracisë Evropiane të Parlamentit Evropian, të enjten, Kos i bëri thirrje politikanëve në vendet kandidate për anëtarësim në BE që të kenë parasysh se çdo fjalë e thënë ka peshë. Ajo e cilësoi si tronditëse faktin që një deklaratë e tillë është dëgjuar pikërisht në vitin 2026.
“Ishte tronditëse të dëgjonim diçka të tillë në vitin 2026. Nuk do ta përsëris as atë që ajo tha. Ishte vërtet tronditëse të dëgjohej një deklaratë e tillë. Nuk mund ta imagjinoj që një ministre, pas një deklarate të tillë publike, të mund të vazhdojë të ushtrojë detyrën e saj”, ka thënë Marta Kos në fjalimin e saj. Komisionerja e BE-së theksoi se rasti i përket një linje të papranueshme komunikimi, sidomos kur bëhet fjalë për zyrtare në detyrë.
BE: nuk ka vend për retorikë që promovon “spastrim etnik”
Marta Kos ka deklaruar se e ka dënuar edhe më herët deklaratën e Paunoviqit, konkretisht edhe para dy ditësh. Pra, shqetësimi i saj nuk është i izoluar në një moment të vetëm, por i shoqëruar me një reagim të vazhdueshëm pas daljes në publik të pohimeve që lidhen me Kosovën. Në qendër të reagimit është pretendimi se, nëse Paunoviq do të ishte në vend të ish-presidentit jugosllav Sllobodan Millosheviq në vitin 1998, “do ta kishte spastruar etnikisht Kosovën”.
Ministrja serbe i kërkoi falje presidentit të Serbisë, Aleksandar Vuçiq, gjatë ditës së sotme për deklaratën, duke thënë se ishte nxjerrë nga konteksti. Kjo kërkesë faljeje vjen pas reagimeve të shumta që kanë pasuar daljen e pohimeve në media. Edhe pse ajo e ka paraqitur deklaratën si të nxjerrë nga konteksti, fakti që ajo është dëgjuar qartë në një intervistë të mëparshme ka mbetur pjesë e diskutimit publik.
Në intervistën e transmetuar në “Kurir TV” para katër ditësh, Snezhana Paunoviq dëgjohet tek e thotë deklaratën se, “po të ishte në vend të ish-presidentit jugosllav Sllobodan Millosheviq në vitin 1998, do ta kishte spastruar etnikisht Kosovën”. Kjo formulë ka qenë vendimtare për reagimet politike dhe për vlerësimet nga institucionet evropiane dhe aktorë të tjerë ndërkombëtarë.
Edhe Bashkimi Evropian reagoi përmes zëdhënëses së Komisionit Evropian, Anita Hipper. Ajo ka thënë se në Evropë nuk ka vend për retorikë që justifikon ose promovon spastrimin etnik. Dënimi i deklaratës u raportua edhe nga Britania e Madhe. Ndërkohë, për të njëjtën çështje, reagoi edhe Aleksandar Vuçiq, i cili theksoi se deklarata e Paunoviqit nuk përfaqëson politikën e presidencës apo të Qeverisë së Serbisë. Me këto zhvillime, deklarata e bërë publike dhe reagimet që pasuan kanë krijuar një situatë ku theksi vihet qartë te respektimi i normave politike dhe i parimeve për bashkëjetesë dhe të drejta njerëzore.
Botuar fillimisht në Koha.net