Ka situata në marrëdhënie, në familje apo edhe në marrëdhënie me miqtë ku heshtja duket si qetësi. Por, kur “s’ka gjë” kthehet në një përgjigje automatike, që përsëritet gjithnjë e më shpesh, nisin të shfaqen shenja të tjera. Shpesh këto sinjale nuk vijnë si një shpërthim i madh, por si lodhje e brendshme, si mendime që rrotullohen pa zgjidhje dhe si ndjenjë që “diçka nuk po funksionon”. Pikërisht kur qetësia mbulon vështirësitë, rreziku është që emocionet të mblidhen dhe të mos gjejnë më vend për t’u shprehur.
Shprehja “s’ka gjë” mund të ketë nisur si një mënyrë për të shmangur debatin. Ndonjëherë është zgjedhje e ndërgjegjshme: disa çështje i lëmë jashtë sepse nuk duam të hyjmë në konflikt, disa të tjera sepse mendojmë se nuk është momenti i duhur. Në të njëjtën kohë, ka edhe situata ku thjesht jemi mësuar të i mbajmë emocionet nën kontroll. Megjithatë, problemi nis kur kjo strategji kthehet në rutinë dhe fjala që nuk thuhet e zëvendëson bisedën që do të duhej të ndodhte.
Një nga sinjalet e para se jeni duke e shteruar veten emocionalisht është kur e ndjeni se po e humbni hapësirën për të folur sinqerisht. Ju e zëvendësoni atë që do të thoni me fraza të shkurtra, që nuk e prekin thelbin: “ok”, “s’ka gjë”, “nuk ka problem”. Kështu, komunikimi fillon të bëhet sipërfaqësor dhe ju mbeteni me mendime që nuk shkojnë askund. Kur kjo ndodh vazhdimisht, ndjenjat nuk zhduken; vetëm shtyhen për më vonë, derisa grumbullohen.
Një tjetër shenjë lidhet me mënyrën si e përjetoni ditën tuaj. Mund të vëreni një lodhje që nuk shpjegohet vetëm me gjumin apo me ngarkesat normale. Është një lloj rraskapitjeje e brendshme, që vjen nga mbajtja e emocioneve “në kontroll” pa u përpunuar. Sa më shpesh i mbyllni fjalët brenda, aq më i rëndë bëhet çdo moment, edhe në situata ku më parë do të kishit reaguar ndryshe.
Kur emocionet janë duke u shteruar, shpesh shfaqet edhe një ndjenjë shkëputjeje. Mund të ndieni se po reagoni ndryshe nga ajo që do të kishit dashur: ose bëheni më indiferentë, ose e keni të vështirë të përfshiheni emocionalisht. Kjo nuk do të thotë se ju nuk ndjeni më asgjë, por që sistemi juaj emocional po mbrohet duke u “mpirë”. Në këtë fazë, heshtja nuk është më thjesht zgjedhje; bëhet mekanizëm mbijetese.
Një sinjal i tretë që lidhet me shterimin emocional është rritja e tensionit të brendshëm. Mund të jeni duke duruar situata, pa e thënë atë që ju shqetëson, dhe gradualisht kjo të kthehet në ankth, nervozizëm apo ndjesi presioni. Është si të jetoni gjithmonë me një “hap prapa”, duke lënë të paprekur temat që do të kërkonin qartësi. Pastaj, kur trupi apo mendja nuk e mban më, reagimet dalin më të forta nga sa keni planifikuar.
Kur heshtja zgjatet, shenjat e shterimit emocional bëhen më të dukshme
Pesë sinjalet e lidhura me këtë proces plotësohen edhe nga një tjetër fenomen: ndjenja se po e humbisni identitetin emocional. Për shembull, mund të filloni të pyesni veten çfarë dëshironi vërtet, çfarë ju bën mirë, apo çfarë ju lëndon, sepse për një kohë të gjatë keni zgjedhur të mos e vendosni në tryezë atë që ndieni. Nëse përgjigjet “s’ka gjë” zëvendësojnë pyetjet reale, atëherë me kalimin e kohës ju vetë po e kufizoni aftësinë për të kuptuar dhe për të shprehur nevojat.
Një element i fundit i rëndësishëm është efekti i grumbullimit. Kur fjalët që nuk i keni thënë, situatat që i keni duruar dhe shqetësimet që i keni shtyrë vazhdimisht mblidhen, ato kthehen në një peshë të padukshme që ndikon në mënyrën si flini, si mendoni dhe si lidheni me të tjerët. Këtu problemi bëhet më i qartë: nuk është se “s’ka gjë”, por që gjërat kanë nisur të bëhen shumë për t’u injoruar. Shterimi emocional nuk vjen brenda një dite; ndërtohet kur heshtja përdoret si zgjidhje për shumë arsye njëkohësisht, por pa një proces të vërtetë për ta adresuar atë që ndodh.
Në momentin që i njihni këto sinjale, hapi i parë është të kuptoni se heshtja nuk është gjithmonë sinonim i qetësisë. Kur ajo bëhet e vazhdueshme, shenjat fillojnë të flasin: komunikimi zbehet, lodhja rritet, shkëputja shfaqet dhe tensioni brenda grumbullohet. Këto janë tregues që emocionet tuaja kanë nevojë për vëmendje, jo për shtypje të mëtejshme.
Botuar fillimisht në Albeu