Lideri kinez, Xi Jinping, do të udhëtojë drejt Uashingtonit këtë javë, ku do të ulet përballë presidentit amerikan Donald Trump. Takimi i kësaj radhe pritet të zhvillohet në një realitet krejt tjetër nga ai i fundit, kur të dy drejtuesit u takuan ballë për ballë në Shtetet e Bashkuara, gati një dekadë më parë.
Ndryshe nga ajo periudhë, kur Kina shihej si më prapa në disa fronte dhe si e cenueshme ndaj përplasjeve që Trumpi do të niste ndaj saj gjatë vitit pasues, sot Xi vjen në krye të një vendi që ka ndryshuar thellësisht. Në samitin e vitit 2017, i mbajtur në resortin Mar-a-Lago të Trumpit, marrëdhëniet mes dy vendeve ishin të ngarkuara dhe pozicionet e Pekinit përballë Uashingtonit dukej se lëkundeshin nga presionet në treg dhe në teknologji.
Gjatë viteve që pasuan, skema globale ku operon Kina u riformësua. Tashmë, ekonomia kineze – e dyta më e madhe në botë – është shndërruar në një fuqi të rëndësishme edhe në fushën e teknologjisë. Kjo përfshin një dinamikë të brendshme që po rrit ndikimin e industrisë teknologjike kineze dhe po e afron gjithnjë e më shumë zhvillimin e produkteve dhe sistemeve të reja me ritmin e vendeve kryesuese, përfshirë Silicon Valley.
Në këtë kontekst, talenti vendas në teknologji po ndihmon që modelet kineze të inteligjencës artificiale të afrohen me kufijtë e zhvillimit që shoqërohen tradicionalisht me Shtetet e Bashkuara. Kjo garë teknologjike nuk lidhet vetëm me laboratorët apo me projekte të izoluara, por edhe me mënyrën se si kompanitë po ndërtojnë kapacitete për të qenë konkurruese në tregun global.
Një tjetër element që e karakterizon momentin aktual është zhvillimi i sektorit hapësinor. Kompanitë me bazë në Pekin po lëshojnë dhe po ulen me raketa të ripërdorshme, me synimin që të garojnë përballë kompanisë lider globale SpaceX. Ky shndërrim lidhet me ambicien për të përshpejtuar operacionet, ulur koston dhe rritur shpejtësinë e zhvillimit të teknologjive të reja, duke synuar të krijojnë një prani më të fortë në hapësirë.
Xi shkon në Uashington me synim të qartë për Kinën
Ndërkohë, ndërsa Xi përgatitet për takimin në Washington, skenarët e periudhës së mëparshme shihen si një kujtesë e asaj se sa shpejt mund të ndryshojë balanca mes dy fuqive. Në samitin e vitit 2017, Kina ndodhej pas SHBA-së në disa fronte dhe dukej e ekspozuar ndaj përplasjeve që Trumpi do të niste gjatë vitit pasues. Tani, pritet që takimi i kësaj jave të shfaqë një tjetër pozicion: jo thjesht një vend që reagon, por një fuqi që kërkon të vendosë ritmin e zhvillimit teknologjik dhe industrial.
Rritja e rolit teknologjik të Kinës lidhet edhe me përpjekjet për të forcuar zinxhirët e prodhimit dhe për të rritur aftësitë brenda vendit. Në të njëjtën kohë, qasja e industrive kineze në fusha të ndryshme – nga inteligjenca artificiale te hapësira – po ndërtohet mbi një objektiv të përbashkët konkurrues: të afrojë standardet dhe kapacitetet me ato që konsiderohen udhëheqëse në tregjet ndërkombëtare.
Ndërsa Xi udhëton drejt Shteteve të Bashkuara, presidenti Donald Trump do ta presë liderin kinez në një pikë ku ndryshimet janë bërë të prekshme. Sipas skenarit që përshkruan dinamika e deritanishme, takimi pritet të zhvillohet nën hijen e një transformimi të gjerë ekonomik e teknologjik në Kinë, ku e ardhmja shihet si çështje e kontrollit dhe e zhvillimit të brendshëm, jo thjesht e përshtatjes ndaj presioneve të jashtme.
Botuar fillimisht në Koha.net