Tapeti dhe dyshemeja prej druri, pra parketi, janë ndër mbulesat më të përdorura të dyshemesë në shtëpi. Megjithatë, edhe pse të dyja shërbejnë për të krijuar komoditet dhe pamje të këndshme, ato ndryshojnë dukshëm në përbërje, jetëgjatësi dhe mënyrën se si reagojnë ndaj lagështisë, nxehtësisë e pastrimit. Përpara se të vendosni çfarë të shtroni në dhomën tuaj, është e rëndësishme t’i kuptoni avantazhet dhe, po aq, edhe mangësitë që shpesh fshihen gjatë zgjedhjes.
Në përgjithësi, tapeti është një material i butë, i qetë në prekje dhe relativisht i lirë. Por kjo vjen me një jetëgjatësi më të shkurtër. Shumë tapetë modernë prodhohen me fibra sintetike të vendosura dendur mbi një shtresë bazë. Ekzistojnë edhe tapetë nga fibra natyrale, kryesisht pambuk ose lesh, por në praktikë shumica e tregut mbështetet te najloni ose poliesteri. Tapetët zakonisht shiten në role të mëdha dhe blihen sipas metrit katror.
Parketi, në anën tjetër, është material natyral, i fortë dhe zakonisht më i shtrenjtë. Ai mund të zgjasë shumë vite, ndonjëherë edhe më gjatë se periudha qëndrimit në të njëjtën shtëpi. Parketi masiv prodhohet nga druri natyral i përpunuar në dërrasa të forta. Pjesa e sipërme lëmohet mirë, ndërsa pjesa e poshtme shpesh mbetet pak më e ashpër. Skajet e dërrasave janë të formësuara me sistem bashkimi, që e bën montimin më të lehtë dhe i lidh dërrasat mes tyre. Përveç parketit masiv, ekziston edhe parketi shumë-shtresor, i cili përbëhet nga një shtresë e hollë druri natyral e ngjitur mbi një bazë më të trashë dhe më të lirë, shpesh nga kompensatë cilësore. Kjo strukturë e bën dyshemenë më të përballueshme nga çmimi dhe më të qëndrueshme ndaj ndryshimeve të lagështisë, sepse zgjerohet dhe tkurret më pak.
Tapet apo parket: si ndryshojnë në pamje, rezistencë dhe mirëmbajtje
Sa i përket pamjes dhe përshtatjes në ambient, tapeti ofron më shumë zgjedhje ngjyrash, teksturash dhe modelesh. Ai krijon ndjesi ngrohtësie, rehatie dhe butësie si në prekje, ashtu edhe në pamje. Parketi tërheq me ngjyrat natyrale të drurit dhe vijat karakteristike të tij, të cilat ndryshojnë sipas llojit të drurit. Për shkak të këtyre elementeve, shumë njerëz e lidhin parketin me një atmosferë më të qëndrueshme, më cilësore dhe më elegante. Edhe pse zgjedhja mbetet çështje shijeje personale, parketi shpesh konsiderohet më tërheqës estetikisht sesa tapeti.
Një pikë vendimtare është rezistenca ndaj ujit dhe nxehtësisë. Fibrat sintetike të shumicës së tapetëve modernë i bëjnë ata relativisht rezistentë ndaj dëmtimeve nga uji. Por problemi shfaqet në momentin kur uji depërton më poshtë: në shtresën e poshtme ose në dyshemenë nën tapet. Në këto raste mund të zhvillohet myku, sidomos nëse lagështia qëndron për një kohë të gjatë. Për këtë arsye, tapeti nuk rekomandohet për hapësira të lagështa, si banjat, apo për vende ku derdhjet janë të shpeshta, si kuzhina. Po ashtu, tapeti mund të dëmtohet më lehtë nga nxehtësia: një cigare e ndezur apo enë e nxehtë mund të lënë shenja. Në rast zjarri serioz, disa materiale sintetike mund të çlirojnë gazra toksikë.
Edhe parketi nuk është zgjidhja ideale kur ka shumë lagështi ose ujë. Ai mund të përdoret në kuzhinë vetëm me kusht që lëngjet e derdhura të pastrohen menjëherë. Për më tepër, shumica e dyshemeve prej druri nuk rekomandohen të vendosen drejtpërdrejt mbi beton në bodrume, sepse lagështia nga toka mund të depërtojë nëpër bazament. Parketi shumë-shtresor mund të jetë më i qëndrueshëm në kushte të tilla, por edhe ai nuk është plotësisht i mbrojtur nga lagështia. Druri mund të dëmtohet edhe nga nxehtësia e fortë; megjithatë, shenjat e vogla të djegies ndonjëherë mund të lëmohen dhe riparohen. Në këtë aspekt, si tapeti ashtu edhe parketi nuk janë zgjedhje të përshtatshme për hapësira shumë të lagështa: tapeti mund të mbajë lagështi në shtresën e poshtme, ndërsa parketi dëmtohet më lehtë nga uji.
Kur vjen puna te pastrimi dhe mirëmbajtja, dallimi është edhe më i qartë. Mirëmbajtja e tapetit zakonisht kërkon pastrim të rregullt me fshesë me korrent. Megjithatë, disa njolla mund të depërtojnë thellë dhe të mbeten përgjithmonë. Përveç kësaj, pluhuri, bakteret dhe alergjenët grumbullohen lehtë në fibra, prandaj tapeti shpesh nuk konsiderohet zgjedhje e mirë për personat që vuajnë nga alergjitë dhe probleme të frymëmarrjes. Parketi, përkundrazi, është më i lehtë për t’u pastruar: fshirja e thjeshtë ose përdorimi i fshesës me korrent largon pluhurin dhe papastërtitë e imëta, ndërsa pastrimi i herëpashershëm me leckë pak të lagur dhe me produkte të përshtatshme për dru heq më mirë papastërtitë e thella dhe shumicën e njollave. Pikërisht për këtë arsye, kur bëhet fjalë për pastrim dhe mirëmbajtje, parketi ka përparësi ndaj tapetit.
Botuar fillimisht në Telegrafi