Kërcënimi i ministres serbe Snežana Paunoviq, e cila ka deklaruar se “po të ishte në vendin e Sllobodan Millosheviqit më 1998, do ta spastronte etnikisht Kosovën”, ka nxitur reagime të forta në Kosovë. Deklarata ka ardhur në një moment kur çështja e krimeve të luftës dhe përgjegjësisë për ngjarjet e viteve 1998–1999 vazhdon të jetë temë kryesore në diskutimet publike dhe institucionale.
Ministri për Familjen dhe Vlerat e Luftës, Andin Hoti, ka vlerësuar se kjo shprehje tregon se Serbia nuk është çliruar nga ideologjia gjenocidale. Në një postim në Facebook, Hoti ka shkruar se babai ideologjik i dikujt që e përmend Millosheviqin “provoi të njëjtën gjë në Kosovë”, duke theksuar se ai përfundoi para drejtësisë ndërkombëtare. Sipas tij, Serbia u largua nga Kosova “me bisht ndër shalë”, ndërsa populli i Kosovës, Ushtria Çlirimtare e Kosovës dhe bota demokratike, sipas Hotit, dhanë përgjigjen e njohur.
Andin Hoti ka shtuar se Kosova mbeti e lirë dhe se Millosheviqi përfundoi si kriminel lufte. Ai ka lidhur pretendimet e ministres serbe me idenë që, sa herë që dikush tenton një retorikë të ngjashme, do të përballet me të njëjtin “fat”. Hoti ka argumentuar se kushdo që bën thirrje për spastrim etnik nuk është vetëm kërcënim për Kosovën, por edhe dëshmi që ideologjia gjenocidale e Millosheviqit dhe politika kriminale që solli luftëra, masakra dhe “turp historik” nuk janë braktisur nga Serbia.
Hoti dhe IKKL: deklaratat për “spastrimin” rikthejnë çështjen e ideologjisë gjenocidale
Reagime ka dhënë edhe Instituti i Krimeve të Kryera Gjatë Luftës (IKKL), i cili gjithashtu ka reaguar në Facebook. Në qëndrimin e publikuar, Instituti ka thënë se përballja me të kaluarën mbetet një parakusht për ndërtimin e besimit dhe paqes së qëndrueshme në rajon.
IKKL ka theksuar se deklarata e Snežana Paunović, ministre në Qeverinë e Serbisë, e cila ka thënë se në vend të Slobodan Millosheviqit do ta kishte “spastruar etnikisht Kosovën”, e rikthen në vëmendje vazhdimësinë e një diskursi që lidhet me politikat përgjegjëse për luftën, spastrimin etnik dhe krimet kundër njerëzimit të kryera në Kosovë. Instituti kujton se krimet e kryera gjatë viteve 1998–1999 kanë qenë objekt i proceseve gjyqësore ndërkombëtare, ku udhëheqës të nivelit më të lartë politik, ushtarak dhe policor të regjimit të Millosheviqit janë shpallur fajtorë për krime në Kosovë.
Në të njëjtin reagim, IKKL vëren se pavarësisht proceseve gjyqësore, edhe sot zyrtarë të lartë të shtetit serb vazhdojnë të përdorin retorikë që, sipas Institutit, relativizon ose normalizon politika që sollën mijëra viktima, dëbime masive, dhunë seksuale dhe zhdukje me dhunë. Instituti thotë se në Kosovë vazhdon puna për dokumentimin e krimeve të kryera gjatë luftës dhe se në IKKL dokumentohen faktet dhe dëshmitë me bindjen se ato janë themel për drejtësi, pranim të krimeve dhe kërkim-falje institucionale.
Në mbyllje të qëndrimit, IKKL thekson se përballja me të kaluarën konsiderohet parakusht për të ndërtuar besim dhe një paqe të qëndrueshme në rajon. Kështu, deklarata e ministres serbe, e shpallur në kontekstin e vitit 1998, ka sjellë një zinxhir reagimesh që e zhvendos fokusin te trashëgimia ideologjike e regjimit të Millosheviqit dhe te nevoja për trajtim të përgjegjësive të së kaluarës.
Botuar fillimisht në Koha.net