Kur Jovan Radan u dënua në mes të qershorit me shtatë vjet burg për përdhunimin e një gruaje në Vukovar, çështja nuk u mbyll vetëm te sasia e dënimit. Në dokumentet dhe argumentet e përfshira në proces, u soll në vëmendje edhe fakti se viktima nuk kishte kërkuar kompensim në Serbi, një element që u përdor për të ndërtuar “besueshmërinë” e rrëfimit të saj.
Sipas përshkrimit të çështjes, dënimi prej shtatë vjetësh u vendos vetëm pak më lart se minimumi ligjor. Kjo do të thotë se gjykata nuk e rriti ndjeshëm dënimin përtej kufirit minimal të parashikuar, por në të njëjtën kohë, argumentet ndaj viktimës morën peshë në mënyrën se si u vlerësuan detajet e rastit. Pikërisht, mënyra si u trajtua mos-kërkimi i dëmshpërblimit u paraqit si pjesë e arsyetimit mbi kredibilitetin e viktimës.
Rasti lidhet me një përdhunim të kryer në Vukovar, një ngjarje që ka tërhequr vëmendjen për shkak të mënyrës se si funksionon logjika e gjykimit: në vend që të merrej parasysh vetëm ajo që është provuar për veprën penale, u shqyrtua edhe sjellja e viktimës në një aspekt juridik tjetër, konkretisht në lidhje me mundësinë e kërkimit të kompensimit. Kjo qasje e vendosur në proces ka qenë në qendër të diskutimeve, pasi u shndërrua në argument që synonte të ndikonte te perceptimi i besueshmërisë së viktimës.
Çështja, e cila u trajtua në Serbi, tregon se si veprimet ose mosveprimet në procedura civile apo administrative mund të lidhen, në mënyrë të drejtpërdrejtë, me mënyrën se si gjyqtarët vlerësojnë një rrëfim penal. Në rastin konkret, “failure to seek compensation in Serbia” – pra mos kërkimi i dëmshpërblimit – u përdor për të mbështetur logjikën se viktima ishte e besueshme. Kjo është një nga pikat që e bën rastin të veçantë dhe që ka nxitur vëmendje.
Mos-kërkimi i dëmshpërblimit në Serbi u lidh me kredibilitetin e viktimës
Në këtë mënyrë, argumenti nuk mbeti thjesht një çështje procedurale, por u shndërrua në element që ndikoi në vlerësimin e çështjes. Dënimi i Jovan Radanit, me shtatë vjet burg, u vendos në mes të qershorit, ndërsa qëndrimi se dënimi ishte vetëm pak më i lartë se minimumi ligjor tregon se gjykata e pozicionoi vendimin në intervalin më të afërt me kufirin minimal. Megjithatë, pjesa tjetër e arsyetimit nuk u fokusua vetëm në këtë aspekt të masës së dënimit.
Në qendër mbetet fakti se për viktimën u mor një element që lidhet me kompensimin dhe se ky element u përdor për të ndërtuar besueshmërinë. Kur një çështje e tillë penale vjen në gjykim, çdo hollësi e interpretimit mund të ketë peshë të madhe, sidomos kur flitet për raportime të rënda si përdhunimi. Në këtë rast, ajo që rëndoi ishte lidhja që u krijua mes faktit se viktima nuk kishte kërkuar dëmshpërblim në Serbi dhe mënyrës si gjykata synonte të tregonte se rrëfimi i saj ishte i besueshëm.
Me gjithë vendimin për dënimin e Jovan Radanit me shtatë vjet burg për përdhunimin e një gruaje në Vukovar, diskutimi vazhdon të lidhet me mënyrën e arsyetimit të gjykimit. Në veçanti, fakti që masa e dënimit u dha vetëm pak më lart se minimumi ligjor, së bashku me përdorimin e mos-kërkimit të kompensimit në Serbi si argument për besueshmërinë e viktimës, e bën rastin një shembull të qartë të mënyrës se si elemente të ndryshme të procedurës mund të bashkohen në vendime gjyqësore.
Botuar fillimisht në Albeu