Një raport i ri i Institutit Ndërkombëtar për Studime Strategjike (IISS), me qendër në Londër, ngre alarmin për një operacion të organizuar spiunazhi nga ajri në Europë. Sipas gjetjeve të këtij studimi, Rusia dyshohet se përdor dronë për të mbledhur të dhëna, duke synuar si objekte ushtarake ashtu edhe pika me rëndësi për infrastrukturën civile.
Raporti përqendrohet në një numër të madh incidentesh që dyshohet se lidhen me dronë të klasifikuar si të dyshuar rusë. Në total, bëhet fjalë për 144 raste të regjistruara mbi 13 vende europiane. Këto incidente, sipas studimit, sugjerojnë një model të qëndrueshëm aktivitetesh, jo thjesht raste të izoluara.
Ndër objektivat e përmendur janë baza ushtarake, aeroporte dhe porte, si dhe infrastrukturë të tjera të rëndësishme për funksionimin e vendeve. IISS e lidh këtë shtrirje të gjerë gjeografike dhe funksionale me një mekanizëm spiunazhi nga ajri, i cili mundëson grumbullimin e informacioneve operacionale dhe vlerësimin e aktiviteteve në terren.
Alarmi i ngritur nga IISS vjen në një moment kur shqetësimet për sigurinë dhe mbrojtjen në rajon janë në fokus të vazhdueshëm. Studimi e paraqet këtë skenar si një përpjekje të koordinuar, ku dronët shërbejnë si mjete për sigurimin e të dhënave për objektiva të ndryshme. Përmasat e incidencës — 144 raste në 13 vende — janë elementi që e bën këtë raport veçanërisht të rëndësishëm.
144 incidente me dronë të dyshuar rusë: sinjal për spiunazh
Fakti që incidentet përfshijnë disa lloje objektesh e forcon argumentin e raportit për një aktivitet të strukturuar. Baza ushtarake, aeroportet dhe portet janë hapësira me rëndësi strategjike, ku informacioni i mbledhur nga ajri mund të shërbejë për vëzhgim, planifikim dhe monitorim. Për më tepër, prania në zona me vlerë civile tregon se rreziku nuk kufizohet vetëm te strukturat ushtarake, por shtrihet edhe te komponentët që mbajnë jetën ekonomike dhe shërbimet bazë.
Raporti e çon vëmendjen te mënyra si dronët mund të përdoren për të marrë të dhëna në distancë dhe për të monitoruar objektiva pa u ekspozuar në mënyrë të drejtpërdrejtë. Kjo lloj qasjeje, sipas alarmit të IISS, e bën edhe më të vështirë zbulimin e hershëm dhe rrit mundësinë që aktivitetet të kalojnë pa u vënë re në kohë. Për pasojë, studimi thekson nevojën që vendet europiane të trajtojnë çështjen me seriozitet dhe të rishikojnë mënyrat e reagimit ndaj kërcënimeve të tilla.
Ndërkohë, edhe pse raporti përqendrohet në numra dhe shtrirje gjeografike, thelbi i tij është sinjali që përcjell: ekziston dyshim për një operacion të organizuar spiunazhi nga ajri, ku dronët përdoren për mbledhje informacioni. Me 144 incidente mbi 13 vende dhe me objektiva që përfshijnë baza ushtarake, aeroporte, porte dhe infrastrukturë të rëndësishme, IISS e paraqet këtë si një çështje që lidhet drejtpërdrejt me sigurinë kombëtare dhe atë publike.
Raporti i IISS, i publikuar nga Instituti Ndërkombëtar për Studime Strategjike me bazë në Londër, vjen kështu si një alarm i qartë për dimensionin e kërcënimit. Përballë këtyre të dhënave, vendet europiane inkurajohen të rrisin vëmendjen ndaj incidenteve me dronë të dyshuar, të përmirësojnë koordinimin e përgjigjes dhe të forcojnë kapacitetet e verifikimit e monitorimit të hapësirave me rëndësi ushtarake dhe civile.
Botuar fillimisht në Albeu