Deklaratat e ministres serbe Snezhana Paunoviq, e cila tha se nëse do të ishte në vend të Sllobodan Millosheviqit në vitin 1999 do ta kishte “spastruar etnikisht Kosovën”, kanë shkaktuar reagime të forta politike. Fjalët e saj janë vënë në qendër të diskutimeve dhe kanë ngritur shqetësime për mënyrën se si trajtohen ngjarjet e luftës në Kosovë dhe përgjegjësitë politike të asaj periudhe.
Në rastin që ka ndezur polemika, Paunoviq e lidhi qëndrimin e saj me vitin 1999, duke u shfaqur shumë më radikale se ç’është pranuar në debatet politike që lidhen me atë periudhë. Kur një figurë publike bën deklarata që flasin drejtpërdrejt për “spastrimin etnik” të Kosovës, reagimet zakonisht shtrihen përtej kufijve të një debati të thjeshtë politik, duke u shndërruar në çështje të ndjeshme për shoqërinë dhe institucionet.
Menjëherë pas këtyre qëndrimeve, reagoi edhe Hyseni, i cili kërkoi një përgjigje të fortë ndaj deklaratave të Paunoviq. Sipas atij reagimi, çështja nuk duhet të trajtohet si një lapsus apo koment i rastësishëm, por si qëndrim politik që shkon në drejtim të mohimit ose justifikimit të krimeve të rënda. Ky element është thelbësor në mënyrën se si po kuptohet debati i ri në opinion, duke e vendosur fokusin tek nevoja për reagim të qartë ndaj gjuhës së ashpër.
Në këtë klimë, deklarata e ministres serbe u interpretua si një thellim i mëtejshëm i asaj që tashmë konsiderohej skandal politik. Vetë formulimi i saj për Kosovën në vitin 1999, i paraqitur si një veprim që do ta kryente “në vend” të Millosheviqit, e shton peshën e reagimeve, sepse e vendos narrativen në një vijë të drejtpërdrejtë me figura të njohura të regjimit të asaj kohe. Për këtë arsye, kundërshtarët politikë dhe zërat që kërkojnë distancim nga retorika e tillë e kanë vlerësuar si të papranueshme.
Hyseni kërkon përgjigje të fortë për deklaratat e Paunoviq
Reagimi i Hysenit vjen me kërkesën për një qëndrim të qartë, duke nënvizuar se deklarata të tilla nuk duhet të lihen pa pasoja politike. Ky ton i reagimit synon të vërë në dukje se shoqëria dhe institucionet duhet të mbajnë linjë të njëjtë kur bëhet fjalë për gjuhë që lidhet me dhunë të drejtuar ndaj popullatës civile. Në këtë kontekst, kërkesa për “përgjigje të fortë” tregon se polemika nuk është vetëm rreth një fjale, por rreth asaj që fjala nënkupton dhe si mund të ndikojë në perceptimin publik.
Ndërkohë, diskutimet politike vazhdojnë të marrin përmasa, pasi deklaratat e Paunoviq kanë një efekt të drejtpërdrejtë në marrëdhëniet ndëretnike dhe në mënyrën se si të kaluarën e afërt e trajton politika. Çdo referencë e tillë ndaj vitit 1999, kur flitet për “spastrimin etnik”, sjell automatikisht në vëmendje krimet që u kryen gjatë luftës në Kosovë dhe mënyrën se si ato janë pasqyruar në historinë e konfliktit. Për këtë arsye, reagimet politike janë të pritura të vijojnë.
Debati i nisur nga këto deklarata i shton një kapitull të ri skandalit, ndërsa Hyseni i bën thirrje publike nevojës për reagim. Formulimet e përdorura nga Paunoviq dhe interpretimi i tyre nga politikanët dhe opinioni publik kanë prodhuar një valë reagimesh, duke e çuar çështjen në nivel më të lartë. Në fund të fundit, ajo që po kërkohet është që qëndrimet e tilla të mos kalojnë pa u kundërshtuar, sidomos kur lidhen me një periudhë kaq të ndjeshme si viti 1999 dhe me pretendime që prekin drejtpërdrejt fatin e popullatës në Kosovë.
Botuar fillimisht në Albeu
