Tre vjet pas zjarrit që përfshiu Institutin e Mjekësisë Ligjore, rreth 300 raste ende nuk kanë marrë rezultatet e toksikologjisë. Ngjarja ndodhi në vitin 2023, kur flakët shkatërruan laboratorët kryesorë dhe e lanë punën të papërfunduar për një numër të konsiderueshëm ekzaminimesh.
Pas djegies së objektit, dëmet u përqendruan në hapësirat dhe laboratorët që mbështesin procesin e ekspertizave. Si pasojë, rreth 300 raste që kërkonin analiza të toksikologjisë mbetën të pezulluara, duke u zvarritur deri në fazat e rinisjes së punës në institucion. Kjo vonesë, sipas njohësve të drejtësisë, ka ndikim direkt në mënyrën si përparojnë rastet në procedurat gjyqësore.
Në ndërkohë, një pjesë e ekzemplarëve është dërguar për ekzaminim jashtë vendit. Konkretisht, 10 raste u dërguan jashtë Kosovës për analiza, pasi kapacitetet e brendshme ishin të pamjaftueshme ose të dëmtuara nga zjarri. Ndërsa pjesa tjetër ka mbetur në pritje të përfundimit të renovimeve dhe rikthimit të funksionalitetit të pajisjeve dhe laboratorëve.
Por tani situata po shkon drejt normalizimit. Pas renovimeve, në Institutin e Mjekësisë Ligjore është instaluar një sistem i modernizuar kundër zjarrit, si masë që synon të parandalojë përsëritjen e skenarëve të tillë. Renovimet janë afër mbylljes dhe funksionalizimi i hapësirave pritet të nisë javën e ardhshme, duke i hapur rrugë rikthimit të punës në laboratorët kryesorë që u prekën më shumë gjatë vitit 2023.
Funksionalizimi i laboratorit pritet të zhbllokojë 300 rastet në pritje të toksikologjisë
U.D i Drejtorit të IML-së, Agron Thaqi, ka shpjeguar se numri i rasteve të përfunduara në aspektin e autopsive është më i madh, por një pjesë ende nuk ka përfunduar vetëm për shkak të analizave toksikologjike. Ai ka përmendur se korriku 2023 deri në korrik 2026 janë rreth 1500 raste të përfunduara në aspektin e autopsive. Megjithatë, mbetet rreth 300 numri i rasteve që janë në pritje të rezultateve të toksikologjisë.
Thaqi ka lidhur këtë vonesë me kohën që i duhet laboratorit për të rifilluar punën pas servisimit dhe kalibrimit të pajisjeve. Sipas tij, shpresa është që, pas funksionalizimit të laboratorit shumë shpejt pas shërbimit të pajisjeve dhe kalibrimit, të mund të mbyllen edhe rastet që presin rezultatet për toksikologjinë. Ai ka theksuar edhe aspektin procedural të dërgimit të mostrave jashtë vendit.
Në këtë drejtim, Thaqi ka sqaruar se dërgimi i mostrave jashtë vendit është kompetencë e Prokurorisë. Ai ka thënë se në kuadër të këtij procesi, rreth 10 raste janë dërguar jashtë vendit, ndërsa IML ka marrëveshje me institucione rajonale dhe evropiane. Në këto raste, sipas shpjegimit të tij, IML ndihmon në organizimin dhe komunikimin e punës, pa e marrë rolin vendimmarrës për dërgimin.
Ndërkohë, vonesa e rezultateve vlerësohet se ndikon në trajtimin e rasteve nga institucionet e drejtësisë. Hulumtuesi në IKD, Gëzim Shala, ka theksuar se kur IML është përfshirë nga zjarri dhe pajisjet janë dëmtuar, mungesa e kapaciteteve pengon edhe punën e gjyqësorit. Sipas tij, duke pasur parasysh që instituti është nën ombrellën e Ministrisë së Drejtësisë, mosfuqizimi i IML-së me kapacitete, pajisje dhe mundësi teknike krijon një situatë që në një farë mënyre e vështirëson kryerjen e punëve të tilla.
Edhe avokati Ardian Bajraktari ka theksuar se zvarritja nuk prek vetëm procedurat, por mund të sjellë edhe kosto për institucionet. Ai ka thënë se çdo ekspertizë e tillë ka barrë financiare dhe, nga ky këndvështrim, sipas tij, Ministria e Drejtësisë duhet t’i funksionalizojë sa më shpejt laboratorët. Ndërkohë, paralelisht me përgatitjet teknike, laboratorët, salla kryesore e autopsisë dhe arkiva pritet të jenë funksionale nga java e ardhshme, meqë renovimet në Institutin e Mjekësisë Ligjore janë pothuajse në përfundim.
Botuar fillimisht në Telegrafi