Presidentja e Kosovës Vjosa Osmani, njëkohësisht kandidatja e LDK-së për mandatin e dytë të presidentes, ka deklaruar se në vend po thellohet një krizë në mënyrën se si pushteti aktual e kupton shtetin dhe funksionimin e Republikës së Kosovës. Ajo tha se, sipas saj, problemi nuk qëndron vetëm te praktikat e përditshme të qeverisjes, por te një keqkuptim më i gjerë se çfarë duhet të jetë shteti dhe si duhet të funksionojë.
Osmani këto komente i bëri në një intervistë në RTV Dukagjini, në emisionin “Debat Plus”. Në këtë bisedë, ajo u pyet nëse zgjedhjet janë pasojë e refuzimit për ta përkrahur atë si presidente apo lidhen me një krizë më të thellë të konceptit të shtetit. Presidentja i hodhi poshtë interpretimet që e lidhin gjithçka vetëm me qëndrime të individëve, duke e zhvendosur çështjen te mënyra se si pushteti e koncepton shtetin si tërësi.
Sipas Osmanit, ajo që po ndodh është “një krizë vërtet shumë e thellë” në kuptimin që pushteti aktual ka për shtetin. Ajo tha se bëhet fjalë për një “keqkuptim fundamental” rreth asaj se si duhet të funksionojë Republika e Kosovës. Në këtë drejtim, Osmani vlerësoi se pushteti beson se ka të drejtën pronësore për mënyrën se si duhet të interpretohen Kushtetuta dhe koncepti i shtetit.
Osmani: Qasja pronësore e pushtetit po dëmton funksionimin e Republikës
Presidentja shpjegoi më tej se, kur pushteti i trajton institucionet dhe shtetin si pronë të një partie, kjo nuk ka të bëjë vetëm me ushtrimin e pushtetit. Ajo tha se, sipas saj, në thelb nënkupton edhe ndikimin mbi mënyrën se si mendojnë të tjerët. Osmani theksoi se një logjikë e tillë sjell pasoja “shumë të thella” dhe afatgjata, duke e lidhur këtë me mënyrën e funksionimit të institucioneve dhe marrëdhënieve ndërmjet aktorëve politikë.
Osmani tha se kjo qasje është reflektuar edhe në raportin e saj me pushtetin si presidente. Ajo deklaroi se bashkëpunimi është prishur pikërisht për shkak të mënyrës së të kuptuarit të rolit të saj dhe kufijve institucionalë. Sipas presidentes, çështja nuk është vetëm e natyrës personale, por buron nga një koncept më i gjerë i mënyrës se si shteti duhet të drejtohet dhe si duhet të trajtohen mendimet e ndryshme.
Në intervistë, Osmani përmendi edhe një tendencë të kontrollit të gjithçkaje dhe përjashtimit të mendimeve alternative. Ajo tha se, sipas saj, pushteti po synon që “të pas gjithçka si pronë të tyre”, ndërsa çdo mendim që është sado pak ndryshe duhet të “kapet, të kontrollohet” dhe “të eliminohet”. Presidentja e paraqiti këtë si një problem strukturor, që sipas saj nuk përputhet me objektivin për të ndërtuar një shtet funksional dhe të bazuar te rregullat kushtetuese.
Osmani theksoi se qasja e tillë nuk është modeli i shtetit që, sipas saj, duhet të shtyhet përpara në Kosovë dhe as ai që është paraparë nga Kushtetuta dhe themeluesit e vendit. Ajo deklaroi se ky nuk është shteti që synohet të ndërtohet, dhe as ai që është parashikuar nga vetë Kushtetuta. Po ashtu, presidentja u shpreh se ka pasur një prirje që Presidenca të trajtohet vetëm si institucion formal, pa rol aktiv në mbrojtjen e interesit të Kosovës.
“Pra tendenca e pushtetit ka qenë që Presidenca të jetë thjesht një OJQ, të mos intervenojë kur mbrohet interesi i Kosovës”, tha Osmani, duke përmbyllur argumentin e saj rreth mënyrës se si pushteti, sipas saj, po e kufizon rolin e institucionit të presidentes. Sipas saj, kjo lidhet drejtpërdrejt me mënyrën se si kuptohet shteti: jo si mekanizëm institucional i baraspeshës dhe funksionimit kushtetues, por si hapësirë që i nënshtrohet logjikës së kontrollit dhe pronësimit partiak.
Botuar fillimisht në Telegrafi