Mësimi i një gjuhe të re nuk është i njëjtë për të gjitha moshat. Ndërsa fëmijët zakonisht e përthithin shumë më lehtë informacionin e ri, te të rriturit procesi bëhet më i vështirë. Këtë ndryshim e shpjegon edhe një raport i publikuar nga Tech Insider, i cili thekson se aftësia për të mësuar një gjuhë të re ka një kulm të qartë në një moshë të caktuar.
Sipas raportit, aftësia e një personi për të mësuar një gjuhë të re arrin pikun rreth moshës 7 vjeç. Kjo do të thotë se gjatë viteve të para të fëmijërisë, truri ka më shumë fleksibilitet për të marrë dhe përpunuar tinguj, struktura gramatikore dhe rregulla gjuhësore. Në këtë fazë, fëmijët shpesh ekspozohen më shpesh ndaj fjalëve dhe ndërveprimeve të përditshme, gjë që e bën më të lehtë krijimin e lidhjeve ndërmjet tingujve dhe kuptimeve.
Raporti i Tech Insider shpjegon se, pas këtij kulmi, aftësia për të mësuar një gjuhë të re nuk zhduket, por tenton të ndryshojë. Te të rriturit, procesi mund të kërkojë më shumë kohë dhe përpjekje, pasi truri i ka formuar tashmë zakonet e veta gjuhësore. Në praktikë, kjo shpesh reflektohet te mënyra si shqiptohen fjalët, si përvetësohen rregullat gramatikore dhe si ndërtohen fjalitë, krahasuar me një fëmijë që po fillon nga zero.
Përtej moshës, një element i rëndësishëm është mënyra se si zhvillohet mësimi. Fëmijët zakonisht përfshihen në mjedise ku gjuha përdoret realisht: në shkollë, në lojëra, në aktivitete me shokë e shoqe. Këto situata krijojnë mundësi të shpeshta për praktikë, ndërsa të rriturit shpesh mësojnë përmes kurseve, ushtrimeve ose materialeve të studimit, duke pasur më pak ekspozim të përditshëm në biseda reale.
Kulmi i aftësisë për të mësuar gjuhë vjen rreth moshës 7 vjeç
Raporti i Tech Insider thekson pikërisht këtë: është shumë më e lehtë për fëmijët të mësojnë gjuhë të reja, ndërsa te të rriturit sfidat rriten. Arsyeja lidhet me faktin se aftësia për përvetësim ka një moment kulmi, i cili vendoset në moshën 7 vjeç. Ky informacion u vjen në ndihmë atyre që planifikojnë mësimin e gjuhëve, duke e bërë më të qartë se kur trupi dhe truri janë më të predispozuar për të marrë elemente të reja gjuhësore.
Ndërkaq, për të rriturit rëndësi merr strategjia. Edhe nëse kulmi është arritur më herët, mësimi i një gjuhe të re mbetet i mundur. Zakonisht kërkon një qasje më të strukturuar: praktikë të rregullt, përsëritje, ushtrime mbi gramatikën dhe fokus te të kuptuarit e bisedave. Përveç kësaj, sa më shpesh të përdoret gjuha në situata praktike, aq më shumë përmirësohet aftësia për ta folur dhe për ta kuptuar.
Si për fëmijët ashtu edhe për të rriturit, të mësuarit e një gjuhe të re lidhet me kënaqësinë e praktikës dhe me ritmin e përvetësimit. Por raporti i Tech Insider ofron një ide të qartë: ekziston një fazë ku mësimi bëhet më i lehtë, dhe ajo vendoset në moshën 7 vjeç. Ky është mesazhi kryesor që mbetet i vlefshëm kur flitet për dallimin mes përvetësimit të gjuhëve në fëmijëri dhe në moshë më të rritur.
Botuar fillimisht në IndeksOnline
