Komisionerja e Bashkimit Evropian për Zgjerimin, Marta Kos, ka vlerësuar angazhimin e Shqipërisë në procesin e integrimit evropian. Në një dalje publike në kuadër të diskutimeve për progresin e vendit, ajo u ndal te prioritetet që, sipas saj, duhet të mbeten në qendër të reformave për të ecur më tej në rrugën drejt BE-së.
Gjatë fjalës së saj në Parlament, Marta Kos theksoi se Shqipëria duhet të ruajë fokusin te reformat kyçe që lidhen drejtpërdrejt me funksionimin e institucioneve dhe garantimin e të drejtave. Vlerësimi i saj vjen në kontekstin e raporteve dhe analizave për ecurinë e vendit, ku rëndësi e veçantë i jepet zbatimit praktik të ndryshimeve dhe konsolidimit të standardeve evropiane.
Një nga pikat qendrore të mesazhit të komisioneres ishte forcimi i shtetit të së drejtës. Marta Kos nënvizoi se kjo duhet të mbetet prioritet, duke u lidhur me mënyrën se si ligjet zbatohen në mënyrë të qëndrueshme dhe jo selektive, si dhe me rolin e institucioneve për të dhënë drejtësi sipas rregullave. Në këtë kuadër, ajo solli në vëmendje edhe nevojën për pavarësi të institucioneve ligjore.
Në vijim, Komisionerja për Zgjerimin u fokusua te pavarësia e drejtësisë. Sipas theksimeve të saj, pavarësia e sistemit të drejtësisë është thelbësore për besimin e qytetarëve te institucionet dhe për garantimin e një procesi të drejtë. Ky element lidhet me standardet që BE-ja kërkon në vendet kandidate, ku drejtësia duhet të veprojë në mënyrë të pavarur dhe efektive.
Po ashtu, Marta Kos vuri theksin te liria e medias. Ajo i konsideroi këto çështje si pjesë e pandashme e reformave për një qeverisje të fortë dhe transparente, duke argumentuar se një media e lirë dhe funksionale i shërben kontrollit publik dhe informimit të drejtë të qytetarëve. Në të njëjtën linjë, mesazhi i saj synoi të tregojë se progresi nuk matet vetëm me dokumente, por edhe me zbatimin e standardeve në praktikë.
Prioritet: shteti ligjor, drejtësia e pavarur dhe media e lirë
Komisionerja theksoi se, krahas reformave institucionale, rëndësi ka edhe trajtimi i çështjeve të mjedisit. Kjo pjesë e mesazhit tregon se agenda e integrimit nuk lidhet vetëm me funksionimin e brendshëm të institucioneve, por edhe me përputhjen me standardet më të gjera evropiane, përfshirë mbrojtjen e mjedisit dhe adresimin e sfidave përkatëse.
Në kuadër të kësaj qasjeje, vlerësimi i angazhimit të Shqipërisë u shoqërua me një apel për vazhdimësi në punën e nisur. Marta Kos nënvizoi se ruajtja e fokusit te reformat kyçe duhet të shoqërohet me rezultate të matshme, sidomos në fushat që lidhen me shtetin e së drejtës, pavarësinë e drejtësisë dhe lirinë e medias. Po ashtu, u evidentua se çështjet e mjedisit duhet të trajtohen si pjesë e rëndësishme e progresit.
Mesazhi i komisioneres reflekton nevojën për një qasje të balancuar: nga njëra anë, konsolidimi i institucioneve dhe standardeve demokratike, dhe nga ana tjetër, përmirësimi i përputhshmërisë me prioritetet që lidhen me mjedisin. Duke i renditur këto fusha si “me rëndësi”, Marta Kos i bëri të qarta drejtimet kryesore që Shqipëria duhet të ndjekë për të ruajtur ritmin e reformave në rrugën drejt integrimit evropian.
Botuar fillimisht në Albeu