Drejtori i Global Crisis Group, Ilir Kulla, ka folur për protestat e studentëve në Shqipëri dhe ndikimin e mundshëm të tyre në procesin e integrimit evropian të vendit. Në emisionin “Matrix”, i moderuar nga Mehmet Kalisi, Kulla u shpreh se zërat që pretendojnë se demonstratat mund ta dëmtojnë rrugën e Shqipërisë drejt BE-së nuk e kanë origjinën te protestat, por te problematika më të thella.
Duke komentuar deklaratat se protestat mund të bëhen pengesë për integrimin evropian dhe për organizimin e ngjarjeve të rëndësishme ndërkombëtare, përfshirë samitin e NATO-s, Kulla tha se rreziqet kryesore që e mbajnë vendin larg stabilitetit lidhen me çështje të brendshme. Ai theksoi se procesin e integrimit e minojnë korrupsioni, trafiku i ndërkombëtar i drogës dhe “çdo poshtërsi tjetër” që, sipas tij, ndodh çdo ditë.
Sipas Kullës, ndikojnë edhe faktorë të tjerë socialë dhe ekonomikë, si varfëria, dhuna dhe konflikti social brenda vendit. Ai theksoi se, megjithëse ngjarjet e shfaqura publikisht kanë jehonë dhe mund të ndikojnë në mënyra të caktuara, “origjina nuk është aty”. “Origjina është diku tjetër dhe përgjegjës jemi të gjithë nga pak”, u shpreh drejtori i Global Crisis Group, duke e zhvendosur vëmendjen te përgjegjësitë e përditshme që lidhen me problemet strukturore të shoqërisë.
Integrimi evropian nuk rrezikohet nga protesta, por nga problemet e brendshme
Gjatë bisedës, Kulla foli edhe për efektet reale që po sjell zhvillimi ekonomik në terren. Ai u ndal te faktin se, pavarësisht zhvillimit dhe interesit turistik për Shqipërinë, përfitimet nuk janë të dukshme për një pjesë të madhe të qytetarëve. Në këtë kontekst, ai tha se është e rëndësishme të mos paraqitet vetëm numri i turistëve apo ideja se Shqipëria është një destinacion i bukur, pasi kjo është “e vërtetë”, por nuk mjafton për të treguar përfitime të barabarta.
Kulla theksoi se “kostoja e jetesës në Tiranë” është e lartë dhe kjo, sipas tij, ndikon te perceptimi real i përfitimeve. Ai i bëri thirrje kryeministrit që të mos komunikojë vetëm shifra turistike, duke argumentuar se zhvillimi ekziston dhe është i dukshëm, por “nuk është i prekshëm për 90 për qind të popullsisë”. Me këtë formulim, ai synoi të tregojë hendekun mes zhvillimit të dukshëm dhe përjetimit të tij nga shumica e qytetarëve.
Sa i përket organizimit të samitit të NATO-s dhe ngjarjeve të tjera ndërkombëtare, Kulla foli qartë për mënyrën se si duhet trajtuar ky proces. Ai tha se organizimi i këtyre eventeve nuk duhet të përdoret si argument për të anashkaluar problemet e brendshme. “Ne do ta bëjmë samitin e NATO-s, ashtu siç kanë bërë edhe vende të tjera me ngjarje ndërkombëtare. Por, nëse kjo ndodh dhe ne nuk reflektojmë, atëherë duhet të kujtojmë edhe shembujt historikë”, tha ai.
Si shembull historik, Kulla përmendi Lojërat Olimpike Dimërore të vitit 1984, të mbajtura në Sarajevë. Ai e vendosi këtë rast në periudhën pesë vjeçare para shpërbërjes së Jugosllavisë, duke argumentuar se organizimi i ngjarjeve të mëdha ndërkombëtare nuk është provë se një vend nuk përballet me probleme të thella të brendshme. Në mbyllje të analizës së tij, Kulla u shpreh se Shqipëria duhet të përqendrohet edhe në zgjidhjen e çështjeve sociale dhe ekonomike, krahas përpjekjeve për të organizuar aktivitete ndërkombëtare.
Botuar fillimisht në Bota Sot