Komunat po kërkojnë ndryshimin e formulës së financimit për mësimdhënësit, pasi lënia jashtë Grantit të Arsimit për vitin 2026, siç thuhet, prek mbi 3 mijë mësimdhënës dhe po nxit shqetësim te drejtoritë përgjegjëse. Sipas institucioneve komunale dhe ekspertëve të arsimit, formula aktuale nuk po i përgjigjet më realitetit në terren, duke krijuar vështirësi për planifikimin e stafit në shkolla.
Me formulën e deritanishme, numri i mësimdhënësve përcaktohet kryesisht në bazë të numrit të nxënësve. Ky mekanizëm, sipas argumentimeve të komunave, nuk arrin të llogarisë si duhet situatat konkrete që ndodhin në institucionet arsimore, ku statusi i punësimit, kontratat dhe obligimet ligjore ndikojnë drejtpërdrejt te mundësitë e menaxhimit të personelit.
Ndërkohë, në Ministrinë e Arsimit dhe Shkencës thuhet se po zhvillohet komunikim i vazhdueshëm me komunat për çështjet që lidhen me financimin. Por vendimi për të lënë jashtë Grantit të Arsimit për vitin 2026 një numër të madh të mësimdhënësve, sipas komunave, nuk po pritet mirë, sidomos për shkak të pasojave që mund të pasojnë në organizimin e procesit mësimor.
Ndryshimi i formulës së financimit pritet të ulë “tepricën” e mësimdhënësve
Drejtori i Arsimit në Podujevë, Avni Fetahu, e ka lidhur problemin me formulën e vjetërsuar të financimit. Ai thotë se komuna do të detyrohet të përdorë fondet e projekteve kapitale, një qasje që, sipas tij, rrezikon të ndikojë në realizimin e këtyre projekteve. Në këtë mënyrë, shqetësimi nuk mbetet vetëm te pagesat e mësimdhënësve, por edhe te mënyra se si do të mbulohet financiarisht situata pa krijuar çrregullime te planifikimi buxhetor.
Fetahu ka theksuar se “Komuna e Podujevës është bazuar në faktin se shumica e mësimdhënësve të prekur kanë kontrata pune me afat të pacaktuar”. Sipas tij, kjo i krijon institucionit obligim ligjor që të vazhdojë t’i mbajë ata në sistemin arsimor. Për këtë arsye, ai ka paralajmëruar se gjatë këtij viti komuna nuk do të shpallë konkurse të reja për mësimdhënës. Qëllimi i deklaruar është që gradualisht të reduktohet numri i mësimdhënësve jashtë Grantit përmes pensionimit dhe lëvizjeve të brendshme në sistem, pa e përkeqësuar më tej gjendjen.
Edhe Drejtoria e Arsimit në Komunën e Prishtinës shprehet se formula e financimit duhet të ndryshohet. Sipas argumentimeve të tyre, ajo është e pamjaftueshme dhe e papërballueshme për nevojat reale të qytetarëve dhe të nxënësve, si dhe për nevojat e vetë Drejtorisë së Arsimit. Në këtë kontekst, komunat po kërkojnë që mekanizmi i financimit të përshtatet me realitetin që është krijuar në gjithë vendin, për të shmangur situata ku numrat e planifikuar nuk përputhen me kërkesat dhe detyrimet në shkolla.
Çështja po trajtohet si një problem sistemor i financimit, i cili prek drejtpërdrejt stafin arsimor dhe mënyrën e menaxhimit të resurseve. Lidhur me këtë, diskutimet po vazhdojnë edhe në relacion me komunikimin mes institucioneve qendrore dhe komunave për temat e financimit për vitin 2026. Teksa në terren po kërkohet rishikim i formulës, vëmendja mbetet te ndikimi te mësimdhënësit që rrezikohen të dalin jashtë grantit dhe te alternativa që komunat do të kenë për të mos e ndërprerë mbarëvajtjen e procesit mësimor.
Botuar fillimisht në Koha.net
