Ministri për Evropën dhe Punët e Jashtme, Ferit Hoxha, mori pjesë në takimin informal mes Ministrave të Jashtëm të vendeve të Bashkimit Evropian dhe homologëve të tyre nga Ballkani Perëndimor. Takimi u zhvillua në Bruksel dhe shënoi pjesëmarrjen e tij të parë në këtë format në cilësinë e re. Në qendër të diskutimeve ishte rruga evropiane e rajonit, roli i zgjerimit në arkitekturën politike të kontinentit dhe nevoja për koordinim më të fortë në një periudhë me sfida të shumta gjeopolitike, sigurie dhe stabiliteti.
Në fjalën e tij, Hoxha theksoi se për Shqipërinë zgjerimi i Bashkimit Evropian nuk është thjesht një proces teknik, por një zgjedhje strategjike dhe një garanci e rëndësishme për paqe afatgjatë, stabilitet dhe transformim demokratik. Ai nënvizoi se anëtarësimi në BE mbetet objektivi më i lartë kombëtar i Shqipërisë dhe se ky proces ka vlerë jo vetëm për vendet kandidate, por edhe për vetë Bashkimin Evropian. Hoxha kujtoi se shtatë ciklet e mëparshme të zgjerimit kanë dëshmuar rëndësinë e këtij mekanizmi për forcimin e projektit evropian.
Ministri shqiptar vuri në dukje se rendi ndërkombëtar është tronditur thellësisht dhe se rregullat e sigurisë që për një kohë të gjatë janë parë si garanci stabiliteti, sot duken më të brishta. Ai përmendi krizat e mbivendosura, fragmentimin gjeopolitik dhe intensifikimin e konkurrencës strategjike si realitete që kanë dalë në plan të parë. Në këtë kontekst, Hoxha theksoi se uniteti i qëllimit dhe uniteti në veprim nuk janë më zgjedhje, por domosdoshmëri. Për Shqipërinë, ky unitet nënkupton përfshirje në çdo format të mundshëm për të ndërtuar më shumë kohezion, qëndrueshmëri dhe një vizion më të qartë gjeopolitik.
Zgjerimi i BE-së, proces i bazuar në meritë
Hoxha deklaroi se shprehja më e qartë e këtij vizioni mbetet zgjerimi dhe anëtarësimi në Bashkimin Evropian. Ai theksoi se procesi duhet të vazhdojë të jetë i bazuar në meritë, por njëkohësisht i besueshëm, i prekshëm dhe i ndjekur aktivisht. Mesazhi i tij ishte se sa herë që procesi bllokohet, krijohen hapësira për cenueshmëri dhe zgjerohen ndikimet armiqësore. Për këtë arsye, ai kërkoi thellim të bashkëpunimit në politikën e jashtme, të sigurisë dhe të mbrojtjes, duke forcuar në të njëjtën kohë kohezionin dhe mendësinë strategjike të përbashkët në mbarë Evropën.
Në qëndrimin e tij, ministri theksoi se përafrimi i Shqipërisë me Bashkimin Evropian nuk është një menu nga e cila mund të zgjidhet sipas dëshirës. Ai e përshkroi atë si standard dhe angazhim që duhet respektuar plotësisht, duke nënvizuar se Shqipëria i lejon vetes vetëm një përqindje: 100%. Hoxha foli edhe për bashkëpunimin rajonal, duke e lidhur atë me nevojën për të adresuar me ndershmëri cenueshmëritë dhe për të zgjidhur me vendosmëri çështjet e hapura. Ai theksoi se Ballkani Perëndimor ka ndryshuar për mirë, por se ende mbetet shumë punë për t’u bërë.
Një pjesë e rëndësishme e mesazhit të Hoxhës lidhej me marrëdhëniet në rajon dhe me procesin e normalizimit ndërmjet Kosovës dhe Serbisë. Ai theksoi se Ballkani i së kaluarës mund t’i përkasë historisë, por rajoni duhet të bëjë më shumë për të merituar plotësisht kuptimin politik dhe demokratik të termit “Perëndimor”, dhe jo vetëm përkufizimin gjeografik. Shqipëria, sipas qëndrimit të shprehur nga ministri, ka investuar vazhdimisht dhe do të vazhdojë të investojë në bashkëpunimin rajonal dhe pajtimin, sepse nuk ekziston alternativë tjetër e qëndrueshme. Procesi i normalizimit ndërmjet Kosovës dhe Serbisë, theksoi ai, nuk mund dhe nuk duhet të shndërrohet në një slogan bosh apo në një objektiv të shtyrë pafundësisht. Njëzet e shtatë vjet pas ngjarjeve tragjike të vitit 1999, rajoni meriton një të ardhme të përcaktuar nga stabiliteti, njohja reciproke, bashkëpunimi dhe integrimi evropian.
Hoxha u ndal edhe te kërcënimet kibernetike dhe hibride, duke theksuar se asnjë vend nuk është imun ndaj tyre. Përvoja e Shqipërisë, tha ai, ka qenë e dhimbshme dhe me kosto, por edhe udhëzuese. Shqipëria ka qenë objektiv i sulmeve serioze, por ka mësuar, është përshtatur dhe ka forcuar qëndrueshmërinë e saj. Ministri paralajmëroi se sa më shumë vendi t’i afrohet Bashkimit Evropian, aq më të sofistikuara dhe agresive do të bëhen këto kërcënime, përfshirë manipulimin dhe ndërhyrjen e huaj në informacion, të njohur si FIMI. Në përmbyllje, ai rikonfirmoi se Shqipëria do të vazhdojë të ndjekë në mënyrë aktive dhe të palëkundur anëtarësimin në Bashkimin Evropian, duke synuar të qëndrojë në pararojë të këtij procesi historik dhe ta kthejë atë në një sukses të përbashkët për Shqipërinë, rajonin dhe Evropën.
Botuar fillimisht në Bota Sot