Një analizë e madhe e të dhënave nga Shtetet e Bashkuara tregon se të rriturit që kanë tension të lartë të gjakut, kolesterol të lartë ose probleme të zemrës kanë më pak gjasa të hanë fruta të plota, krahasuar me bashkëmoshatarët e tyre që nuk kanë këto diagnoza. Studimi, i publikuar në revistën Current Developments in Nutrition, bazohet në të dhëna të mbledhura gjatë vitit 2019 nga mbi 371,000 persona.
Hulumtimi u krye nga shkencëtarë në Universitetin e Dakotës së Veriut dhe në Qendrën e Kërkimit të Ushqyerjes të Departamentit të Bujqësisë të SHBA-së në Grand Forks. Autorët analizuan përgjigjet e pjesëmarrësve për frekuencën e konsumit të frutave të plota dhe të lëngjeve të frutave 100 për qind. Të anketuarit ishin pyetur edhe nëse një mjek u kishte thënë ndonjëherë se kishin tension të lartë të gjakut, kolesterol të lartë, anginë pektoris ose sëmundje koronare të zemrës.
Studimi vëzhgoi po ashtu historinë shëndetësore të pjesëmarrësve: a kishin pasur atak në zemër ose goditje në tru. Mesatarisht, të dhënat treguan se pjesëmarrësit hanin fruta të plota 1.06 herë në ditë dhe pinin lëng frutash 0.3 herë në ditë. Edhe kur studiuesit morën parasysh faktorë si mosha dhe të ardhurat, diferencat mes grupeve mbetën të dukshme.
Frutat e plota shfaqin lidhje të dobishme te rreziku kardiovaskular
Sipas rezultateve, ata që kishin tension të lartë të gjakut, kolesterol të lartë, sëmundje koronare të zemrës, ose që kishin mbijetuar një atak në zemër, kishin më pak gjasa të hanin fruta të plota sesa personat pa këto diagnoza. Autorët theksuan se kjo vëzhgim u ruajt edhe pasi studiuesit morën parasysh moshën, arsimin, të ardhurat dhe pirjen e duhanit.
Në mënyrë më të detajuar, për grupin e atyre që kishin pësuar atak në zemër u raportua konsum mesatar prej 0.98 herë frutash të plota në ditë. Ndërkohë, grupi tjetër pa këtë histori shënoi mesatarisht 1.07 herë në ditë. Për rastet e goditjes në tru, diferenca në konsumim u shfaq vetëm deri kur u morën parasysh faktorët e përmendur, çka do të thotë se efekti nuk qëndronte njësoj kur kontrolloheshin këto variabla.
Për lëngun e frutave, pamja rezultoi më e përzier. Kur u morën parasysh të njëjtët faktorë, diferenca mbeti vetëm për dy grupe: ata që kishin pësuar atak në zemër pinin lëng pak më shpesh se të tjerët, ndërsa personat me kolesterol të lartë e konsumonin lëngun pak më rrallë. Gjatë diskutimit të mundshëm për këto rezultate, autorët nënvizuan se gjatë shtrydhjes së lëngjeve, shumica e fibrave humbasin, një element që mund të ndikojë në mënyrën si organizmi përfiton nga fruti.
Autorët krahasuan vlerat ushqyese: sipas Bazës së të Dhënave Amerikane të Ushqyerjes, një filxhan me lëng portokalli 100 për qind ka 0.5 gram fibra, ndërsa një filxhan me feta portokalli ka 3.6 gram. Fruti i plotë, përveç fibrave, përmban edhe komponime bimore (polifenole) të lidhura me fibrat. Këto komponime arrijnë në zorrën e trashë ku zbërthehen nga bakteret e zorrëve. Megjithatë, studiuesit theksuan edhe se studimet e mëparshme kanë treguar përfitime të mundshme për zemrën nga lëngu kur konsumohet në sasi deri në 200 mililitra në ditë.
U përmend edhe udhëzimi i Shoqatës Amerikane të Zemrës, e cila rekomandon një shumëllojshmëri frutash dhe perimesh, si dhe konsum të kufizuar të lëngjeve. Në të njëjtën kohë, autorët theksuan qartë se studimi nuk provon shkakun: ai tregon një lidhje midis diagnozave dhe frekuencës së konsumit të frutave të plota, por nuk dëshmon se ngrënia më e ulët e frutave shkakton sëmundje të zemrës. Është gjithashtu e mundur që të anketuarit të kenë ndryshuar dietën pas diagnozës.
Anketa mati vetëm sa shpesh njerëzit hanë fruta dhe pinë lëng, jo sa sasi konsumojnë realisht. Të dhënat bazohen në kujtesën e pjesëmarrësve dhe, sipas autorëve, faktorë të tjerë si aktiviteti fizik, pesha e trupit dhe pjesa tjetër e dietës nuk u morën në konsideratë në analizë. Studimi u financua nga Departamenti i Bujqësisë i SHBA-së. Në një deklaratë për konflikt interesi, u sqarua se autori i parë është i punësuar nga VDF FutureCeuticals.
Botuar fillimisht në Telegrafi