Profesori amerikan Daniel Serwer ka vlerësuar se lufta e dytë kundër Iranit ka qenë një gabim strategjik, i cili ka nxjerrë në pah dobësinë e Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe paaftësinë e tyre për të parashikuar pasojat e veprimeve ushtarake. Në një periudhë kur veprimet në politikën e jashtme kërkojnë llogaritje të sakta, ai e ka parë këtë vendim si një hap që solli më shumë dëm sesa përfitim, si për rolin ndërkombëtar të SHBA-së ashtu edhe për balancën mes palëve në rajon.
Serwerin e ka gjetur bashkëbisedim teksa ka folur në podcastin “PIKË” me publicistin Veton Surroi. Gjatë diskutimit, ai ka bërë dallimin mes luftës së parë dhe asaj të dytë kundër Iranit, duke u ndalur te argumentet që mund të përdoren për secilën. Në vlerësimin e tij, lufta e parë mund të justifikohet deri diku me pretendimin se pati ndikim pozitiv, sepse pati dëmtuar programin bërthamor iranian.
Por, kur vjen te lufta e dytë, Serwer e ka cilësuar atë “çmenduri”. Sipas tij, ky konflikt nuk shërbeu për të forcuar pozitën amerikane, përkundrazi u kthye në një demonstrim të qartë të dobësive. Ai ka argumentuar se lufta e dytë ka treguar një paaftësi jo vetëm në anën diplomatike, por edhe në aftësinë për të parashikuar se çfarë do të ndodhte më pas, cilat do të ishin pasojat reale dhe sa do të kushtonte ky kurs veprimi.
“Lufta e dytë vërtet dëshmoi dobësinë amerikane. Është një demonstrim gjigant i dobësisë amerikane, paaftësisë në anën diplomatike, por edhe një paaftësie për të parashikuar pasojat e veprimeve të saj”, është shprehur Serwer. Në këtë mënyrë, ai ka lidhur drejtpërdrejt vendimin ushtarak me reagimet e mundshme që vijnë pas tij, duke e vendosur theksin te mungesa e parashikimit dhe te efektet që u krijuan për kundërshtarët.
Serwer ka vijuar më tej duke thënë se veprime të tilla e kanë dobësuar SHBA-në në mënyrë dramatike dhe kanë hapur hapësirë për kundërshtarët. Sipas logjikës së tij, kur një vendim i madh merret pa llogaritur si duhet pasojat, atëherë avantazhi që synon të krijojë politika e jashtme kthehet në dobësim të rolit të SHBA-së. Në këtë kontekst, ai ka nënvizuar se përtej deklarimeve dhe debatit të brendshëm, rezultatet në terren janë ato që reflektojnë aftësinë për të menaxhuar situata komplekse.
Gabimi strategjik: lufta e dytë kundër Iranit ekspozoi dobësinë amerikane
Ndërkohë, Serwer ka theksuar se debatet mbi prioritetet e politikës së jashtme amerikane janë të nevojshme. Ai ka përmendur çështje konkrete që lidhen me vendosjen e prioriteteve, siç janë ndihma e huaj dhe balanca mes rajonit Azi-Paqësor, Evropës dhe Hemisferës Perëndimore. Për të, këto janë diskutime që duhen zhvilluar, sepse ndikojnë direkt te strategjia dhe te mënyra se si Shtetet e Bashkuara e orientojnë rolin e tyre global.
Por, teksa pranon domosdoshmërinë e debatit, Serwer ka vënë një kusht: diskutimet nuk duhet të çojnë në vendime që dobësojnë pozicionin e Shteteve të Bashkuara. Në këtë pikë, ai i rikthehet thelbit të argumentit të tij, duke e parë luftën e dytë si një shembull ku vendimmarrja ka tejkaluar kufijtë e arsyeshmërisë strategjike dhe ka prodhuar rezultate që e dëmtuan SHBA-në. Diskutimi i tij në podcast ka sjellë, kështu, një reflektim të përgjithshëm mbi mënyrën si politika e jashtme i kthehet llogarive të realitetit dhe jo thjesht objektivave afatshkurtra.
Botuar fillimisht në Koha.net
