Ish-zyrtarë të lartë nga Mbretëria e Bashkuar, Franca dhe Gjermania zhvilluan një takim të fshehtë në Vjenë gjatë korrikut, ku diskutuan kushtet e mundshme për negociatat e paqes lidhur me Ukrainën. Në këtë skemë të pazakontë të punës në prapaskenë mori pjesë edhe një ish-zyrtar i paidentifikuar i Kremlinit, identiteti i të cilit nuk u bë publik në raportimet për këtë çështje.
Takimi në Vjenë u organizua me pjesëmarrjen e disa figurave të njohura nga diplomacia dhe siguria. Në mesin e tyre ishte ish-këshilltari britanik për sigurinë kombëtare, Tim Barrow. Gjithashtu, morën pjesë ish-sekretari gjerman i shtetit dhe ish-ambasadori i Bashkimit Evropian në Rusi, Markus Ederer, si dhe diplomati francez dhe evropian Pierre Vimont, me përvojë të gjatë në çështje ndërkombëtare.
Bisedimet u diskutuan si opsione, jo si proces zyrtar paqeje
Sipas informacioneve të disponueshme, ky lloj takimi nuk ka formën e negociatave zyrtare ndërqeveritare. Autorët e këtyre bisedimeve nuk veprojnë me një mandat formal që i detyron qeveritë e vendeve nga të cilat vijnë pjesëmarrësit. Koncepti i tyre është që ish-zyrtarë dhe ekspertë të shqyrtojnë zgjidhje të mundshme për konfliktin, dhe më pas t’ua përcjellin vlerësimet autoriteteve aktuale.
Një detaj i rëndësishëm lidhet me organizimin e këtyre takimeve. Bisedimet u iniciuan nga Qendra për Dialog Humanitar, një organizatë me seli në Zvicër, e cila merret me ndërmjetësim konfidencial në konflikte të armatosura. Në dokumentimin e kësaj çështjeje thuhet se Qendra deklaron se është aktive në Ukrainë që nga viti 2014 dhe, pas fillimit të pushtimit të plotë rus në vitin 2022, ka marrë pjesë në krijimin e kanaleve për evakuimin e civilëve.
Në raportime theksohet se, përballë kancelarit gjerman, ndodhi edhe një zhvillim që lidh figurat e përfshira në këtë rrjet. Përmendet se Gjermanët dhe rusët u takuan fshehurazi në Baku, në një moment të mëvonshëm. Në këtë kontekst, Ederer dhe Vimont paraqiten si anëtarë të bordit drejtues të Qendrës për Dialog Humanitar, duke krijuar lidhje të drejtpërdrejta mes pjesëmarrjes në takim dhe platformës që e ka shtyrë këtë lloj ndërmjetësimi.
Vjena rezulton të jetë të paktën një nga dy vendet ku ish-zyrtarë evropianë dhe rusë janë takuar me dyer të mbyllura gjatë muajve të fundit. Përveç takimit në Austri, janë përmendur edhe bisedime të ndara mes ish-zyrtarëve gjermanë dhe rusë, të cilat u zhvilluan në mes të korrikut në Baku. Presidenti i Azerbajxhanit, Ilham Aliyev, konfirmoi më pas se takimi në Baku kishte ndodhur, por deklaroi se autoritetet e vendit të tij nuk ishin njoftuar paraprakisht.
Reagimet ndërkohë kanë ardhur edhe nga palët e lidhura me procesin diplomatik. Pas takimit në Baku, Ministria e Punëve të Jashtme e Ukrainës theksoi se bisedime të tilla nuk kanë mandat zyrtar nga Kievi dhe nuk përbëjnë pjesë të procesit formal të paqes. Deri tani, Kremlini nuk ka dhënë koment publik për raportimet lidhur me takimin në Vjenë. Ndërkohë, aleatët evropianë të Ukrainës vijojnë ta shprehin publikisht që asnjë marrëveshje paqeje nuk mund të arrihet pa pjesëmarrjen e plotë të Kievit dhe se për sigurinë evropiane nuk mund të negociohet pa praninë e shteteve evropiane.
Botuar fillimisht në Telegrafi