Analisti Baton Haxhiu ka shpjeguar në emisionin “Pressing” pse, sipas tij, diskursi verbal i dhunës ka peshë më të madhe se vetë aktet e dhunës që lidhen me figura dhe ngjarje të caktuara. Ai u ndal te mënyra se si banorë të disa zonave të Kosovës e kanë të vështirë t’i tejkalojnë ofendimet dhe gjuhën e përdorur në raport me Serbinë, duke e lidhur këtë me përjetimet e së kaluarës.
Haxhiu tha se zonat si Dukagjini, Drenica dhe një pjesë e Llapit kanë një kontekst të veçantë historik e shoqëror, i cili lidhet me djegien, dhunën dhe atë që ai e përshkroi si “gjithçkafin”. Sipas tij, këto përvoja kanë ndikuar që reagimet dhe pranimi i të tilla ofendimeve të mos jenë vetëm reagime të momentit, por të mbartin peshë të gjatë. Në këtë kuadër, ai bëri diferencë mes asaj që ndodh fizikisht dhe asaj që thuhet e përcillet përmes fjalëve.
“Për mua diskursi verbal i dhunës, në mjedise si Dukagjini, Drenica, një pjesë e Llapit, që kanë përjetu djegien dhunën dhe gjithçkafin”, tha Haxhiu. Ai e vuri theksin te mënyra se si fjalët dhe komunikimi mund të ushqejnë tensione, sidomos kur lidhen me narrativat që përmendin Serbinë, duke e bërë situatën më të ndërlikuar për t’u kaluar.
Diskursi verbal i dhunës më i rëndë se dhuna e përdorur
Analisti theksoi se diskursi verbal, në mjedise të caktuara, sipas tij është “shumë më i rënd sesa dhuna” që ai përmendi se është përdorur nga Sami Lushtaku. Ai argumentoi se, edhe kur dhuna mund të jetë një element i pranishëm në raste të ndryshme, të folurit, ofendimet dhe mënyra e ndërtimit të diskursit ndaj Serbisë kanë ndikim më të thellë te komunitetet që kanë përjetuar pasojat e dhunës.
Haxhiu e shpjegoi këtë duke e lidhur direkt me vështirësinë për t’u përballur me ofendimet që lidhen me Serbinë. Ai tha se këto janë zona që “vështirë i përbijnë gjërat që ofendohen me Serbinë”, duke nënkuptuar se ekziston një tendencë e fortë për të mos i marrë lehtë fjalët që prekin tema të lidhura me atë vend. Në këtë mënyrë, sipas tij, reagimi ndaj diskursit verbal bëhet më i rëndë jo vetëm për shkak të fjalëve, por për shkak të historisë së përjetuar aty.
Gjatë shpjegimit të tij, analisti e përmendi edhe formulimin se “Diskursi verbal është më i rëndë se ajo që përdori Lushtaku – Skënderaj”, duke e vendosur krahasimin në thelb të argumentit. Në të njëjtën linjë, ai shtoi se “është kryesisht vend i qetë”, por brenda kësaj qetësie, sipas tij, “atje ka dhimbje”. Kjo e bën më të qartë se ai po flet për ndikimin që mbeten të pashlyera nga përjetime të rënda, edhe kur në sipërfaqe situata mund të duket më e qetë.
Haxhiu vazhdoi të mbajë fokus te raporti mes gjuhës dhe traumës së akumuluar në komunitete. Sipas interpretimit të tij, fjalët që lidhen me Serbinë dhe ofendimet në diskursin publik nuk janë vetëm shprehje retorike, por kthehen në një faktor që e rikthen dhimbjen, duke e bërë të vështirë tejkalimin. Në këtë kontekst, argumenti i tij përmend se diskursi verbal mund të ketë një efekt më të qëndrueshëm se veprimi i drejtpërdrejtë fizik, sidomos në mjediset ku e kaluara ka qenë e ashpër.
Në emisionin “Pressing”, Baton Haxhiu i trajtoi këto çështje duke u bazuar te përvojat e zonave të përmendura: Dukagjini, Drenica dhe një pjesë e Llapit. Ai e shtjelloi se për këto hapësira, të kaluarat e lidhura me djegien dhe dhunën ndikojnë te mënyra si perceptohet edhe komunikimi që përdor ofendime. Në fund, mesazhi i tij mbetet se pesha e fjalëve, në rrethana të caktuara, mund të jetë më e madhe se vetë dhuna që përmendet në raste të veçanta.
Botuar fillimisht në Gazeta Express