“Apoteoza dardane” e Nevruz Musës vjen si një rikthim i rëndësishëm i një emri që ka pasur peshë në historinë e artit modern në Kosovë. Ekspozita nuk paraqitet si një përmbledhje totale e të gjithë krijimtarisë, por si një shfaqje e përzgjedhur e veprave të reja dhe e disa prej cikleve më domethënës të autorit, duke e bërë edhe një herë të dukshme atë që për dekada ka mbetur në periferi të vëmendjes.
Përmes një atmosfere të afërt, arti i Musës shfaqet në kafe-galerinë “Hani i Dy Robertëve”, ku ndërthurja mes hapësirës intime dhe veprave krijon një përvojë të veçantë për vizitorët. Në këtë instalim, do të shihen vepra të kuruara nga Shkëlzen Maliqi, i njohur si filozof dhe kritik i artit, i cili ka zgjedhur punë që tregojnë qartë rrugëtimin e gjatë artistik të Musës, mes dizajnit grafik dhe pikturës.
Ndërsa prezantohen vepra nga periudha të ndryshme, ekspozita sjell edhe një narrativë vizuale mbi mënyrën se si Nevruz Musa e ka ndërtuar gjuhën e tij artistike. Në shfaqjen e re, theksi vendoset te intensiteti i ngjyrave, te format organike dhe te lidhjet që krijohen me traditën, por edhe me modernizmin. Kjo e bën “Apoteoza dardane” një hapësirë ku shikuesi nuk sheh vetëm piktura, por një univers të tërë formash dhe referencash.
“Apoteoza dardane” e sjell në fokus rrugëtimin e Nevruz Musës
Ekspozita ka filluar të enjten dhe do të qëndrojë e hapur deri më 18 korrik. Edhe pse përtej kohës që ka kaluar, emri i Nevruz Musës përmendet shpesh si pjesë e brezit të parë që ndërtoi artin modern në Kosovë, ajo që “Apoteoza dardane” synon është të rivendosë vëmendjen aty ku i takon. Në këtë kuptim, ekspozita funksionon si një kapitull i ri kujtese, që e lidh krijimtarinë e autorit me rrjedhën e historisë së artit modern në vend.
Në fakt, ekspozita përshkruhet si një seleksion që shkon përtej idesë së një retrospektive të zakonshme. Ajo nuk synon të përfshijë të gjithë opusin e Musës, por vendos në qendër disa prej cikleve më përfaqësuese dhe i bashkon me punë të reja. Në këtë mënyrë, vizitorët marrin një pasqyrë të qartë të zhvillimit të gjuhës artistike, pa e ngarkuar ekspozitën me një renditje shteruese të gjithçkaje që ai ka krijuar.
Rruga e Nevruz Musës lidhet me një qasje ekspresioniste në shprehjen e tij parësore, e cila më pas përshkon edhe kapituj të tjerë, duke e çuar punën drejt neoekspresionizmit. Kjo shfaqet në mënyrën se si trajtohen sipërfaqet, si ndërtohen ngjyrat dhe si krijohen tensione vizuale brenda veprave. Përveç aspektit estetik, ekspozita sjell edhe një dimension homazhi, ku përmenden emra të mëdhenj dhe kolegë të tij, duke e vendosur autorin brenda një tradite më të gjerë bashkëbisedimi artistik.
“Apoteoza dardane” shpalos edhe një tjetër anë të rëndësishme të autorit: lidhjen e tij me dizajnin grafik dhe pikturën. Kjo urë mes disiplinave shpjegon pse veprat e ekspozuara duken të strukturuara, por njëkohësisht të çliruara në ritëm dhe gjest. Në këtë mënyrë, ekspozita të lejon të lexosh krijimtarinë e Musës jo si një linjë të vetme, por si një udhëtim me kthesa dhe etapa, që ruan identitetin artistik edhe kur ndryshon forma.
Botuar fillimisht në Koha.net