Nënkryetari i Grupit Parlamentar të PD, Tomorr Alizoti, ka folur në Syri TV për procesin e integrimit të Shqipërisë në Bashkimin Evropian, duke theksuar se pengesat që po hasen nuk janë thjesht teknike. Sipas tij, ato lidhen me thelbin e funksionimit të demokracisë në vend, si dhe me mënyrën se si veprojnë institucionet.
Alizoti ka argumentuar se anëtarësimi në “klubin evropian” nuk arrihet përmes premtimeve, recitimeve parlamentare apo propagandës televizive. Ai ka theksuar se ajo që kërkohet është përvetësimi i vlerave themelore demokratike, të cilat janë në qendër të Bashkimit Evropian. Në këtë kontekst, ligjvënësi demokrat e ka vënë theksin te pyetja nëse Shqipëria është realisht një shoqëri demokratike dhe nëse ka institucione që funksionojnë si të tilla.
Integrimi i BE-së nis nga vlerat, jo nga teknikalitetet
Deputeti i PD ka kujtuar se kriteret themelore të anëtarësimit, të lidhura me parimet e Kopenhagës, kërkojnë që një vend kandidat të jetë një demokraci funksionale. Kjo, sipas tij, përfshin një treg të lirë dhe një shtet të së drejtës. Ai ka shtuar se Shqipëria shfaq sfida serioze në këtë drejtim, sidomos kur bëhet fjalë për liritë thelbësore politike dhe garancitë demokratike.
Alizoti ka vënë në dukje se, edhe pas më shumë se 30 vitesh tranzicion, vendi ende nuk ka arritur të garantojë zgjedhje plotësisht të lira. Për të, zgjedhjet e lira janë “A-ja, hapi i parë” i çdo demokracie. Në këtë mënyrë, ai ka argumentuar se pa këtë bazë, proceset e tjera nuk mund të zëvendësojnë thelbin e demokracisë dhe të funksionimit të shtetit.
Gjatë diskutimit, Alizoti ka përdorur një formulim kritik për situatën në Shqipëri, duke thënë se vendi po përjeton “betonizim në autokraci”, më shumë se sa një konsolidim të demokracisë. Ai ka lidhur këtë proces me kapjen e shtetit dhe dobësimin e sistemit të drejtësisë. Në këtë drejtim, nënkryetari i PD ka përmendur refuzimin e vazhdueshëm të mazhorancës parlamentare për të hapur rrugën për hetimin e zyrtarëve të lartë, si shenjë se shteti i së drejtës nuk funksionon njësoj për të gjithë.
Alizoti ka argumentuar se propaganda dhe recitimet, të cilat i quan tipare të autokracive dhe jo të demokracive, e zhvendosin debatin nga çështjet kryesore. Ai ka vijuar se edhe kur diskutimi publik fokusohet te elemente procedurale e “teknike”, këto janë vetëm shërbimi i qëllimit, ndërsa elementi vendimtar mbetet integrimi në vetë principet dhe standardet demokratike. Për të, çështja e zgjedhjeve të lira dhe e funksionimit real të shtetit të së drejtës janë thelbësore, ndërsa fokusimi vetëm te teknikalitetet e zbehin kërkesën kryesore.
Deputeti ka shtuar se rinia e vendit po shkon drejt emigrimit në një shkallë të madhe. Ndërkohë, ai ka pohuar se Shqipëria “kontrollohet realisht” nga krimi i organizuar, nga kartelet. Në këtë linjë, Alizoti ka argumentuar se nuk është e nevojshme që vizita apo deklarime nga vende të BE-së, si Belgjika, Italia, Anglia apo Gjermania, të ripërsërisin atë që, sipas tij, dihet tashmë në vend. Ai ka vënë në dukje se pa barazi para ligjit dhe pa hapësirë reale për drejtësi, individët nuk mund të jenë të lirë dhe të jetojnë demokracinë.
Në përmbyllje të argumentit të tij, Alizoti ka thënë se Shqipëria po “vihet në grackën” e burokracisë dhe teknikaliteteve dhe nuk ka arritur që në rreth 30 e ca vite të realizojë zgjedhjet e lira, të cilat ai i konsideron thelbin kryesor të demokracisë. Ai ka theksuar se pyetja kryesore nuk është vetëm procedura, por nëse Shqipëria i mban principet që kërkohen për të qenë pjesë e Bashkimit Evropian, duke ngritur kështu shqetësimin se vendi po shkon drejt modelesh autokratike dhe jo drejt standardeve demokratike.
Botuar fillimisht në Bota Sot