Komunat e Kosovës pritet të përballen gjatë vitit 2026 me një ndikim financiar negativ që kapërcen 150 milionë euro. Këtë e ka paralajmëruar drejtori ekzekutiv i Asociacionit të Komunave të Kosovës (AKK), Sazan Ibrahimi, duke e lidhur këtë situatë me disa vendime dhe masa që, sipas tij, po krijojnë barrë shtesë mbi buxhetet komunale.
Ibrahimi ka theksuar se shkaku kryesor janë vendimet gjyqësore që po sjellin detyrime ndaj komunave, si dhe moszbatimi i aktgjykimeve të Gjykatës Kushtetuese nga institucionet përgjegjëse. Ai ka shtuar se krahas këtyre, komuna po preken edhe nga reduktimi i grantit të arsimit dhe nga përgjysmimi i grantit të performancës.
“Këtë vit, viti 2026, është viti më i rëndë financiar për komunat e Republikës së Kosovës. Janë duke u marrë mjete financiare padrejtësisht të gjitha komunave të Republikës së Kosovës, pa dallim partiak”, ka thënë Ibrahimi në një intervistë për Ekonomia Online.
Ai ka dhënë edhe një shifër konkrete për gjashtëmujorin e parë të këtij viti: sipas tij, komunave u janë marrë mbi 60 milionë euro vetëm gjatë gjashtë muajve të parë, nga vendimet gjyqësore. Ibrahimi ka nënvizuar se shumica e këtyre rasteve lidhen me kontratat kolektive, të cilat po prodhojnë detyrime financiare për komunat.
“Bllokim i pagesave dhe reduktime të granteve” po rëndojnë buxhetet komunale
Një tjetër rrezik financiar, sipas drejtori ekzekutiv i AKK-së, vjen nga moszbatimi nga Ministria e Financave i një aktgjykimi të Gjykatës Kushtetuese lidhur me përvojën e punës së shërbyesve publikë. Ai ka shpjeguar se Gjykata Kushtetuese ka përcaktuar që norma e përvojës së punës duhet të paguhet 0.5% për vit, ndërsa ministri Hekuran Murati, sipas tij, ka zbatuar normën prej 0.25%.
Sazan Ibrahimi ka thënë se kjo normë e reduktuar është aplikuar që nga fillimi i vitit 2023 dhe më tej edhe gjatë viteve 2024 e 2025, për shërbyes publikë. Ai ka shtuar se, bazuar në informatat që AKK i ka nga niveli lokal, dëmi që pritet t’u shkaktohet komunave ose buxheteve komunale për shkak të moszbatimit të plotë të gjykimit të Gjykatës Kushtetuese do të jetë përafërsisht 60 milionë euro.
Përveç këtyre, Ibrahimi ka përmendur edhe reduktimin e grantit specifik për arsim. Ai ka thënë se vendimi i fundit i Qeverisë së Republikës së Kosovës parashikon që granti specifik për arsim të reduktohet për komunat rreth 24 milionë euro. Sipas tij, kjo do të thotë se mbi 3,000 mësimdhënës në nivel lokal do të paguhen nga buxhetet e komunave të Republikës së Kosovës, ndërsa vlera totale e përmendur për këtë ngarkesë financiare do të jetë rreth 24 milionë euro.
Në fund të kësaj paraqitjeje, drejtori ekzekutiv i AKK-së ka kritikuar edhe vendimet lidhur me grantin e performancës. Ai ka thënë se ministri i Pushtetit Lokal, si dhe Qeveria, kanë marrë vendim për përgjysmimin e grantit të performancës për komunat përfituese. Në këtë mënyrë, sipas argumentit të Ibrahimit, kombinimi i vendimeve gjyqësore, moszbatimit të elementeve të caktuara nga aktgjykimet e Gjykatës Kushtetuese dhe reduktimit të granteve, po e çon sistemin financiar të komunave drejt një sfide të madhe në vitin 2026.
Botuar fillimisht në Koha.net
