Protestat kundër ndryshimeve në ligjin për Zonat e Mbrojtura kanë hyrë në ditën e 11-të në Tiranë. Në sheshin kryesor të qytetit janë mbledhur mijëra qytetarë, të cilët po kundërshtojnë investimin e planifikuar në Zvërnec. Lëvizja e protestuesve ka qenë e vazhdueshme prej 11 ditësh, teksa tensionet dhe debatet publike vijojnë të jenë të forta.
Në këtë kontekst, Besjana Shehu, eksperte ornitologjike, e ftuar në emisionin “Ora e Betit” në “Ora News”, ka dhënë një version të asaj që, sipas saj, e nisi gjithë këtë situatë dhe si u proceduan ndryshimet në ligj. Ajo thekson se gjithçka ka nisur në fund të vitit, kur një grup prej 10 deputetësh të opozitës ndërmori nismën për të ndryshuar ligjin ekzistues, të cilin e konsideronin tepër strikt.
Shehu tregon se nisma u ndoq në një proces që më pas është bërë objekt i kritikave të forta nga shoqëria civile. Sipas saj, ndryshimet u realizuan, ndërsa rrethanat ku u zhvillua ky proces po denoncohen për mungesë transparence. Ajo e lidh edhe me kohën kur u nis, duke thënë se “fundin e vitit” dhe afërsinë me periudhën e Krishtlindjeve e kanë bërë nismën më pak të vërejtshme, edhe pse, sipas saj, ideja e ndryshimeve vinte nga një grup deputetësh të opozitës.
Ekspertja ornitologjike ka shtuar se gjatë gjithë kësaj kohe ka pasur diskutime në komisione dhe takime, duke përmendur se janë zhvilluar dëgjesa dhe takime në Komisionin e Veprimtarisë Ekonomike, si dhe në komisione të tjera. Ajo thotë se në këto procese kanë qenë të pranishëm dhe të përfshirë komunitete të ndryshme, përfshirë shoqërinë civile dhe komunitetin ndërkombëtar, i cili, sipas saj, ka shprehur vëmendje dhe mbështetje. Në këtë linjë, Shehu përmend edhe Komisionin Europian, që sipas saj vazhdon të ndjekë me interes procedurat për ndryshimin e ligjeve.
“Nëse mbaj mend ato bëheshin çdo javë, pa një njoftim publik, pa vendosjen e materialeve dhe informacionit të duhur në përdorim apo në funksion të shoqërisë civile apo grupeve të interesit që ishin të interesuara në atë kohë që të dinin se çfarë po ndodhte dhe ku janë këto ndryshime, specifikisht të gjitha”, ka theksuar Shehu. Në këtë mënyrë ajo argumenton se për palët e interesuara ka munguar informacioni i plotë, ndërsa procesi zhvillohej “në terr”, pavarësisht se, sipas saj, përfshirja e shoqërisë në diskutime ka qenë e domosdoshme.
Transparenca dhe procedurat ligjore janë në qendër të protestës
Gjatë bisedës, Shehu ka sjellë në vëmendje edhe reagimin publik që erdhi më pas. Ajo thotë se kanë qenë të “revoltuar” në atë kohë dhe nuk janë ndalur vetëm me faktin që ligji u ndryshua. Sipas saj, pavarësisht se ndryshimi i ligjit u realizua dhe më vonë u procedua përmes fazave të tjera ligjore, rruga e kundërshtimeve u çua përtej ligjvënies. Në këtë kuadër ajo përmend se çështja ka shkuar edhe në Gjykatën Kushtetuese.
Shehu thekson se, edhe në këtë fazë, nuk mund të thuhet se palët kanë “fituar”, por sipas saj as nuk mund të thuhet se kanë “humbur” plotësisht, duke iu referuar vendimmarrjes me rezultat 4 me 4. Ajo e interpreton këtë si një element procedural që ka mbetur i hapur në mënyra të caktuara, ndërsa në të njëjtën kohë thotë se në vlerësimin e saj ekziston një frymë pozitive në drejtim të zonave të mbrojtura. Në lidhje me protestën, ajo shprehet se rezistenca, vijimi i procedurave dhe energjia e manifestimit publik janë parë si pozitive, paqësore, kreative dhe, sipas formulimit të saj, pa përshkallëzim negativ.
Ndërkohë, në terren, protestuesit vijojnë të kërkojnë ndalimin e investimit në Zvërnec dhe kundërshtimin e ndryshimeve që kanë çuar në debat të gjerë publik. Në ditën e 11-të, mijëra qytetarë janë mbledhur në Tiranë për ta çuar më tej mesazhin e tyre, ndërsa zhvillimet politike e shoqërore vazhdojnë të jenë në fokus. Protesta e vazhdueshme tregon se çështja e Zonave të Mbrojtura, transparencës dhe mënyrës së procedimit të ndryshimeve ligjore mbetet një nga temat më të diskutueshme në këto javë.
Botuar fillimisht në Bota Sot