Një aktivitet i thjeshtë, si vëzhgimi i zogjve, po tërheq vëmendjen e studiuesve në Universitetin e Montanës, në Shtetet e Bashkuara, si një mënyrë e re për të ndihmuar personat që kanë pësuar goditje në tru. Ideja kryesore e kësaj qasjeje është të përdoret natyra si mjedis i mbështetjes, ku pacientët mund të ushtrojnë komunikimin dhe të krijojnë lidhje më të lehta me të tjerët.
Sipas të dhënave të raportuara nga Euronews, në Montana zogjtë janë përfshirë në një program rehabilitimi që synon të mbështesë të mbijetuarit e goditjes në tru. Studiuesit mendojnë se vëzhgimi i shpendëve mund t’u ofrojë pacientëve një mënyrë më natyrale dhe me më pak presion për të komunikuar. Në këtë mënyrë, pacientët inkurajohen të angazhohen në bashkëveprim social dhe të punojnë për rindërtimin e aftësive të komunikimit, të cilat mund të dëmtohen pas goditjes.
Në qendër të programit janë skifterët Cooper, një specie vendase e Amerikës së Veriut, të cilët janë bërë pjesë e aktiviteteve gjatë periudhave të vëzhgimit të shpendëve. Përmes këtij elementi specifik të natyrës, synohet që pacientët të kenë një stimul të prekshëm dhe të kuptueshëm për të folur, dëgjuar dhe bashkëvepruar, pa u kufizuar vetëm te ushtrimet tradicionale të gjuhës.
Goditja në tru mund të sjellë disa pasoja, por një nga më të zakonshmet është afazia. Afazia është një çrregullim që mund të ndikojë në aftësinë për të folur dhe për të kuptuar gjuhën, si dhe për të lexuar dhe shkruar. Studiuesit theksojnë se afazia prek rreth një të tretën e personave që mbijetojnë pas një goditjeje në tru, duke e bërë këtë çështje një prioritet të rëndësishëm për rehabilitim.
Afazia është trajtuar edhe nga Catherine Off, studiuese në Universitetin e Montanës, e cila bashkëdrejton Programin Gjithëpërfshirës Intensiv për Afazinë në universitet. Programi është i konceptuar për t’i ndihmuar pacientët të rikthejnë dhe të përdorin sa më shumë aftësitë e tyre të komunikimit. Sipas organizimit të programit, ai zhvillohet për katër ditë në javë, për një periudhë prej katër javësh, duke ofruar rreth 80 orë rehabilitim total.
Një element tjetër i rëndësishëm është mënyra e mbështetjes individuale gjatë aktiviteteve. Çdo person që ka pësuar goditje në tru shoqërohet nga një partner i trajnuar komunikimi. Shpesh, partnerët janë studentë të diplomuar në patologjinë e të folurit dhe gjuhës. Gjatë programit, specialistët e komunikimit punojnë me pacientët, ndërsa ekologët e shpendëve udhëheqin pjesën që lidhet me vëzhgimin e zogjve, duke e lidhur kështu rehabilitimin me një aktivitet konkret në mjedis.
Qëllimi i programit nuk është që pacientët të fokusohen vetëm te ushtrimet tradicionale të gjuhës. Ideja është të krijohen situata ku pacientët kanë arsye reale për të komunikuar dhe ku komunikimi bëhet funksional, jo thjesht ushtrimor. Catherine Off ka shpjeguar se “Funksioni i komunikimit nuk përmirësohet derisa të kesh dëshirë të komunikosh për diçka”, duke e vendosur theksin te motivimi dhe te nevoja për të shprehur mendime e informacione në një kontekst kuptimplotë.
Brenda kësaj qasjeje, vëzhgimi i zogjve shërben si një pikënisje për biseda dhe bashkëveprime, të cilat mund të ndihmojnë pacientët të rindërtojnë aftësitë e komunikimit pas dëmtimit që sjell afazia. Ndërveprimi i drejtuar nga specialistët, i kombinuar me udhëzimin e ekologëve të shpendëve dhe me prezencën e specieve të veçanta si skifterët Cooper, synon të krijojë një mjedis ku komunikimi bëhet më i lehtë, më i arritshëm dhe më i lidhur me përditshmërinë e pacientëve.
Vëzhgimi i zogjve synon të rikthejë komunikimin pas goditjes në tru
Me këtë qasje, studiuesit përpiqen të ofrojnë një mënyrë rehabilitimi që i jep pacientit një rol aktiv: të vëzhgojë, të angazhohet dhe të komunikojë. Në një periudhë prej katër javësh dhe rreth 80 orësh trajnim, programi përpiqet të mbështesë personat që kanë pësuar goditje në tru, duke i nxitur të praktikojnë gjuhën dhe të ndërtojnë gradualisht aftësitë e komunikimit përmes një aktiviteti të thjeshtë, por të strukturuar.
Botuar fillimisht në Koha.net