Këngëtarja afrikano-jugore Tyla është bërë sërish qendër e diskutimeve pas një serie reagimesh që u ndezën në rrjetet sociale rreth mënyrës se si ajo e përshkroi identitetin e saj racor. Polemika lidhej me përdorimin e termit “coloured”, një fjalë që në Afrikën e Jugut lidhet me prejardhje të përzier racore dhe që shpesh përdoret si identitet kulturor, ndërsa në Shtetet e Bashkuara ka një histori të lidhur me segregacionin dhe, për këtë arsye, mund të konsiderohet fyese.
Tyla, 24 vjeçe dhe me origjinë nga Johannesburg-u, u përball me kritika gjatë vitit 2023, pasi një video e vjetër në TikTok u bë virale. Në atë klip, ajo shprehej se ishte “një afrikano-jugore”, çka u interpretua nga disa si problematike për shkak të kontekstit të ndryshëm kuptimor të termave racore. Ndërsa te një pjesë e publikut reagimet ishin të ashpra, Tyla u përpoq të shpjegonte se për të, identiteti i saj ishte një pjesë normale e mënyrës se si e kuptonte veten.
Gjatë sqarimeve, Tyla tregoi se në fillim e pati të vështirë të përballej me valën e reagimeve. Ajo tha se e kishte parë gjithmonë këtë identitet si diçka që i përket historisë dhe kulturës së saj, pa e imagjinuar se jashtë kontekstit të vendit të saj të origjinës të njëjtat fjalë mund të interpretoheshin ndryshe. Sipas saj, vetëm pasi udhëtoi në vende të tjera, ajo arriti të kuptonte se një term i vetëm mund të mbartë kuptime shumë të ndryshme, në varësi të vendit dhe mënyrës se si është formuar historikisht.
“Coloured”, siç e përshkroi Tyla, lidhet me kulturën dhe historinë e Afrikës së Jugut. Ajo vuri në dukje se ky identitet është formuar edhe nga periudha e aparteidit dhe nga realiteti i ndarjes dhe diskriminimit që u përjetua nga komunitetet. Megjithatë, Tyla theksoi se, me kalimin e kohës, “coloured” është kthyer për shumë njerëz në një element krenarie kulturore, duke u bërë pjesë e identitetit që i përfaqëson.
“Coloured” ka kuptime të ndryshme në varësi të vendit
Në shpjegimin e saj, Tyla solli edhe një nuancë të rëndësishme: pavarësisht se si e lidh “coloured” me historinë dhe kulturën e Afrikës së Jugut, ajo theksoi se është gjithashtu zezake. Kjo, sipas mënyrës si e formuloi, e paraqet identitetin e saj si të mbivendosur në më shumë se një dimension, duke treguar se termat racorë nuk mund të kuptohen vetëm me një përkufizim të ngurtë. Ajo theksoi se lidhja mes identitetit dhe gjenezës historike të vendit është kyçe për të kuptuar pse një fjalë mund të ketë domethënie të ndryshme.
Tyla e pranoi se kjo temë mund të mos zgjidhet kurrë plotësisht. Arsyeja, sipas saj, është se kuptimi i fjalës ndryshon nga një vend në tjetrin, ndërsa njerëzit i mbajnë qasjet e tyre të formuara nga historitë përkatëse shoqërore. Në këtë kuadër, ajo nënvizoi se ajo që për një komunitet mund të jetë identifikim kulturor, për një tjetër mund të jetë një term me peshë negative, i lidhur me kapituj të dhimbshëm të segregacionit.
Këngëtarja u bë e njohur në skenën muzikore me këngën “Water” në vitin 2023. Kjo këngë u kthye më pas në një hit global, duke u përhapur edhe falë një sfide virale në TikTok. Ndërkohë, ndërsa muzika e saj i solli famë ndërkombëtare, diskutimi rreth identitetit të saj racor vazhdoi të tërhiqte vëmendje, duke treguar edhe njëherë se interpretimet rreth fjalëve mund të ndryshojnë ndjeshëm kur artistët udhëtojnë dhe komunikojnë në tregje të reja.
Botuar fillimisht në Telegrafi
