Presidenti amerikan Donald Trump ka deklaruar se është arritur një marrëveshje që synon çarmatimin e plotë të Hamasit dhe njëkohësisht tërheqjen e forcave izraelite nga Gaza. Sipas tij, marrëveshja është projektuar si një “hap kyç” për të krijuar kushte që qeverisja në enklavë të kalojë te një administrim i ri palestinez.
Trump ka thënë se qeveria e re palestineze do të punojë ngushtë me Bordin e Paqes, me pretendimin për të ndihmuar palestinezët. Në të njëjtën kohë, presidenti tha se Izraeli do të ketë garancitë e sigurisë që, sipas tij, i përkasin. Argumenti i Trumpit është se Gaza nuk do të përdoret më si bazë për sulme terrorizmi, ndërsa Hamasit do t’i hiqet mundësia për të vepruar me armë.
Ndërkohë, në artikulim theksohet se një marrëveshje e tillë ishte nënshkruar vitin e kaluar nga të dyja palët. Por negociatat mes Izraelit dhe Hamasit kanë ngecur në zbatimin e fazës së dytë, e cila parashikonte çarmatimin e Hamasit dhe rindërtimin e Gazës. Sipas raportimeve të publikuara, bllokimi ka ardhur pikërisht te zbatimi i pjesës që lidh çarmatimin me hapat pasues për rindërtim dhe rregullime të sigurisë.
Çarmatimi i Hamasit dhe tërheqja nga Gaza mbeten nyja kryesore
Plani 20-pikësh i Trumpit, i paraqitur vitin e kaluar, përmban disa kërkesa konkrete. Në qendër të tij është thirrja që grupi militant i mbështetur nga Irani të dorëzojë armët dhe të shkatërrojë rrjetin e tuneleve të tij. Më tej, plani parashikon tërheqjen e forcave izraelite nga Gaza, vendosjen e një qeverie palestineze, si edhe krijimin e një force sigurie ndërkombëtare.
Një pjesë tjetër e planit lidhet drejtpërdrejt me rindërtimin. Teksti i planit kërkon rindërtimin e territorit palestinez, duke e lidhur këtë fazë me vendosjen e strukturave të reja të qeverisjes dhe me ndryshimin e kushteve të sigurisë. Në këtë kuadër, bëhet me dije se zyrtarë të lartë të Hamasit janë raportuar se janë pajtuar me planin, por ende mbetet një çështje e pazgjidhur: kur do të ndodhë çarmatimi në raport me tërheqjen e forcave të Izraelit nga Gaza.
Për këtë pikë, në tekst përmendet një qëndrim nga Ghazi Hamad, pjesëtar i ekipit negociues të Hamasit. Ai ka deklaruar se Hamasi nuk do të ndërmarrë asnjë veprim “sa i përket çarmatosjes” para tërheqjes së Izraelit nga Rripi. Pra, sipas tij, rendi i hapave është kushtelidhur me largimin e forcave izraelite nga enklava, ndërkohë që çështja e çarmatimit konsiderohet e lidhur ngushtë me momentin e fillimit të fazave pasuese.
Në anën tjetër, në shkrim përfshihet edhe qëndrimi i një zyrtari izraelit, i cili ka thënë se kushtet e propozuara nuk janë të kënaqshme për Izraelin. Izraeli, sipas atij deklarimi, kërkon çarmatosjen e plotë të Hamasit. Kusht tjetër i përmendur është largimi i armëve nga Gaza dhe çmilitarizimi i plotë i Rripit si parakusht për çdo proces. Kjo do të thotë se Izraeli e sheh si të domosdoshme që procesi të lidhet me sigurimin që grupi militant nuk do të mbajë armë dhe nuk do të ketë kapacitete ushtarake në enklavë.
Ndërkohë, teksti shton se ushtria izraelite vazhdon ta zgjerojë okupimin ushtarak në Gazë. Në këtë kontekst, përmendet se kryeministri izraelit ka thënë se Izraeli synon ta zgjerojë territorin nën kontroll të tij në 70 për qind. Kjo e vendos situatën në një fazë ku, edhe pse flitet për marrëveshje dhe një plan të detajuar, zbatimi mbetet i diskutueshëm, veçanërisht në lidhje me rendin e hapave mes çarmatimit dhe tërheqjes së forcave.
Botuar fillimisht në Koha.net
