Qeveria e Suedisë ka vendosur të vendosë kufizime për përdorimin e dy mjeteve të inteligjencës artificiale, ChatGPT dhe Claude, në kompjuterët zyrtarë të punonjësve të administratës publike. Sipas masës së shpallur, ndalimi lidhet me përdorimin përmes shfletuesve të internetit, duke synuar kontroll më të rreptë mbi mënyrën se si mjetet e AI mund të përdoren brenda institucioneve shtetërore.
Arsyetimi i qeverisë është i lidhur kryesisht me shqetësimet për sigurinë kibernetike dhe për ruajtjen e informacionit konfidencial. Autoritetet vlerësojnë se, kur përdoren në pajisje zyrtare dhe në kontekst pune, këto platforma mund të çojnë në rreziqe të reja, sidomos nëse të dhënat e ndjeshme futen në mënyrë të pavetëdijshme nga personeli. Kjo është arsyeja pse masa synon kufizimin në mjedisin e punës, pikërisht në kompjuterët që përdoren për detyra administrative.
Kufizimet erdhën pas një procesi vlerësimi që u krye në fillim të vitit. Ky shqyrtim u përqendrua në mënyrën se si mjetet e inteligjencës artificiale po përdoren nga punonjësit e Administratës Suedeze të Transportit. Gjatë vlerësimit u evidentuan disa raste kur platforma të AI u përdorën në kuadër të detyrave zyrtare, çka nxiti shqetësimin e autoriteteve jo vetëm për praktikën e përdorimit, por edhe për efektet e mundshme të sigurisë së të dhënave.
Në raportimin e brendshëm për gjetjet, autoritetet shpjegojnë se shqetësimi kryesor është mundësia që punonjësit të ndajnë pa dashje informacione të ndjeshme me sistemet e inteligjencës artificiale. Në shumë raste, përdorimi i mjeteve të tilla mund të duket i thjeshtë ose rutinë, por rreziku shfaqet kur të dhënat e futura përmbajnë elemente që nuk duhet të dalin jashtë kontrollit të institucioneve. Në këtë kontekst, masa e kufizimit synon të zvogëlojë gjasat që informacionet konfidenciale të trajtohen në mënyrë jo të garantuar.
Suedia: kufizime për ChatGPT dhe Claude për të mbrojtur të dhënat
Një tjetër element që ka ndikuar në vendimmarrje është mungesa e marrëveshjeve të qarta për mbrojtjen e të dhënave. Autoritetet kanë ngritur pikëpyetje për atë se çfarë ndodh me informacionet e futura në këto platforma dhe sa të garantuara janë proceset për ruajtjen apo përdorimin e tyre. Në mungesë të rregullave të qarta dhe mekanizmave të përcaktuar ligjërisht, ekziston rreziku që informacionet të ruhen ose të përdoren për trajnimin e modeleve të inteligjencës artificiale.
Vlerësimi i autoriteteve tregon se përdorimi i AI në administratë nuk është vetëm çështje teknike, por edhe çështje e menaxhimit të informacionit. Kur punonjësit përdorin mjete si ChatGPT dhe Claude nga kompjuterët zyrtarë, ekziston mundësia që përmbajtja e futura të përfshijë të dhëna që lidhen me procese, dokumente ose informacione që institucioni duhet t’i trajtojë brenda kufijve të kontrollit. Kjo është pikërisht arsyeja pse vendimi shoqërohet me një qasje kufizuese për përdorimin përmes shfletuesve të internetit.
Vendimi përmendet edhe me elementë konkretë rreth mënyrës se si u formësua. Pas shqetësimeve të identifikuara nga vlerësimi në Administratën Suedeze të Transportit, qeveria ka kaluar në vendosjen e kufizimeve të përdorimit të këtyre platformave në mjedisin zyrtar. Në këtë mënyrë, autoritetet synojnë të krijojnë një linjë më të qartë mes punës së përditshme dhe përdorimit të mjeteve të inteligjencës artificiale, duke ulur rrezikun që informacionet konfidenciale të përfundojnë në modele që nuk janë brenda protokolleve të miratuara për ruajtje dhe mbrojtje të të dhënave.
Në kontekstin e masave të ndërmarra, përgjegjësit kanë theksuar nevojën për rregulla më të qarta për përdorimin e AI dhe për mbrojtjen e informacionit që i përket administratës publike. Kjo qasje vjen si përgjigje ndaj gjetjeve të vlerësimit të hershëm të vitit dhe synon të parandalojë përsëritjen e situatave ku përdorimi i platformave të inteligjencës artificiale mund të shoqërohet me paqartësi rreth mbrojtjes së të dhënave. Përfaqësuesi i përfshirë në komunikimin e brendshëm, Mikael Wettercrantz, drejtor i dixhi, lidhet me procesin e trajtimit të çështjeve që lidhen me këto përdorime dhe me shqetësimet e ngritura nga autoritetet.
Botuar fillimisht në Gazeta Express