Ish-komandanti i Zonës së Llapit dhe njëherësh nënkryetar i OVL-UÇK-së, Fatmir Sopi, ka folur më 11 qershor 2026 në përvjetorin e çlirimit të Prishtinës. Në deklarimin e tij, Sopi tha se strukturat e larta të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës kanë qenë vazhdimisht në komunikim me NATO-n, duke i dhënë koordinata të caktuara për vendet ku dyshohej se ndodheshin forcat serbe.
Sopi këtë rrëfim e lidh edhe me mënyrën se si, sipas tij, është vendosur operimi në kryeqytet gjatë ditëve vendimtare. Ai tha se edhe pse forcat e UÇK-së kishin qenë në Prishtinë që nga fillimi, ka pasur urdhër që të mos veprohej hapur. Arsyeja, sipas tij, ishte ruajtja e popullatës civile, duke shmangur veprime që do të hapnin operacione të hapura ushtarake në mjediset ku civilët mund të rrezikoheshin.
UÇK i dha NATO-s koordinata për vendndodhjet e forcave serbe
Gjatë fjalës së tij në emisionin “60 Minuta” në KTV të enjten, Sopi e përshkroi 11 qershorin 1999 si një datë simbolike për kryeqytetin. Ai e cilësoi atë “ditë më të madhe” për Prishtinën, si dita kur, sipas narrativës së tij, përmbyllet një kapitull i robërisë shekullore nga pushtuesi serb. Sopi theksoi se forcat e UÇK-së, të përkrahura nga forcat e NATO-s, marshuan dhe vendosën rend e qetësi në Prishtinë.
Sipas Sopit, logjika e veprimeve ishte që kryeqyteti të “kursehej” nga veprimet luftarake. Ai tha se ishte urdhër të mos kishte aktivitete të hapura ushtarake dhe të shmangej çdo praktikë që do të sillte rritje të rrezikut për qytetarët. Ai argumentoi se, në fillim të qershorit, duke parë si forcat serbe ishin të lodhura nga bombardimet e vazhdueshme të NATO-s, strukturat e larta të UÇK-së kanë vazhduar komunikimin dhe kanë dhënë koordinata të caktuara për vendet ku kishte forca të ushtrisë serbe.
Në vijim të deklarimit, Sopi u ndal edhe te një moment i tensionuar, të cilin e lidhi me hyrjen e trupave ruse. Ai përmendi tentativën për të marrë aeroportin e Prishtinës dhe tha se kjo skenë kishte krijuar tension dhe dilema se si duhej vepruar. Sopi tha se, sipas tij, kishin marrë urdhër nga shtabi i përgjithshëm që të mos vepronin, pasi shtabi i përgjithshëm, sipas rrëfimit të tij, ishte marrë vesh me forcat e NATO-s. Ai tha se NATO-ja, sipas asaj marrëveshjeje, mund të pengonte përpjekjet, ndërkohë që UÇK-ja nuk duhej të shkaktonte një përplasje të drejtpërdrejtë.
Ai tha se qëllimi i tyre, në këtë fazë, ishte të mos kapeshin armët që, sipas tij, UÇK-ja i kishte furnizuar forcat serbe. Sopi e përshkroi “hyrjen e trupave ruse” dhe tentativat për marrjen e aeroportit si ngjarje ku ekzistonte dyshim rreth armëve dhe mënyrës se si ato do të mund të binin në duart e NATO-s. Në këtë kontekst, ai përmendi edhe një episod brenda NATO-s, ku, sipas tij, gjenerali Clarck e urdhëron gjeneralin Jackson që të sulmohen forcat ruse, por Jackson, sipas rrëfimit të tij, ruan gjakftohtësinë.
Sipas deklarimit të Sopit, Jackson do të ketë theksuar se nuk donte të ishte shkaktar i luftës së tretë botërore dhe se ishte rrezik të sulmoheshin në atë fazë forcat ruse. Më pas, teksti i deklarimit që u lexua në emision vijon me një pjesë që nuk përfshihet plotësisht në përmbajtjen e dhënë, por thelbi i përshkrimit të Sopi mbetet tek qëndrimi se veprimet e UÇK-së në atë periudhë u udhëhoqën nga koordinimi me NATO-n dhe nga nevoja për të mos rritur rrezikun e përplasjes në një moment të ndjeshëm.
Botuar fillimisht në Koha.net