Pesë procedura të prokurimit publik, me vlerë të përbashkët prej 22.5 milionë eurosh, janë shoqëruar me një numër të madh shkeljesh. Parregullsitë janë evidentuar në një raport të publikuar nga Demokraci Plus (D+), me titullin “Kostoja e procedurave të papërfunduara: rivlerësime të përsëritura dhe mungesa e kontratave”. Sipas gjetjeve, këto probleme kanë ndikuar drejtpërdrejt te ecuria e procedurave, duke bërë që disa prej tyre të mbeten pezull dhe të mos finalizohen me kontrata.
Një pjesë e shqetësimit lidhet me faktin se procedurat nuk kanë kaluar pa pengesa. Raporti thekson se ekzistojnë raste kur proceset janë rikthyer në rivlerësim të përsëritur, çka nënkupton zgjatje të kohës dhe kosto shtesë për institucionet dhe sistemin e prokurimit. Në këtë kontekst, mungesa e kontratave del si pasojë e drejtpërdrejtë e parregullsive të evidentuara, duke e bërë të pamundur finalizimin e parashikimeve fillestare të prokurimit.
Vlerat e përfshira në këto pesë procedura arrijnë totalin 22.5 milionë euro. Edhe pse dokumentet e prokurimit janë ndërmarrë për të siguruar shërbime ose realizime të planifikuara, raportimi i D+ tregon se rrjedha e tyre është ndalur nga shkelje të natyrave të ndryshme. Kjo situatë krijon efekte zinxhir: vonesa në dhënie dhe nënshkrim kontratash, zgjatje të proceseve administrative dhe rishikime që rrisin kostot e përgjithshme të menaxhimit të prokurimit.
Rivlerësime të përsëritura, kosto dhe pa kontrata
Dokumenti i Demokraci Plus (D+) përqendrohet në mënyrën se si procedurat e papërfunduara gjenerojnë kosto përtej planifikimit fillestar. Gjetjet përshkruajnë se shkeljet nuk janë thjesht defekte formale, por elemente që sjellin mosmarrëveshje, rishikim dhe rikthim në faza të mëparshme. Kur një proces prokurimi hyn në rivlerësim të përsëritur, ai kërkon punë shtesë nga komisionet, administratat dhe strukturat përgjegjëse, ndërsa afatet e parashikuara shtyhen vazhdimisht.
Një tjetër çështje që del nga raporti është mungesa e kontratave. Në praktikë, kjo do të thotë se edhe kur procedurat kanë kaluar nëpër hapat e para dhe janë shpallur kandidatë ose janë vlerësuar ofertat, procesi nuk përfundon me nënshkrim kontrate. Si rezultat, institucionet mbeten pa zbatimin e planifikuar, ndërsa fondet dhe procedurat mbeten pezull ose në pritje të zgjidhjeve. Përtej ndikimit administrativ, kjo rrit edhe pasigurinë lidhur me kohën e realizimit të nevojave publike.
Raporti i D+ lidh shkeljet me atë që quhet “kostoja e procedurave të papërfunduara”. Termi përmbledh ndikimin e përgjithshëm që vjen nga proceset që nuk përmbyllen, qoftë për shkak të parregullsive gjatë vlerësimeve, qoftë për shkak të nevojës për korrigjime dhe rivlerësime të shpeshta. Në këtë mënyrë, shuma prej 22.5 milionë eurosh nuk reflekton vetëm vlerën e planifikuar, por edhe peshën e efekteve që shfaqen kur procedurat ngecin dhe nuk mbyllen me kontrata.
Edhe pse artikulimi i gjetjeve lidhet me pesë procedura të prokurimit publik, mesazhi kryesor është se sistemi i prokurimit përballet me sfida që ndikojnë në ritmin e zbatimit. Raportimi thekson se numri i madh i shkeljeve ka çuar në pezullimin e procedurave dhe në zvarritje të procesit të vendimmarrjes. Në fund të analizës, çështja qëndron te nevoja që procedurat të zhvillohen në mënyrë të rregullt, që vlerësimet të mos përsëriten pa fund dhe që kontratat të mos mbeten të pamundura si pasojë e parregullsive të identifikuara.
Botuar fillimisht në Albeu