Ftesë për të mos u ndalur te rezultatet e deritanishme është ngritur në kuadër të hetimeve për masakrën e Reçakut. Në një dosje të Prokurorisë Speciale flitet për një element që synon ta çojë hetimin më tej: përmendet prezenca e njërit prej pesë të dyshuarve, e cila, sipas dokumentacionit, evidentohet përmes pamjeve ku shihen policë të Serbisë duke folur me një të moshuar shqiptar, i frikësuar.
Hetimi i prokurorisë ka vijuar edhe me masa konkrete. Të dielën, në kuadër të këtij procesi, janë arrestuar pesë persona të lidhur me masakrën e Reçakut. Ky veprim vjen pas hetimeve që synojnë zbardhjen e rrethanave të asaj dite, si dhe përgjegjësive të personave që dyshohet se kanë qenë të përfshirë në ngjarjet e lidhura me masakrën.
Ndërkaq, Amer Alija, ekspert ligjor i Fondit për të Drejtën Humanitare, ka theksuar se institucionet duhet të shtojnë rezultatet. Ai e ka paraqitur këtë si nevojë për ta “zënë trenin e fundit” në trajtimin e krimeve të luftës, duke nënkuptuar se hetimet nuk duhet të mbeten në faza të pjesshme, por të avancojnë me hapa që do të ndikojnë në zbardhjen e fakteve dhe përgjegjësive.
Një pjesë e dosjes lidhet me një person që ndodhet në paraburgim. Në dokumentim bëhet e ditur se një nga serbët që dyshohet për pjesëmarrje në krime lufte në ditën kur ndodhi masakra, ka të bëjë me një tjetër akuzim: dyshohet se ky person e kërcënon një banor të moshuar të fshatit, i cili ishte gjetur në shtëpi. Përshkrimi i këtij rasti vjen si pjesë e narrativës hetimore që kërkon të lidhë rrethanat e viktimës me pretendimet për veprime kriminale.
Gjithashtu, në dokumentet e Prokurorisë Speciale thuhet se ekzistojnë dyshime për pjesëmarrje të një personi në vendngjarje. Në këtë kontekst, përmendet se dyshohet Stanko Saviq ishte prezent në vendngjarje gjatë masakrës së Reçakut. Ky detaj i shton elementet e dosjes për të cilat prokuroria pretendon se duhet të përvijohen qartë gjatë hetimeve, me qëllim që të përcaktohet roli i secilit nga personat që janë vënë nën dyshim.
Institucionet duhet të shtojnë rezultatet për të mos lënë pa adresuar krimet e luftës
Përtej elementeve të dosjes, artikulimi i hetimeve lidhet edhe me materiale filmike dhe intervista. Në tërësinë e çështjes përmendet video-material i marrë nga arkiva e RTK-së, ku shfaqet video-intervista e viktimës Osman Mujota. Aty, një person në moshë të shtyrë i nënshtrohet pyetjeve të përsëritura dhe udhëzuese nga gazetarë serbë, të cilët ushtrojnë presion të vazhdueshëm psikologjik për ta detyruar të deklarojë praninë dhe numrin e pjesëtarëve të UÇK-së në fshat.
Sipas përshkrimit që jepet në dosje, i moshuari e mohon vazhdimisht, duke thënë se nuk ka njohuri. Në këtë linjë, përmendet edhe presioni psikologjik e manipulimi mediatik në fund të intervistës, ku thuhet se intervistuesit e dyshuar, në prani të kamerës, e godasin plakun me shufër. Pas këtij veprimi, në video dëgjohet i moshuari duke bërtitur i tronditur. Këto elemente shërbejnë si pjesë e çështjes që lidhet me mënyrën se si janë trajtuar viktimat dhe si janë kërkuar deklarime nën presion në kohën kur zhvillohen ngjarjet dhe pas tyre.
Publikimi i këtyre detajeve vjen në një moment kur hetimi është duke u zhvilluar dhe kur, për të dielën, janë marrë masa arrestimi për pesë persona të lidhur me masakrën. Në këtë kontekst, thirrja e Amer Alisë për shtim të rezultateve rikthehet si orientim për institucionet që të avancojnë më tej. Dokumentet i lidhin elementet e pamjeve, dëshmive dhe intervistave me përpjekjen për ta ndërtuar rastin e krimeve të luftës në mënyrë të plotë, duke nisur nga momentet konkrete të identifikuara në dosje dhe deri te komponentët që lidhen me presionin dhe veprimet e pretenduara ndaj viktimave.
Botuar fillimisht në Koha.net
