Sezoni i pjeshkës dhe i nektarinës në Cërrik ka arritur kulmin e pjekurisë dhe të sasisë, por për fermerët situata nuk po shoqërohet me çmime që i mbajnë në këmbë. Ndërsa frutat janë në prodhim të plotë, çmimi në treg ka rënë ndjeshëm, duke krijuar vështirësi për ata që kanë investuar në parcela dhe në punën e përditshme në pemishte.
Kujtim Sade, nga fshati Selitë i Cërrikut, tregon se preferenca e konsumatorit për produktin e importit po i dëmton drejtpërdrejt prodhuesit vendas. Sipas tij, tregu po shkon drejt importit dhe kjo po e bën të pamundur shitjen e frutave shqiptare. “Hani pjeshkën shqiptare se është bio, duhet të konsumojmë produktin tonë më pas të futet importi. Nuk po shesim asgjë”, thotë Kujtim Sade, fermer, duke përshkruar realitetin që po gjejnë në ditët e punës gjatë sezonit.
Edhe pse sezoni ka nisur dhe ka vazhduar me ritëm, Sade thotë se deri tani ka arritur të shesë vetëm 100-500 kg nga fillimi i sezonit e deri më tani. Por ky volum, sipas tij, nuk mjafton për të kompensuar koston e prodhimit, ndërsa situata e çmimeve nuk është e favorshme as për fermerët, as për konsumatorët. Ai thekson se produkti që del në treg po blihet 200 lekë më tepër nga konsumatori që nga momenti kur parcela nis të japë prodhim, ndërsa fermeri nuk po arrin të marrë vlerën e duhur për punën e tij.
Sipas Kujtim Sadës, pjeshka ka pasur një rënie të shpejtë të çmimit. “Pjeshka nisi me 100 më pas 70 lekë por fermerët e tjerë po e shesin edhe me 40 lekë. Me keq se kaq nuk ka ku të shkojë”, thotë ai, duke treguar se rënia e çmimit ka vazhduar të prekë prodhuesit në javët në vazhdim. Për më tepër, prodhuesit përballen me një treg që po kontraktohet, ndërsa sasia në pemë është e lartë, duke e bërë edhe më të vështirë gjetjen e balancës mes ofertës dhe kërkesës.
Rënia e çmimeve dhe importi e lënë tregun pa hapësirë për fermerët
Një problem tjetër që rëndon mbi fermerët lidhet me punën në bujqësi dhe vështirësinë për të gjetur punëtorë. Lëvizja e banorëve nga zonat rurale drejt qytetit ka sjellë mungesë fuqie punëtore për pemishtet, sidomos në periudhën kur frutat duhen mbledhur dhe shitur. Kjo mungesë punëtorësh ka krijuar kosto shtesë dhe ka vështirësuar organizimin e punës në parcela gjatë sezonit.
Bashkim Asllani, punëtor bujqësie nga zonat e Cërrikut, tregon ndryshimin që ka ndodhur ndër vite në punësim dhe pagesë. Ai thekson se ka 35 vite që punon në bujqësi me fruta. “Në fillim paguhesha 500-100 lekë ndërsa tani 3000 lekë”, shpjegon Asllani, duke shtuar se edhe pse është në pension, vazhdon të punojë për të mbledhur fruta. Arsyeja, sipas tij, është e thjeshtë: nuk ka njerëz që punojnë tokën dhe të përballojnë punën sezonale, sidomos kur prodhimi është i lartë dhe puna duhet të kryhet me ritëm.
Ndërsa të ardhurat e pritshme varen nga shitja e frutave, prodhuesit përballen me një treg ku çmimi po bie, duke e bërë të pabarabartë raportin mes asaj që prodhohet dhe asaj që merret realisht në pagesë. Në këtë kontekst, fermerët e Cërrikut thonë se frutat po kalben në pemë pa gjetur treg të qëndrueshëm, ndërkohë që rritja e punës dhe vështirësia e gjetjes së punëtorëve vazhdojnë të ndikojnë në çdo sezon. Rënia e çmimit deri në 40 lekë dhe preferenca për importin janë dy faktorë që po e mbajnë prodhimin pa hapësirën e duhur për t’u kthyer në fitim.
Botuar fillimisht në Albeu