Një ekspozitë e veçantë po hapet në jugperëndim të Anglisë dhe sjell në qendër një teknikë arti që shpesh mbahet në hije nga piktura në vaj: grafika, pra printimi artistik. Në muzeun “Holburne” në Bath do të prezantohen më shumë se 50 grafika, të krijuara kryesisht nga artistë të njohur si Édouard Manet, Vincent van Gogh dhe Paul Gauguin, duke theksuar mjeshtërinë e tyre në këtë medium.
Sipas programit të ekspozitës, veprat janë realizuar kryesisht nga rryma të rëndësishme të artit evropian, përfshirë impresionistët, post-impresionistët dhe kubistët. Kjo e bën shfaqjen të ketë një shtrirje të gjerë stilistike dhe kohore, ndërkohë që fokusi qëndron te mënyra se si grafika e shtypit, përmes gdhendjes dhe teknikave të ngjashme, rifitoi rëndësi në fund të shekullit 19 dhe fillim të shekullit 20.
“Përtej impresionizmit”: kur piktorët ringjallën grafiken e shtypit
Ekspozita titullohet “Përtej impresionizmit” dhe, siç sugjeron edhe emri, synon të tregojë një anë tjetër të artistëve që njihen më shpesh për pikturat e tyre. Organizatorët e kanë konceptuar shfaqjen për të theksuar se autorët, të cilët përgjithësisht lidhen me kanavacat e mëdha, kontribuuan po aq fuqishëm edhe në ringjalljen e grafikës së shtypit. Një pjesë e arsyes së kësaj qasjeje është fakti se ky medium kishte rënë nga moda në mesin e shekullit 19, por më pas u rikthye.
Muzeu “Holburne” e paraqet ekspozitën si një mundësi për të kuptuar më mirë rolin që patën artistët në transformimin e artit të printuar. Në këtë kontekst, drejtori i muzeut, Chris Stephens, tha se “jeni jashtëzakonisht të entuziazmuar që po sjellim një gamë kaq të gjerë artistësh të mëdhenj këtu”. Ai u ndal te kontrasti mes njohjes së gjerë që kanë pikturat e impresionistëve dhe nevojës për të pranuar se i njëjti brez artistësh, së bashku me pasardhësit e tyre, ndryshuan rrënjësisht edhe grafikën e shtypit.
Stephens shpjegoi më tej se institucioni kishte dashur ta “pranonte” këtë moment historik që lidhet me grafiken. Ai e formësoi idenë pas një vëzhgimi në panairin ndërkombëtar të artit “Frieze Masters” në Londër, ku pa disa gdhendje në dru të Paul Gauguinit. “U mahnita nga ndjesia e menjëhershmërisë së tyre”, tregoi drejtori i muzeut, duke e kthyer këtë përvojë në një premisë për ekspozitën që tashmë do të vijë për publikun.
Në argumentimin e tij, Stephens theksoi edhe një element historik: artistë si Rembrandti, në shekullin 17 dhe më vonë edhe Goya, kishin qenë grafistë të njohur. Megjithatë, ai solli një dallim të rëndësishëm për periudhën e shekullit 19, duke thënë se atëherë procesi lidhej më tepër me riprodhime komerciale të veprave të famshme. Kjo do të thotë se grafika e shtypit nuk ishte vetëm një aktivitet teknik, por edhe një mënyrë për ta afruar artin tek publiku, duke krijuar një urë mes artit “të lartë” dhe qarkullimit më të gjerë të imazheve.
Ekspozita, e cila vjen si pjesë e programit kulturor të Bath-it, i jep publikut mundësi të shohë përtej etiketave të zakonshme. Në vend që të shikohen vetëm kanavacat dhe pikturat, vëmendja zhvendoset te aftësitë e holla të grafikës. Në sallat e “Holburne” priten të shfaqen punime që tregojnë se si artistë të mëdhenj e përpunuan traditën e printimit artistik, duke kontribuar që ky medium të rifitonte statusin si formë e pavarur e shprehjes.
Botuar fillimisht në Koha.net
