Ushtruesja e detyrës së presidentes, Albulena Haxhiu, ka dhënë një sqarim lidhur me hapin institucional që vjen menjëherë pas konstituimit të Kuvendit të Republikës së Kosovës. Ajo ka deklaruar se kryetari apo kryetarja e re e Kuvendit do ta ketë të drejtën kushtetuese që të mandatojë kandidatin për kryeministër.
Gjatë javëve të fundit, në publik janë ngritur dilema mbi rendin e veprimeve pas konstituimit të legjislaturës së re. Diskutimet kanë prekur nëse fillimisht duhet të zgjidhet presidenti, apo nëse procesi duhet të nisë me mandatin e qeverisë, përkatësisht me mandatimin e kandidatit për kryeministër. Këto çështje u përmendën edhe në një intervistë për KTV, ku profesori i çështjeve juridike, Mazllum Baraliu, kishte vlerësuar se në rrethanat aktuale fillimisht duhet të zgjidhet presidenti dhe më pas të formohet qeveria nga ata që kanë shumicën parlamentare.
Megjithatë, e pyetur nëse do ta kenë të drejtën kushtetuese për të mandatuar kandidatin për kryeministër pas konstituimit, Albulena Haxhiu u shpreh e bindur se po. Në deklarimin e saj, ajo i kërkoi Kuvendit të ecë sipas hapave që vijnë pas konstituimit dhe theksoi se mandati për kryeministër duhet të bëhet menjëherë pas krijimit të institucioneve përkatëse.
Haxhiu: Menjëherë pas konstituimit, Kuvendi mandaton kryeministrin
Haxhiu tha se pasi të konstituohet Kuvendi dhe të zgjedhet Qeveria, kryetari i ri i Kuvendit ose kryetarja, cilido që të jetë në atë post, do të ketë të drejtën kushtetuese për të mandatuar kandidatin për kryeministër. Ajo e formuloi këtë qëndrim gjatë një deklarimi të së enjtes, duke theksuar se vendimi lidhur me mandatin i takon strukturës së Kuvendit pas konstituimit.
Sa i përket procesit të zgjedhjes së presidentit, Haxhiu tregoi se pas certifikimit të rezultateve të zgjedhjeve të 7 qershorit do të nisin takimet me partitë politike. Qëllimi i këtyre takimeve, sipas saj, është arritja e një konsensusi. Ajo tha se është e rëndësishme që së pari të ndodhë certifikimi i rezultateve, ndërsa më pas të zhvillohen takime me subjektet politike për të gjetur një marrëveshje që të çojë në votimin nga Kuvendi i Republikës së Kosovës të presidentit, me mandat pesëvjeçar.
Në vijim, kur u pyet nëse do të jetë kandidate për president, Albulena Haxhiu e mohoi këtë mundësi. “Jo, nuk do të jem kandidate për presidente”, u përgjigj shkurt ajo.
Ndërkohë, në lidhje me shpërndarjen e mandateve pas rezultateve të 7 qershorit, u bë e ditur se Lëvizja Vetëvendosje do të ketë 53 deputetë. Partia Demokratike e Kosovës pritet të ketë 22 deputetë, ndërsa Lidhja Demokratike e Kosovës 18. Aleanca për Ardhmërinë e Kosovës do të ketë 7 deputetë.
Për zgjedhjen e presidentit, kërkohet të jenë të pranishëm së paku 80 deputetë. Ndërsa formimi i qeverisë bëhet me shumicën e thjeshtë, që në rastin konkret është 61. Në këtë fazë, Komisioni Qendror i Zgjedhjeve ende nuk ka shpallur rezultatet përfundimtare. Aktualisht, në Gjykatën Supreme po shqyrtohen dy ankesa të kandidatëve të PDK-së, Bekim Haxhiu dhe Qëndrim Kryeziu, të cilët kanë kërkuar rinumërim të votave të partisë së tyre. Ankesa këto janë hedhur poshtë nga Paneli Zgjedhor për Ankesa dhe Parashtresa.
Nëse Gjykata Supreme i hedh poshtë këto ankesa, atëherë hapet rruga për proceset e radhës që lidhen me certifikimin e rezultateve dhe vijimin e procedurave institucionale. Këto hapa, sipas qëndrimeve të shprehura, pritet të ndikojnë drejtpërdrejt në afatet dhe radhën e veprimeve për zgjedhjen e presidentit dhe mandatin për kryeministër pas konstituimit të Kuvendit.
Botuar fillimisht në Koha.net