Pagjumësia mund të shoqërohet me rreziqe më të larta për disa nga sëmundjet më serioze shëndetësore, duke përfshirë goditjen në tru, demencën dhe depresionin. Këtë e sugjeron një studim i ri, i cili ka analizuar gjetjet e rreth 20 studimeve të mëparshme, me pjesëmarrës nga vende të ndryshme dhe me numër të madh të dhënash.
Hulumtues nga Austria, Gjermania, Italia dhe Zvicra kanë shqyrtuar studime të shumta për të kuptuar se si pagjumësia mund të ndikojë si në shëndetin fizik ashtu edhe në atë mendor. Punimi synon të nxjerrë një pamje të qartë të lidhjeve mes çrregullimeve të gjumit dhe pasojave që shihen më vonë tek njerëzit, duke marrë parasysh rezultate nga studime të ndryshme.
Studimi, i publikuar në revistën shkencore “Sleep Medicine Reviews”, tregon se personat që raportojnë pagjumësi kanë 26 për qind më shumë rrezik për goditje në tru krahasuar me ata që nuk përballen me probleme të tilla të gjumit. Në të njëjtën linjë, analiza identifikon edhe një lidhje të dukshme mes pagjumësisë dhe problemeve të shëndetit mendor.
Pagjumësia rrit rrezikun për goditje në tru, demencë e depresion
Sipas gjetjeve të studimit, personat me pagjumësi rezultuan më të prirur të përjetojnë depresion. Po ashtu, puna thekson se këta persona janë më të prirur për të tentuar vetëvrasjen. Këto rezultate e vendosin pagjumësinë në qendër të vëmendjes jo vetëm si çështje që lidhet me ritmin e përditshëm, por edhe si faktor që mund të lidhet me mirëqenien psikologjike.
Pagjumësia përshkruhet si çrregullimi më i zakonshëm i gjumit. Ajo karakterizohet nga vështirësi për të rënë në gjumë ose për të pasur një gjumë cilësor. Në studim theksohet se gjumi luan rol të rëndësishëm në proceset e trurit, duke përfshirë edhe largimin e disa produkteve të mbetjeve që grumbullohen gjatë ditës. Këto procese janë lidhur me dëmtimin e funksioneve të trurit dhe me sëmundjen e Alzheimerit.
Ekspertët që shpjegojnë mekanizmat theksojnë se mungesa e gjumit cilësor mund të ndikojë në mënyrën si truri kryen këto detyra. Mjekja e specializuar në mjekësinë e gjumit, Thanuja Hamilton, ka theksuar idenë se “kur fle, truri largon mbetjet”. Sipas saj, kur gjumi nuk është i mjaftueshëm ose nuk ka cilësi të duhur, kjo mund të favorizojë grumbullimin e këtyre produkteve dhe, në perspektivë, të lidhet me rrezik më të madh për probleme të trurit.
Studimi raportoi gjithashtu se personat që vuajnë nga pagjumësia kishin rreth 30 për qind më shumë gjasa që të përfundonin të shtruar në spital, për arsye të ndryshme shëndetësore. Përveç lidhjeve me goditjen në tru dhe demencën, analiza trajton edhe marrëdhënien mes pagjumësisë, ankthit dhe depresionit, duke e cilësuar atë si të ndërlikuar.
Hulumtuesit theksojnë se ankthi ose depresioni mund ta bëjnë më të vështirë rënien në gjumë. Në të njëjtën kohë, gjumi i dobët mund të rrisë ndjeshmërinë ndaj stresit, nervozizmin dhe simptomat e ankthit e depresionit. Në shpjegimin e saj, Hamilton thotë se kur një person nuk fle mirë, bëhet më i irrituar, më i shqetësuar dhe më pak rezistent ndaj stresit. Kjo, sipas saj, mund ta bëjë individin më të cenueshëm ndaj ankthit dhe depresionit.
Edhe pse rezultatet tregojnë lidhje të qarta midis pagjumësisë dhe disa problemeve serioze, studiuesit paralajmërojnë se gjetjet nuk dëshmojnë se pagjumësia shkakton drejtpërdrejt këto çrregullime. Në këtë mënyrë, punimi shërben si një sinjal i fortë për të kuptuar më mirë ndikimin e gjumit në shëndet, por pa e vendosur automatikisht përgjegjësinë vetëm te pagjumësia.
Botuar fillimisht në Koha.net
