Pagat mesatare bruto vjetore në Evropë mbeten një nga treguesit më të qartë të pabarazive mes vendeve. Të dhënat vijnë nga raporti i OECD-së për vitin 2026, i shqyrtuar më nga afër nga Euronews Business, duke analizuar shifrat për 27 vende evropiane, nga të cilat 22 janë anëtare të Bashkimit Evropian. Për vitin 2025, diferencat mes vendeve shfaqen si në shifra nominale, ashtu edhe kur shihet ndikimi i fuqisë blerëse.
Në terma nominalë, pagat mesatare bruto vjetore në Evropë shkojnë nga 18,590 euro në Turqi deri në 107,487 euro në Zvicër. Nga ky krahasim, Zvicra del si vendi i vetëm ku pagat mesatare bruto tejkalojnë shifrën 100,000 euro. Kjo e rendit atë në krye të listës, ndërsa hendeku me vendet e tjera është i dukshëm edhe brenda vetë kontinentit.
Islanda renditet e dyta me 85,950 euro, ndërsa Luksemburgu kryeson në radhët e Bashkimit Evropian me 77,844 euro, duke u pozicionuar i treti në nivel të përgjithshëm evropian. Pas këtyre vendeve vijnë Danimarka me 71,961 euro dhe Holanda me 69,028 euro, që plotësojnë pesëshen e parë. Norvegjia, me 68,420 euro, nuk mbetet shumë prapa, duke u afruar ndjeshëm me vendet kryesore të renditjes.
Kur shikohen pesë ekonomitë më të mëdha të Evropës, renditja ndryshon në mënyrë të moderuar, por ende tregon diferenca të forta. Gjermania kryeson me 66,700 euro, e ndjekur nga Mbretëria e Bashkuar me 65,340 euro. Përballë tyre, tre ekonomitë e tjera kryesore bien më poshtë: Franca ka 45,964 euro, Italia 36,594 euro, ndërsa Spanja raporton 32,678 euro. Në këtë rast, pagat në Gjermani dhe në Mbretërinë e Bashkuar rezultojnë më shumë se dyfishi i pagave në Spanjë.
Në pjesën tjetër të Evropës, Austria (63,054 euro), Belgjika (62,348 euro), Irlanda (60,258 euro), Finlanda (55,462 euro) dhe Suedia (50,338 euro) qëndrojnë mes dy grupeve kryesore të renditjes, duke qenë të gjitha mbi 50,000 euro. Por rreth një pjesë e konsiderueshme e vendeve të BE-së shfaqet poshtë pragut të 30,000 eurove: në total, në listë bien nëntë vende të BE-së nën këtë nivel, me Sllovakinë që mban pagën më të ulët vjetore në BE, 19,590 euro.
Hungaria (21,257 euro), Letonia (21,321 euro), Çekia (23,685 euro), Portugalia (24,254 euro) dhe Polonia (24,490 euro) janë të gjitha nën 25,000 euro. Estonia (25,603 euro), Greqia (26,563 euro) dhe Lituania (28,474 euro) janë mbi pragun 25,000 euro, por gjithsesi mbeten nën 30,000 euro. Në terma nominalë, skaji i sipërm dominohet kryesisht nga vendet e Evropës Veriore dhe Perëndimore, ndërsa Evropa Jugore dhe Lindore priret drejt fundit të renditjes.
Fuqia blerëse i ngushton hendekët, por pabarazitë mbeten
Ndërkohë, kur të dhënat përfshijnë fuqinë blerëse, pamja bëhet disi më pak dramatike. Sipas ekspertëve të Organizatës Ndërkombëtare të Punës (ILO) që kanë folur me Euronews Business, ndryshimet në paga reflektojnë kryesisht tre faktorë: produktivitetin dhe strukturën ekonomike, institucionet e tregut të punës dhe koston e jetesës. Vendet me sektorë të vlerës së shtuar të lartë, si financat dhe teknologjia, priren të paguajnë më shumë. Po ashtu, edhe prania e sindikatave të forta dhe negociatat kolektive ndikojnë në rritjen e pagave nominale. Përveç këtyre, nivelet më të larta të çmimeve zakonisht nxisin rritjen e pagave në shifra nominale.
Në terma të fuqisë blerëse, hendeku mes pagave në të gjithë Evropën ngushtohet krahasuar me shifrat nominale. Pariteti i fuqisë blerëse (PFB) shërben si mekanizëm konvertimi për të barazuar fuqinë blerëse të monedhave të ndryshme, duke eliminuar diferencat në nivelet e çmimeve midis vendeve. Shifrat këtu bazohen në dollarë amerikanë, pasi të dhënat e PFB-së bazuar në euro nuk janë publikuar ende.
Kur llogaritjet bëhen në termat e PFB-së (PPP), pagat mesatare bruto vjetore variojnë nga 38,118 në Sllovaki deri në 106,532 në Zvicër. Gjermania (93,985), Luksemburgu (93,203) dhe Holanda (92,905) i kalojnë të gjitha 90,000. Danimarka (88,454) dhe Norvegjia (87,722) vijnë afër këtij niveli. Edhe midis pesë ekonomive më të mëdha, renditjet mbeten të pandryshuara nga pikëpamja e pozicionimit, por distancat mes vendeve ndryshojnë: Mbretëria e Bashkuar renditet me 82,329, Franca me 67,273, ndërsa Italia arrin në 60,503 dhe Spanja në 57,517.
Në krahasimin mes renditjes nominale dhe asaj në PPP, Turqia shfaqet si lëvizësi më i madh, duke u ngjitur nëntë vende nga vendi i fundit në të 18-tin. Gjermania gjithashtu përmirëson pozicionin me pesë vende, nga vendi i 7-të në të 2-tin. Rëniet më të mëdha shënohen te Islanda, e cila bie nga vendi i 2-të në të 9-tën, si dhe te Estonia, e cila zbret nga vendi i 20-të në të 25-tin.
Vlerësimet e pagave mesatare i referohen punonjësve me kohë të plotë që punojnë në sektorë të zgjedhur të industrisë, kryesisht publikë. Të dhënat mbulojnë pjesën më të madhe të ekonomisë, duke përfshirë prodhimin, ndërtimin, shitjen me pakicë, transportin, financat dhe shërbime të tjera biznesi. Megjithatë, këto vlerësime përjashtojnë bujqësinë, administratën publike, arsimin dhe shëndetësinë.
Botuar fillimisht në Bota Sot
