Temperaturat e oqeaneve të botës kanë arritur një rekord të ri historik gjatë muajit gusht. Të dhënat tregojnë se më 22 gusht, sipërfaqja e oqeaneve ka shënuar 21.1°C, një nivel që i kalon të gjitha matjet e mëparshme të regjistruara ndonjëherë për këtë periudhë të vitit. Shifra i përket të dhënave të shërbimit klimatik të Bashkimit Evropian, Copernicus.
Rekordi i ri prej 21.1°C tejkalon ndjeshëm arritjen e mëparshme, e cila ishte 21.09°C dhe ishte regjistruar në mars të vitit 2024. Për më tepër, edhe kur shikohet vetëm niveli i temperaturave për muajin gusht, shifra e re është sërish një hap përpara: rekordi i mëparshëm për gusht ishte 20.98°C, i vendosur në vitin 2023. Kjo do të thotë se jo vetëm është thyer rekordi absolut historik, por edhe është përshpejtuar trendi i rritjes brenda të njëjtit muaj.
21.1°C në 22 gusht: një sinjal i nxehtësisë ekstreme
Në analizat e specialistëve, një faktor që ndikon në rritjen e temperaturave të oqeaneve është fenomeni El Niño, i cili po forcohet në Paqësorin tropikal. Ky proces atmosferik ka aftësinë të ndikojë në shpërndarjen e nxehtësisë në planet, duke ndikuar edhe në temperaturat e deteve. Megjithatë, shkencëtarët theksojnë se El Niño nuk është i vetmi shkak. Fenomeni po vepron mbi një oqean që është ngrohur ndjeshëm gjatë dekadave të fundit, për shkak të ndryshimeve klimatike të nxitura nga aktiviteti njerëzor.
Temperaturat më të larta të deteve sjellin pasoja të drejtpërdrejta për mjedisin detar. Një nga efektet më të shpeshta është rritja e valëve të të nxehtit detar, të cilat mund të bëhen më intensive dhe më të shpeshta. Kjo rrit rrezikun e dëmtimeve të koraleve dhe të ekosistemeve detare në tërësi. Për më tepër, rritja e temperaturës ndikon në zhvendosjen e specieve, pasi shumë organizma detarë kërkojnë kushte të përshtatshme termike. Në këto kushte, peshkimi dhe akuakultura mund të përballen me probleme, si përmes ndryshimeve në shpërndarjen e peshqve, ashtu edhe përmes ndikimit në ciklet e rritjes dhe produktivitetin.
Përtej ndikimit te ekosistemet, oqeanet më të ngrohta luajnë rol edhe në sistemin klimatik global. Ato kontribuojnë në rritjen e nivelit të detit dhe mund të furnizojnë atmosferën me më shumë nxehtësi dhe lagështi. Ky kombinim favorizon intensifikimin e disa reshjeve dhe stuhive, duke rritur gjasat që ngjarjet ekstreme të motit të bëhen më të shpeshta ose më të forta. Po ashtu, një shqetësim shtesë lidhet me mënyrën se si oqeanet veprojnë si “filtër” natyror i karbonit: uji më i ngrohtë është më pak efikas në përthithjen e CO₂. Kjo mund të dobësojë një mekanizëm kryesor që ndihmon planetin të frenojë ngrohjen globale.
Tani, studiuesit po monitorojnë me kujdes nëse rekordi i temperaturave për gusht do të jetë vetëm një kulm i përkohshëm apo shenjë e një periudhe më të gjatë të nxehtësisë ekstreme të oqeaneve. Përballë shifrave të reja, vëmendja për ndikimet afatshkurtra dhe afatgjata rritet, sidomos për ekosistemet detare dhe për dinamikat që lidhen me klimën. Matjet e 22 gushtit me 21.1°C po e vendosin qartë një pikë referimi të re për temperaturat e sipërfaqes së oqeaneve dhe po e bëjnë më urgjente nevojën për të kuptuar se si do të evoluojnë kushtet në muajt në vazhdim.
Botuar fillimisht në Telegrafi
