Një studim francez po sjell në vëmendje një mekanizëm të mundshëm biologjik që mund të shpjegojë pse konsumi i mishit të kuq shoqërohet me rrezik më të lartë për diabet të tipit 2. Përtej analizave klasike mbi ushqimin, kërkuesit kanë identifikuar një molekulë që organizmi i njeh si të huaj dhe që duket se lidhet me rritjen e rrezikut.
Sipas rezultateve paraprake të paraqitura në takimin vjetor të Shoqatës Evropiane për Studimin e Diabetit (EASD), personat që konsumonin sasitë më të mëdha të kësaj molekule kishin 63% rrezik relativ më të lartë për diabet, krahasuar me ata që merrnin sasi më të vogla. Vlen të theksohet se studiuesit theksojnë se kjo lidhje nuk provon se substanca e shkakton drejtpërdrejt sëmundjen.
Molekula në fjalë quhet acid N-glikolilneuraminik, i njohur si Neu5Gc. Ajo gjendet veçanërisht në mishin e viçit dhe në mishin e qengjit. Në sasi më të vogla, Neu5Gc shfaqet edhe në produktet e qumështit. Arsyeja pse tërheq vëmendjen lidhet me faktin se shumica e gjitarëve e prodhojnë natyrshëm këtë substancë, ndërsa njerëzit e kanë humbur aftësinë për ta bërë vetë si rezultat i një mutacioni të lashtë gjenetik.
Kur njerëzit konsumojnë ushqime që përmbajnë Neu5Gc, një pjesë e molekulës mund të përfshihet në indet e trupit. Në këtë rast, sistemi imunitar mund ta njohë Neu5Gc si të huaj dhe të krijojë antitrupa kundër saj. Kjo, sipas studiuesve, mund të nxisë një reagim inflamator të vazhdueshëm, i njohur si ksenosialit. Qëllimi i mëtejshëm i kërkimit është të shihet nëse ky proces ndikon tek qelizat që prodhojnë insulinë dhe tek indet që reagojnë ndaj saj.
Neu5Gc dhe rreziku 63% për diabetin tip 2
Studimi përfshiu gati 90 mijë persona dhe u zhvillua në kuadër të projektit francez NutriNet-Santé, i cili analizon lidhjen ndërmjet ushqyerjes dhe shëndetit. Në total u ndoqën 89.953 pjesëmarrës për më shumë se shtatë vjet. Mosha mesatare e grupit ishte 42 vjeç dhe 79% e pjesëmarrësve ishin gra. Në fillim të studimit, askush nuk kishte diabet apo kancer.
Gjatë periudhës mediane të ndjekjes prej 7,2 vjetësh, 966 persona zhvilluan diabet të tipit 2. Për të vlerësuar ekspozimin, studiuesit analizuan regjistrimet ushqimore dhe llogaritën sasinë e Neu5Gc që pjesëmarrësit merrnin nga mishi dhe produktet e qumështit. Rezultatet treguan se grupi me marrjen më të lartë të Neu5Gc nga mishi kishte 63% rrezik relativ më të lartë për diabet, ndërsa grupi pasues kishte 41% rrezik relativ më të lartë.
Lidhja u ruajt edhe pasi studiuesit morën parasysh faktorë të tjerë si mosha, aktiviteti fizik, duhanpirja, cilësia e ushqyerjes dhe gjendja shëndetësore. Në grupin me marrjen më të lartë, burrat konsumonin mesatarisht 97 gramë mish të kuq në ditë, ndërsa gratë 73 gramë. Kur në llogaritje përfshiheshin edhe produktet e përpunuara të mishit, sasitë arrinin përkatësisht në 136 dhe 96 gramë.
Megjithatë, studiuesit sqarojnë se rritja prej 63% është rrezik relativ dhe nuk do të thotë se 63% e pjesëmarrësve do të zhvillonin diabet. Një pjesë tjetër e analizës tregoi se kur merrej parasysh indeksi i masës trupore, lidhja dobësohej, por mbetej ende statistikisht domethënëse. Por kur analiza përfshinte edhe sasinë totale të mishit të kuq të konsumuar, lidhja nuk ishte më statistikisht domethënëse. Kjo e bën të vështirë të përcaktohet nëse Neu5Gc është faktori përgjegjës apo nëse ndikojnë përbërës të tjerë të mishit të kuq.
Një tjetër gjetje interesante është se Neu5Gc nga produktet e qumështit nuk shfaqi lidhje me diabetin. Sipas autorit kryesor, dr. Leopold Fezeu, nga Universiteti Sorbonne Paris Nord, këto rezultate sugjerojnë se burimi ushqimor i molekulës mund të ketë rëndësi.
Studiuesit nuk po nxjerrin rekomandime të nxituara për shmangien e mishit të kuq vetëm mbi bazën e rezultateve paraprake. Ata planifikojnë të shqyrtojnë edhe përbërës të tjerë të mishit, përfshirë hekurin hemik, si dhe të matin antitrupat kundër Neu5Gc. Gjithashtu, do të hetohet nëse zëvendësimi i një pjese të mishit të kuq me mish shpendësh ose me proteina bimore mund të ndihmojë në parandalimin e diabetit të tipit 2. Deri më tani, rezultatet mbeten paraprake dhe nuk provojnë marrëdhënie shkak-pasojë, por hapin një drejtim të ri për të kuptuar se si përbërës të ushqimit mund të ndikojnë në inflamacion dhe në zhvillimin e diabetit të tipit 2.
Botuar fillimisht në Telegrafi