Inteligjenca Artificiale (IA) është kthyer në një nga temat më të prekshme të kohës sonë, teksa paralelisht ngre edhe shqetësime të reja për mënyrën si teknologjia mund të ndikojë te shoqëria. Dr. Ming-chin Monique Chu, profesoreshë e asociuar në Universitetin e Southamptonit dhe e specializuar në marrëdhëniet ndërkombëtare, politikën kineze si dhe çështjet e sigurisë në Azinë Lindore, ka folur për potencialin e IA-së, por edhe për rreziqet që ajo mund të sjellë.
Në qendër të analizës së saj, qëndrojnë ide që shpesh paraqiten si të largëta nga jeta e përditshme, si “lufta e çipave” dhe “gjeopolitika e teknologjisë”. Chu shpjegon se këto formulime, kur merren në një nivel më praktik dhe zbërthehen nga studiuesit e kësaj fushe, lidhen drejtpërdrejt me realitetin e njerëzve sot. Sipas saj, teknologjia nuk është thjesht çështje pajisjesh apo inovacioni, por ndikon në vendimmarrje, marrëdhënie mes shtetesh dhe rrjedha që prekin shoqëritë.
“Jemi vërtet në një moment të rëndësishëm kohor”, thekson dr. Chu, duke nënvizuar se kompani, vende dhe bashkësia ndërkombëtare duhet të angazhohen që të shkëmbejnë ide dhe të nxisin një rregullore të re, e cila të shërbejë për të qeverisur në mënyrë të mirëfilltë Inteligjencën Artificiale. Sipas saj, synimi duhet të jetë që IA të shndërrohet në kontribut për progresin njerëzor dhe jo në një kërcënim për ekzistencën njerëzore.
IA duhet të qeveriset që të mos kthehet në kërcënim
Gjatë shpjegimit të saj, dr. Ming-chin Monique Chu e ndan çështjen në dy anë. Nga njëra anë, ajo vlerëson se IA ka pasur dhe vazhdon të ketë potencial për të çuar përpara përparimin njerëzor. Nga ana tjetër, Chu thotë se Inteligjenca Artificiale ka gjithashtu potencial për të paraqitur rreziqe dhe kërcënime për qeniet njerëzore. Ky balancim mes mundësive dhe rrezikut është, sipas saj, thelbësor për mënyrën se si shoqëria duhet ta trajtojë teknologjinë.
Në kuadër të këtij diskutimi, ajo e lidh edhe rëndësinë e gjeopolitikës së teknologjisë me realitetin e përditshëm. Lufta e çipave dhe dinamika që lind nga kontrolli, prodhimi dhe qarkullimi i teknologjisë, sipas asaj që sugjerohet në analizën e saj, nuk mbeten vetëm në nivel narrativash apo debatesh. Ato shfaqen si faktorë që ndikojnë në mënyrën si zhvillohen sektorë të ndryshëm dhe si qeveritë dhe institucionet ndërkombëtare marrin vendime. Në këtë prizëm, IA nuk shihet si koncept i veçuar, por si pjesë e një mozaiku më të madh teknologjik e politik.
Për këtë arsye, dr. Chu e vendos theksin te nevoja për bashkëpunim dhe për një qasje të përbashkët rregullatore. Ajo argumenton se kompanitë dhe kombet duhet të kenë një rol aktiv në shkëmbimin e ideve, në mënyrë që të formësohet një rregullore e re që të qeverisë IA-në. Kjo qasje, sipas qëndrimit të saj, do të mundësonte që potenciali i teknologjisë të orientohet drejt progresit njerëzor dhe të mos krijojë rrezik për ekzistencën njerëzore.
Teksa inteligjenca artificiale vazhdon të jetë temë përditshmërie, mesazhi që del nga diskutimi i dr. Ming-chin Monique Chu është i qartë: teknologjitë e reja nuk mund të lihen vetëm në logjikën e zhvillimit të shpejtë, pa rregulla dhe pa një menaxhim të kujdesshëm të ndikimit të tyre. Ndërsa “lufta e çipave” dhe gjeopolitika e teknologjisë mund të duken si tema të mëdha, Chu i lidh ato me realitetin e sotëm dhe e vendos përgjegjësinë tek aktorët që mund të formësojnë rregullimin e ardhshëm të Inteligjencës Artificiale.
Botuar fillimisht në Koha.net
