Analisti Lutfi Dervishi ka reaguar pas debatit të krijuar nga deklaratat e tij për patronazhistët. Në një shkrim të publikuar në rrjetet sociale, ai i ka cilësuar patronazhistët si “qenie të pështira”, duke e shoqëruar këtë qëndrim me një sqarim të hollësishëm rreth arsyes pse ka zgjedhur fjalë kaq të forta.
Debati u ndez pasi Dervishi lidhi veprimtarinë e patronazhistëve me atë që ai e sheh si ndërhyrje të panevojshme në jetën private të shqiptarëve. Sipas shpjegimit të tij, patronazhistët, përmes mënyrës si qasen te njerëzit, nuk mjaftohen vetëm me informimin apo komunikimin politik, por shkojnë më tej, duke i kthyer vështirësitë personale të qytetarëve në një lëndë që përdoret në të mirë të interesave të tyre.
Në reagimin e tij, analisti ka bërë edhe një krahasim. Dervishi vuri përballë rolin e personit që hap varre me rolin që, sipas tij, luan patronazhist në marrëdhëniet me qytetarët. Ai argumentoi se patronazhistët, njësoj siç përshkruan ai veprimin e atij që hap varre, futen në një hapësirë të ndjeshme dhe përdorin atë informacion e atë gjendje emocionale për të krijuar ndikim. Në këtë logjikë, krahasimi synon të theksojë ashpërsinë e mënyrës së komunikimit dhe efektin që, sipas Dervishit, kjo praktikë ka te njerëzit.
Një element i rëndësishëm në shpjegimin e tij është pretendimi se patronazhistët i “studiojnë” hallet dhe frikërat e qytetarëve. Dervishi thekson se ky studim i shqetësimeve personale më pas kthehet në një mënyrë për t’i menaxhuar situatat për qëllime praktike. Në këtë kuptim, ai flet për një transformim të problemeve dhe pasigurive të njerëzve në “monedhë shkëmbimi”, duke e lidhur direkt me synimin për të marrë një votë.
Gjatë sqarimit, Dervishi e vendos theksin te marrëdhënia që krijohet mes patronazhistit dhe qytetarit: si fillon komunikimi, si zhvillohet dhe çfarë synon në fund. Sipas tij, patronazhistët nuk mjaftohen me propagandë të thjeshtë, por marrin informacione të detajuara për gjendjen e individëve, duke i përdorur më pas ato të dhëna si element presioni apo si levë ndikimi. Pikërisht në këtë drejtim, ai e ka quajtur patronazhistin “qenie të pështira”, duke i konsideruar veprimet e tij fyese ndaj intimitetit dhe dinjitetit të njerëzve.
Patronazhistët, sipas Dervishit, i shndërrojnë hallet në “monedhë” për votë
Shpjegimi i analistit vazhdon më tej me idenë se shqetësimet e qytetarëve trajtohen si një burim për fitimin politik. Dervishi pretendon se hallet dhe frikërat që njerëzit i mbajnë për vete, u serviren të tjerëve përmes një komunikimi që, sipas tij, nuk është i drejtuar drejt zgjidhjeve, por drejt përfitimit elektoral. Në këtë rrëfim, patronazhistët dalin si ndërmjetës që e kthejnë gjendjen emocionale të qytetarëve në një mjet për të arritur kontrollin e vendimit të tyre.
Reagimi i Lutfi Dervishit vjen pas debatit të gjerë që pasoi deklaratat e tij për patronazhistët. Në shkrimin e tij në rrjetet sociale, ai ka kërkuar të qartësojë kuptimin e qëndrimit, duke e lidhur drejtpërdrejt kritikën me mënyrën e ndërhyrjes dhe me pretendimin se informacioni i marrë nga jeta private përdoret më pas për të marrë një votë. Për këtë arsye, edhe krahasimi i bërë me personin që hap varre shërben, në interpretimin e tij, për të nënvizuar cenimin e një zone të ndjeshme dhe përdorimin e asaj zone si mekanizëm ndikimi.
Botuar fillimisht në Albeu
