Shkrimtari nga Kosova, Lan Qyqalla, është vlerësuar me çmimin e dytë në edicionin e shtatë të Çmimit Ndërkombëtar për Letërsi dhe Arte Pamore “Ciò che Caino non sa” / “Çfarë nuk di Kaini”, i mbajtur në Itali. Vlerësimi vjen nga një konkurs ndërkombëtar që këtë vit mblodhi krijues nga vende të ndryshme, duke e bërë evenimentin një hapësirë ku bashkohen zëra të ndryshëm artistikë dhe kulturorë.
Sipas organizimit të ngjarjes, në festival morën pjesë shkrimtarë, artistë, filozofë, kompozitorë, muzikantë, gazetarë, psikologë dhe fotografë. Në këtë kuadër, Qyqalla u vlerësua për tregimin “Gruaja që nuk pranoi të heshtë”, teksa u rendit i dyti. Në këtë renditje, para tij u pozicionua një autor nga Panamaja, ndërsa pas tij u rendit një autore nga Greqia.
Çmimi u dha përmes një ndarjeje të veçantë sipas kategorive. Në rastin e Qyqallës, vlerësimi lidhej me seksionin e narrativës për autorët që jetojnë jashtë Italisë. Kjo e ka vendosur krijimtarinë e tij në një kontekst ndërkombëtar, ku autorët përfaqësojnë përvojat dhe qasjet e tyre nga vende të ndryshme, por brenda një teme të përbashkët të festivalit.
Çfarë nuk di Kaini/ Ciò che Caino non sa: vlerësim për tregimin që sfidon dhunën gjinore
Ceremonia e ndarjes së çmimeve u zhvillua në Foggia, në prani të personaliteteve të shumta nga fusha e artit, kulturës, letërsisë, shkencës dhe filozofisë. Në mesin e të pranishmëve ishin edhe përfaqësues të Universitetit të Barit, anëtarë të komisionit vlerësues, si dhe përfaqësues institucionalë. Drejtuesja e çmimit, Maria Teresa Infante La Marca, ishte gjithashtu pjesë e ceremonisë, e cila u zhvillua në një amfiteatër të mbushur me pjesëmarrës dhe mysafirë.
Gjatë mbrëmjes, u ndanë çmimet për krijuesit më të dalluar në fusha të ndryshme të artit, letërsisë dhe kulturës. Për Qyqallën, një moment i veçantë i ceremonisë iu kushtua shkrimtarit kosovar, i cili pati rastin të prezantojë vlerat ideo-artistike të tregimit të tij. Përmes këtij prezantimi, u theksua rëndësia e temës së veprës “Gruaja që nuk pranoi të heshtë”, e cila trajton një çështje të ndjeshme dhe aktuale.
Vetë tregimi lidhet me frymën e këtij çmimi ndërkombëtar, që synon ndërgjegjësimin kundër dhunës gjinore dhe dhunës ndaj të miturve. Kjo e bën vlerësimin jo vetëm një njohje për cilësinë e shkrimit, por edhe një sinjal për rolin që letërsia mund të luajë në ngritjen e ndërgjegjes shoqërore. Në këtë kontekst, vlerësimi konsiderohet si një sukses i rëndësishëm edhe për letërsinë shqipe dhe si një lajm i mirë për kulturën në Kosovë, veçanërisht për Fushë Kosovën, nga vjen autori.
Në mesin e të vlerësuarve në këtë event ishte edhe poeti shqiptar Nikollë Loka, i cili u nderua me Çmimin e Ekselencës për poezi. Pas marrjes së çmimit, Lan Qyqalla shprehu mirënjohjen e tij për Akademinë e Arteve dhe Shkencave Filozofike të Barit, si dhe për organizatorët e festivalit. Ai shprehu edhe urime për fituesit e tjerë që ishin pjesë e kësaj ngjarjeje kulturore dhe artistike, teksa çmimin e tij e shoqëroi edhe me një dedikim të veçantë.
Në komunikimin e tij pas ceremonisë, Qyqalla e lidhi çmimin e dytë me mbesën e tij. Ai e deklaroi qartë se këtë çmim ia dedikon mbesës së tij të dashur, Arila, vetëm tre vjeçe. Po ashtu, në mesazhin e tij ai uroi që ajo, me talentin, përkushtimin dhe ëndrrat e saj, të ecë përpara edhe më larg se gjyshi dhe një ditë të nderohet me Çmimin Nobel në letërsi, shkencë ose inovacion.
Botuar fillimisht në Telegrafi