Kryeministri në detyrë Albin Kurti i ka bërë thirrje Bashkimit Evropian dhe Shteteve të Bashkuara të Amerikës që të ushtrojnë presion ndaj Serbisë për deklasifikimin e dokumentacionit që lidhet me krimet e luftës në Kosovë. Thirrja u shtrua gjatë një vizite në Kalludër të Vogël të Zubin-Potokut, ku aktualisht po zhvillohen gërmime në një lokacion të dyshuar si varrezë masive.
Gjatë kësaj vizite, Kurti ka vënë në pah atë që e konsideron si qëndrim kontradiktor të Beogradit: sipas tij, Serbia nuk po hap arkivat, por po vazhdon të arrestojë persona që vite më parë kishin dhënë dëshmi për krimet e luftës të kryera në Kosovë. Ai ka theksuar se, në vend të transparencës, autoritetet serbe po i trajtojnë dëshmitarët me akuza të reja, duke i mbajtur të mbyllura të dhënat që mund të çojnë drejt zbardhjes së fatit të personave të zhdukur.
Kurti ka argumentuar se në Serbi arrestohen njerëz nën akuza për spiunazh. Sipas tij, këto akuza lidhen me faktin se ata kishin informuar UNMIK-un dhe organizata të tjera ndërkombëtare rreth krimeve që forcat serbe kishin kryer në Kosovë. Kryeministri në detyrë ka bërë të qartë se lidhja, sipas interpretimit të tij, nuk qëndron te veprime të reja, por te dëshmimi i dhënë më parë për krime lufte, duke e bërë edhe më urgjente çështjen e dokumentacionit që ende mbetet i klasifikuar.
Një pjesë e rëndësishme e deklarimeve të Kurtit lidhej me një dosje specifike. Ai ka përmendur dosjen e Brigadës së Motorizuar 38 të Ushtrisë Jugosllave, për të cilën ka thënë se lidhet me masakrat e kryera në Kosovë, veçanërisht në Drenicë. Kurti ka argumentuar se ky material është mbajtur i klasifikuar për një periudhë të gjatë, çka sipas tij po zgjat padrejtësisht procesin e zbardhjes së së vërtetës dhe të fatit të viktimave.
Kurti kërkon deklasifikim të dokumenteve për të zbardhur fatin e të pagjeturve
Kurti ka theksuar se dosja e Brigadës së Motorizuar 38 është klasifikuar në vitin 2014 për tri dekada. Sipas tij, Beogradi e ka paraqitur këtë si arsye për moszhvillimin e procesit të hapjes së arkivave, duke pretenduar se dokumentet “nuk mund të hapen deri në vitin 2044”. Ai ka shprehur kundërshtimin e tij ndaj pritjes së zgjatur, duke thënë se nuk është e pranueshme që e vërteta të zbardhet vetëm pas edhe 18 vjetësh nga momenti i deklarimit, pasi viktimat dhe familjarët kanë pritur për një kohë të gjatë.
Në këtë kontekst, kryeministri në detyrë i ka bërë thirrje partnerëve ndërkombëtarë që të angazhohen për deklasifikimin e këtyre dokumenteve. Ai ka lidhur drejtpërdrejt hapjen e arkivave me të drejtën e familjeve për të marrë informacione dhe për të mbyllur kapitujt e dhimbjes. Kurti ka theksuar se zbardhja e të vërtetës dhe gjetja e rrugëve për varrimin me dinjitet të personave të zhdukur janë procese që lidhen drejtpërdrejt me besimin e shoqërisë tek institucionet dhe me detyrimin për të mos lënë krimet pa dokumentim e prova.
Kurti ka përmendur se në Kosovë flitet për mbi 1.500 persona të pagjetur. Ai ka thënë se familjeve të këtyre personave duhet t’u jepet fund ankthit dhe dhimbjes, duke iu hapur mundësia që t’i varrosin me dinjitet të dashurit e tyre. Në përfundim të argumentimit të tij, kryeministri në detyrë ka përsëritur edhe një herë thirrjen për SHBA-në dhe BE-në që dokumentacionet e klasifikuara të deklasifikohen dhe të zbardhet e vërteta, me qëllim të qartë për drejtësi, identifikim dhe dhënie përgjigjeje për familjet që po presin prej vitesh.
Botuar fillimisht në Koha.net