Qeveria është përballur me reagime të shumta pasi ka marrë vendim për të mbështetur financiarisht disa kategori të shoqërisë me nga 100 euro, pak para zgjedhjeve të parakohshme parlamentare. Masa parashikon pagesa për pensionistët, fëmijët, punëtorët e sektorit privat dhe studentët, ndërsa ka ngjallur kritika nga partitë opozitare, përfaqësues të punëtorëve dhe organizata të shoqërisë civile.
Sipas kritikave, vendimi ka karakter elektoral dhe po përdoret si instrument për të ndikuar te votuesit në periudhën para fushatës. Opozita ka ngritur dyshime për bazën ligjore të masës dhe përputhshmërinë e saj me rregullat që udhëheqin administrimin e parasë publike. Në të njëjtën linjë kanë reaguar edhe sindikatat dhe përfaqësues të shoqërisë civile, të cilët kanë kërkuar sqarime mbi mënyrën se si është autorizuar ndarja e këtyre mjeteve.
Kontestimi nuk ka qenë vetëm politik, por edhe ligjor. Një pjesë e kundërshtimeve lidhet me faktin se ndarja e mjeteve për këtë paketë nuk ishte paraparë në buxhetin e vitit 2026. Kritikat theksojnë se përpara se të merret një veprim i tillë financiar, duhen respektuar procedurat dhe planifikimet e parashikuara, në mënyrë që masa të ketë një mbështetje të qartë në dokumentet përkatëse buxhetore.
Në organizatën “Demokracia në Veprim” kanë thënë se vendimi duhet të trajtohet nga mekanizmat përgjegjës për mbrojtjen e ligjshmërisë së procesit zgjedhor dhe administrimit të parasë publike. Sipas kësaj organizate, çështja ngre shqetësime jo vetëm për efektin e masës në prag të zgjedhjeve, por edhe për mënyrën se si është ndërlidhur kjo me kompetencat dhe kufizimet që zbatohen për qeverinë në detyrë.
Çështja qendrore: baza ligjore dhe buxheti i munguar për 100 euro
Organizata “Demokracia në Veprim” rikujton se Kuvendi i Kosovës nuk kishte miratuar iniciativën për plotësim-ndryshimin e ligjit për buxhetin, në kuadër të së cilit do të ishin paraparë mjetet për një pako të tillë financiare. Në këtë kontekst, sipas tyre, vendimi paraqet edhe tejkalim të dispozitave të Ligjit për Qeverinë, i cili kufizon qartazi mandatin e një qeverie në detyrë në marrjen e vendimeve me implikime financiare.
Reagimi i “Demokracia në Veprim” thekson se kufizimet lidhen sidomos me rastet kur vendimet nuk burojnë nga planifikimi i rregullt vjetor dhe nga buxheti aktual. Organizata argumenton se kur veprimet financiare dalin jashtë planifikimit të rregullt buxhetor, atëherë lindin dyshime për procedurën dhe përputhshmërinë me kornizën ligjore që rregullon administrimin e parasë publike.
Ndërkohë, për masën ka pasur edhe kërkesa nga komuniteti i biznesit. Ata kanë kërkuar që të zhvillohen politika më afatgjata ekonomike në vend të pagesave të njëhershme në prag të zgjedhjeve. Argumenti i ngritur është se mbështetjet e menjëhershme mund të mos adresojnë problemet strukturore, ndërsa një orientim më i qëndrueshëm ekonomik do të kishte ndikim më të gjerë në ekonomi.
Kritikat vijnë në një kohë kur çështja është diskutuar edhe brenda institucioneve. Në seancën e jashtëzakonshme të Kuvendit, që lidhet me zhvillimet rreth vendimit, janë ngritur pyetje për mënyrën se si janë ndarë mjetet dhe pse një paketë e tillë nuk është reflektuar paraprakisht në buxhetin e vitit 2026. Vendimi i Qeverisë për pagesën prej 100 eurosh për pensionistët, fëmijët, punëtorët e sektorit privat dhe studentët ka sjellë reagime të menjëhershme, duke e vendosur në qendër të vëmendjes debatin mbi karakterin e saj, si dhe mbi respektimin e procedurave ligjore.
Botuar fillimisht në Koha.net