Krimbat (oksiurat) te fëmijët: si përhapen e çfarë të bëjnë prindërit

Kruajtja që e zgjon fëmijën në mes të natës, gjumi i shqetësuar, dhimbjet e barkut dhe ndonjëherë krimbat e vegjël të bardhë në të brendshme ose në çarçafë mund të jenë shenja të një infeksioni parazitar. Shpesh bëhet fjalë për krimba të zorrëve të njohur si oksiurë (Enterobius vermicularis), që shkaktojnë enterobiazë. Ky infeksion përhapet lehtësisht mes fëmijëve, por mund të prekë edhe të rriturit.

Vezët e parazitit mund të mbijetojnë për javë të tëra në çarçafë, rroba dhe lodra. Pikërisht kjo e bën situatën të vështirë: edhe pasi fëmija trajtohet, infeksioni mund të përsëritet nëse vezët mbeten në mjedis dhe nuk merren masa higjienike. Enterobiaza është veçanërisht e zakonshme te fëmijët e moshës parashkollore dhe shkollore, por përhapja nuk ndalet vetëm në shtëpi, pasi fëmijët prekin shumë sipërfaqe e objekte të përbashkëta.

Oksiurat përhapen në familje—higjiena dhe trajtimi bëjnë diferencën

Transmetimi ndodh kur vezët mikroskopike futen në gojë përmes duarve të palara, thonjve, lodrave, çarçafëve ose sendeve të kontaminuara. Një pjesë e procesit lidhet edhe me mënyrën si vendosin vezët krimbat gjatë natës: krimbat femra i vendosin vezët rreth anusit, duke shkaktuar kruajtje. Kur fëmija kruhet, vezët mbeten nën thonj dhe përhapen në sipërfaqe të ndryshme—ky është mekanizmi kryesor që shpjegon pse infeksioni mund të vazhdojë ose të rikthehet edhe pas trajtimit.

Simptoma më karakteristike është kruajtja rreth anusit, sidomos gjatë natës. Shpesh fëmija mund të zgjohet shpesh, të jetë nervoz dhe të ketë gjumë të shqetësuar. Disa fëmijë ankohen për dhimbje barku, ndërsa të tjerë mund të mos shfaqin shenja të dukshme. Në disa raste, prindërit vërejnë krimba të vegjël të bardhë në të brendshme ose në çarçaf, gjë që e bën edhe më të lehtë dyshimin për enterobiazë.

Për të konfirmuar infeksionin zakonisht përdoret testi me shirit ngjitës. Shiriti vendoset në zonën rreth anusit në mëngjes, para larjes dhe para përdorimit të tualetit. Për një diagnozë më të saktë, rekomandohet marrja e mostrës në tri mëngjese radhazi. Analiza e zakonshme e jashtëqitjes shpesh nuk është e mjaftueshme për diagnostikim.

Një pyetje që shqetëson shumë prindër është nëse mund të shkojnë në punë kur fëmija ka krimba. Fakti që fëmija është infektuar nuk nënkupton domosdoshmërisht që prindërit duhet të qëndrojnë në shtëpi. Edhe personat që kanë këtë infeksion zakonisht nuk kanë nevojë të mungojnë nga puna, shkolla apo kopshti. Megjithatë, prindërit mund të infektohen gjatë ndërrimit të rrobave, çarçafëve ose përkujdesjes direkte për fëmijën. Infeksioni nuk transmetohet zakonisht thjesht përmes bisedës apo qëndrimit në të njëjtën dhomë; që të ndodhë infektimi, vezët duhet të futen në gojë. Për ata që punojnë me ushqim, fëmijë ose pacientë, ruajtja e protokolleve të higjienës mbetet thelbësore.

Trajtimi i enterobiazës zakonisht është i suksesshëm. Zakonisht përdoren barna antiparazitare, me një skemë që përfshin dy doza, me interval 14 ditë. Arsyeja është se barnat i shkatërrojnë krimbat, por jo domosdoshmërisht vezët; doza e dytë ndihmon për të eliminuar parazitët që mund të jenë zhvilluar gjatë periudhës mes trajtimeve. Rekomandohet që të trajtohen njëkohësisht edhe familjarët dhe personat që kujdesen drejtpërdrejt për fëmijën, edhe nëse nuk kanë simptoma. Për fëmijët nën dy vjeç, gratë shtatzëna dhe ato që ushqejnë me gji, zgjedhja e trajtimit kërkon këshillim të veçantë mjekësor.

Parandalimi i rikthimit lidhet ngushtësisht me higjienën, sepse vezët mund të mbijetojnë në sipërfaqe për dy deri në tre javë. Larja e duarve me sapun dhe ujë, sidomos pas përdorimit të tualetit, ndërrimit të pelenave dhe para ushqimit, është një hap kyç. Çarçafët dhe rrobat—të brendshmet, pizhamet, peshqirët dhe çarçafët—duhen larë shpesh me ujë të nxehtë, në temperaturë që lejohet nga materiali, mundësisht 60°C. Çarçafët dhe veshjet nuk duhen shkundur përpara larjes, sepse vezët mund të përhapen në mjedis. Dushi i mëngjesit ndihmon në largimin e vezëve që mund të jenë vendosur gjatë natës, ndërsa thonjtë duhet të mbahen të shkurtër dhe të pastër; fëmijët duhet të shmangin kafshimin e tyre. Pastrimi i shtëpisë gjithashtu ka rëndësi: sipërfaqet pastrohen me leckë të lagur, ndërsa dyshemetë dhe mobiliet me fshesë elektrike. Këto masa janë veçanërisht të rëndësishme gjatë trajtimit dhe për dy javë pas dozës së fundit. Nëse barnat nuk mund të përdoren, mjeku mund të rekomandojë masa të rrepta higjienike për gjashtë javë.

Në shumicën e rasteve, enterobiaza nuk është e rrezikshme dhe trajtohet me sukses. Megjithatë, kruajtja e vazhdueshme mund të prishë gjumin dhe kruarja e tepërt mund të dëmtojë lëkurën, duke rritur rrezikun e infeksioneve bakteriale. Te fëmijët e gjinisë femërore mund të shfaqet edhe irritim në zonën gjenitale. Nëse simptomat vazhdojnë pas trajtimit ose përkeqësohen, nevojitet kontroll mjekësor. Prania e krimbave nuk nënkupton mungesë higjiene në familje, por kërkon veprim të shpejtë dhe kujdes të vazhdueshëm për të ndalur zinxhirin e infektimit.

Botuar fillimisht në Telegrafi

Exit mobile version