Instituti Demokratik i Kosovës (KDI) ka reaguar lidhur me situatën e krijuar rreth konstituimit të Kuvendit të Kosovës, duke e vlerësuar atë si të papranueshme. Sipas KDI-së, afati i detyrueshëm 30-ditor ka përfunduar dhe Lëvizja Vetëvendosje nuk e ka kryer përgjegjësinë e saj ekskluzive për të propozuar kandidatin për kryeparlamentar brenda këtij periudhe.
KDI e quan “absurde” dhe “të papranueshme” gjendjen aktuale, duke theksuar se çështja nuk lidhet më vetëm me një mosmarrëveshje mes partive parlamentare, por ka kaluar në terren kushtetues. Instituti argumenton se skadimi i afatit pa konstituimin e Kuvendit i ka dhënë kësaj situate një dimension të drejtpërdrejtë juridik, i cili prek vlefshmërinë e procedurave që do të vazhdojnë më tej.
Në komunikatën e tij, KDI shprehet se LVV-ja “me vetëdije” po vazhdon “bllokadën institucionale”. Sipas institutit, kjo qasje ka krijuar vonesa dhe ndërprerje të panevojshme në procesin konstitues, duke bërë që palët të përballen me pasoja që nuk mund të “fshihen” thjesht përmes marrëveshjeve apo veprimeve të mëvonshme.
Instituti thekson se situata tashmë “e ka tejkaluar rrafshin e mosmarrëveshjes politike” mes partive parlamentare. KDI e lidh këtë me faktin se periudha ligjore ka kaluar pa u respektuar, dhe për këtë arsye, procesi nuk mund të konsiderohet i rregullt nëse vazhdon me hapa që vijnë pas skadimit të afatit. Sipas tyre, një kandidaturë e paraqitur me vonesë, një ndërprerje e re 48-orëshe apo edhe një marrëveshje eventuale politike nuk i shmang automatikisht pasojat e mosveprimit brenda afatit.
Afati 30-ditor u tejkalua; KDI kërkon rrugë kushtetuese
KDI ka argumentuar se tani është e nevojshme të ketë qartësim institucional nga Gjykata Kushtetuese. Instituti thekson se të paktën dhjetë deputetë duhet t’i drejtohen menjëherë Gjykatës Kushtetuese për zgjidhjen e çështjeve që, sipas tij, lidhen drejtpërdrejt me vendimet dhe veprimet e ndërmarra pas skadimit të afatit.
Mes pyetjeve që KDI thotë se duhet të shtrohen para Kushtetueses, bie në sy çështja nëse mosushtrimi brenda afatit i së drejtës së propozimit ka shteruar mandatin e kësaj përbërjeje për të përfunduar procesin konstitues. Instituti kërkon që Gjykata të japë përgjigje për vlefshmërinë juridike të veprimeve që janë ndërmarrë pas skadimit të afatit, duke i konsideruar ato si pjesë të një problemi të drejtëpërdrejtë kushtetues.
Po ashtu, KDI kërkon që të sqarohet se cila procedurë kushtetuese duhet të ndiqet më tej. Në këtë kuadër, instituti ka ngritur edhe çështjen e hapjes së rrugës për zgjedhje të reja, nëse konstatohet se procedurat e deritanishme nuk mund të vijojnë në mënyrë të rregullt. Sipas KDI-së, këto pyetje janë të domosdoshme për të shmangur vazhdimin e një procesi me paqartësi juridike dhe për të garantuar respektimin e rregullave kushtetuese gjatë procesit të konstituimit.
Reagimi i KDI-së vjen pas përfundimit të afatit detyrues 30-ditor, siç e përmend vetë institucioni në komunikatë. Në këtë situatë, instituti konsideron se çështja nuk është thjesht politike, por ka arritur të preket drejtpërdrejt parimet dhe procedurat kushtetuese, duke i dhënë Gjykatës Kushtetuese një rol kyç në dhënien e udhëzimeve për hapat e ardhshëm. KDI i sheh të rëndësishme përgjigjet e qarta për vlefshmërinë juridike të veprimeve të kryera dhe për rrugën që duhet të ndiqet, përfshirë mundësinë e zgjedhjeve të reja, nëse kjo rezulton e pashmangshme.
Botuar fillimisht në Koha.net
