Natasha Kandiqi, themeluesja e Fondit për të Drejtën Humanitare, ka reaguar ndaj deklaratës së ministres serbe Snezhana Paunoviq, e cila ka thënë se po të kishte qenë në vend të Slobodan Millosheviqit, ajo do ta kishte spastruar etnikisht Kosovën. Në reagimin e saj, Kandiqi e interpreton mesazhin e Paunoviqit jo si një qëndrim i izoluar për të kaluarën, por si tregues se ideologjia e spastrimit etnik nuk është braktisur.
Sipas Kandiqit, ministrja Paunoviq është nga Peja dhe ajo e “di shumë mirë” çfarë ndodhi në atë qytet më 27 mars 1999. Kandiqi përmend se në atë kohë policia serbe, sipas saj, dëboi pothuajse të gjithë popullsinë shqiptare nga Peja. Njerëzit u larguan, siç shkruan ajo, në këmbë në kolona drejt Malit të Zi, ndërsa sipas rrëfimit të saj, një pjesë u deportuan me autobusë në Shqipëri.
Ndër detajet që Kandiqi thotë se Paunoviq “i njeh”, janë edhe krimet në disa fshatra: Qyshk, Pavlan, Zahaq dhe Lubeniq. Ajo pohon se civilët u vranë në këto lokalitete dhe trupat e tyre u dogjën. Kandiqi thekson se Paunoviq i di këto fakte, por megjithatë, sipas saj, po e paraqet spastrimin etnik publikisht si një zgjidhje politike të dëshirueshme.
Reagimi i Kandiqit shkon edhe më tej, duke thënë se deklarata e ministres serbe nuk shihet si një qëndrim për të kaluarën. Për të, ky është një mesazh se ideologjia që lidhet me spastrimin etnik vazhdon të ekzistojë. Kandiqi e lidh këtë me mënyrën se si Paunoviq e shpreh idenë e spastrimit dhe me faktin që, sipas Kandiqit, ajo shpreh keqardhje që ky plan nuk u zbatua në vitin 1998.
Më herët, pas një vendimi të institucioneve të Kosovës, Kandiqi kishte reaguar edhe në lidhje me ndalimin e hyrjes së Paunoviqit. Ajo ka cilësuar si “vendim të drejtë” faktin që Qeveria e Kosovës ia ndaloi përgjithmonë hyrjen në Kosovë dhe e shpalli person “non-grata”. Në vazhdim të qëndrimit të saj, Kandiqi ka kërkuar verifikim nga shërbimet financiare të Qeverisë së Serbisë, për të përcaktuar nëse ministrja Paunoviq ka marrë kompensime për shpenzime të pretenduara udhëtimi nga Peja në Beograd dhe anasjelltas.
“Ideologjia e spastrimit etnik nuk është braktisur”, thotë Kandiq
Në këtë kërkesë, Kandiqi thotë se nëse rezulton se Paunoviq ka përfituar mjete të tilla, shumat duhet të bëhen publike dhe ajo, sipas saj, duhet të mbajë përgjegjësi penale. Në një tjetër postim në rrjetin social X, Kandiqi ka shkruar se disa serbë që kanë punuar në institucione “mendojnë njësoj” si ministrja Paunoviq. Megjithatë, ajo thekson se familjet e viktimave, me përjashtim të atyre që janë anëtarë të SNS-së ose kanë përfituar pozita, nuk ndajnë të njëjtin qëndrim, ashtu siç vepron edhe një pjesë e serbëve të zhvendosur nga Gjakova, Prizreni, Peja dhe fshatrat e përziera.
Kandiqi ka përfshirë edhe një kujtim personal të lidhur me periudhën pas luftës. Ajo shkruan se i mban mend “kolonën e serbëve nga Gjakova” dhe tregon një moment kur kolona kishte ndaluar për pushim. Në atë rast, ajo i është afruar një burri të ri që ishte me familjen dhe e ka pyetur pse po largohej. Sipas asaj që raporton në postim, burri i ka thënë: “Kam qenë me uniformë. E di sa shqiptarë janë vrarë në Gjakovë. Nuk mund të qëndroj”. Kandiqi shton se sot, sipas saj, në Gjakovë jeton vetëm një grua serbe, e vendosur dhe e guximshme për të jetuar në qytetin e saj.
Botuar fillimisht në Koha.net