Legjenda e shahut Judit Polgar ka hedhur poshtë ofertën e kryeministrit hungarez Peter Magyar për t’u bërë presidentja e ardhshme e Hungarisë. Lajmi u bë i ditur nga vetë Polgar, e cila publikoi qëndrimin e saj në rrjetet sociale të hënën, duke shpjeguar arsyet pse nuk e pranon këtë përgjegjësi.
“Nuk mendoj se kam forcën për të marrë përsipër përgjegjësinë historike të bashkimit të një kombi të ndarë, dhe për këtë arsye nuk jam në gjendje ta pranoj ftesën”, shkroi Polgar në postimin e saj. Në të njëjtën kohë, ajo theksoi se do të vazhdojë të kontribuojë për institucionin dhe për figurën e një presidenti të ri, pavarësisht refuzimit për kandidim.
Polgar shtoi më tej se “do të bëj gjithçka që është në fuqinë time për të mbështetur një President të ri, të pavarur dhe të respektuar të Republikës në arritjen e këtyre qëllimeve”. Kështu, ajo e ktheu vendimin në një angazhim për mbështetje politike-institucionale, por jo në rolin personal të presidentes.
Vendimi i Polgarit erdhi pasi grupi parlamentar i Tiszës e mbështeti publikisht në parlament. Megjithatë, edhe pse mbështetja u shfaq në mënyrë të qartë brenda institucionit, kritikët vunë re një mospërputhje: sipas tyre, emërimi i Polgarit nuk u parapri nga një konsultim i gjerë publik, ndonëse më parë janë dhënë premtime të ndryshme për procesin politik dhe përfshirjen e qytetarëve.
Refuzimi i Polgarit e përshkruan si çështje përgjegjësie dhe përfshirjeje
Peter Magyar reagoi ndaj vendimit të Polgarit në një koment publik. Ai i drejtoi asaj një falënderim të drejtpërdrejtë, duke e përmendur kontributin e saj për vendin. “E dashur Judit, faleminderit për gjithçka që ke bërë për Hungarinë. Besoj se mund të them, në emër të miliona hungarezëve, se edhe nëse në një kapacitet tjetër, ne do të vazhdojmë të mbështetemi tek ty në të ardhmen”, shkroi kryeministri hungarez.
Përpara këtij zhvillimi, Hungaria kishte krijuar një situatë të re politike pas ndryshimeve institucionale. Më herët, presidenti jopopullor Tamás Sulyok u rrëzua javën e kaluar përmes një amendamenti kushtetues. Ky proces e ndryshoi afatin e mandatit të presidentit aktual, i cili sipas rrethanave të krijuara nga amendamenti përfundoi të hënën.
Pas rrëzimit të Sulyok-ut, udhëheqësit e partisë qeverisëse Tisza kanë përsëritur vazhdimisht se duan që presidenti të zgjidhet drejtpërdrejt nga publiku, dhe jo nga parlamenti. Në këtë kontekst, presidenti i zgjedhur tani mund të shërbejë vetëm përkohësisht, derisa të miratohet një kushtetutë e re. Po ashtu, partia qeverisëse e shpalli Polgarin vonë të dielën si “një president për të cilin të gjithë hungarezët mund të jenë krenarë”, një qëndrim ky i cili u përball menjëherë me refuzimin e saj të hënën.
Ndërkohë, pas përgjigjes së Polgarit dhe reagimit të Magyarit, situata mbetet e hapur për gjetjen e një emri tjetër. Refuzimi i saj vë në lëvizje të re diskutimet mbi mënyrën e zgjedhjes së presidentit, si dhe mbi mënyrën se si duhet të lidhet procesi me kërkesën për konsultim publik dhe zgjedhje të drejtpërdrejtë nga qytetarët. Përkohshmëria e mandatit të presidentit të ardhshëm, deri në miratimin e kushtetutës së re, e bën edhe më të rëndësishëm vendimin që pritet në ditët në vijim.
Botuar fillimisht në Telegrafi
